"We gebruiken cookies om uw browse-ervaring te verbeteren. Noodzakelijke cookies zijn nodig om essentiële functies van de website van de Raad te ondersteunen. Optionele cookies helpen ons om anonieme en geaggregeerde statistische overzichten op te stellen, om beter aan uw behoeften te voldoen.
Met uw toestemming gebruiken we cookies voor het genereren van geaggregeerde, anonieme gegevens over het browsegedrag van de gebruikers van onze website. We gebruiken deze gegevens om uw ervaring te verbeteren.
Raad Buitenlandse Zaken (Defensie), 14 november 2023
Voornaamste resultaten
EU-steun voor Oekraïne
De defensieministers spraken over de EU-steun aan Oekraïne, na een korte videoboodschap van minister van Defensie van Oekraïne Rustem Umierov.
De hoge vertegenwoordiger onderstreepte dat er dringend overeenstemming nodig is over verdere militaire steun aan Oekraïne, om te voorzien in de onmiddellijke behoeften aan luchtverdediging, opleiding, munitie en winteruitrusting, zodat het land zich tegen de Russische agressie kan verdedigen.
Vervolgens gingen ze in op de veiligheidstoezeggingen op langere termijn, in het licht van de conclusies van de Europese Raad van oktober. Daarin werd de hoge vertegenwoordiger verzocht om op basis van een door de Raad te bekrachtigen kader te overleggen met Oekraïne en daarover in december verslag uit te brengen.
De ministers debatteerden over de militaire EU-bijstandsmissie ter ondersteuning van Oekraïne (EUMAM Ukraine). Die heeft het beoogde aantal van 30 000 Oekraïense soldaten opgeleid en wil er nu nog eens 10 000 opleiden. Ook werd gekeken hoever het staat met de inspanningen van de EU om munitie aan Oekraïne te leveren, in het kader van het initiatief van maart 2023.
Borrell bevestigde in dit verband dat de uitvoering aan de gang is en dat de lidstaten vastbesloten en eensgezind zijn om Oekraïne zo lang als nodig te steunen.
De doelstelling van één miljoen stuks munitie blijft het politieke doel, dat we samen met de lidstaten hebben gesteld. Het is ambitieus, maar het blijft ons doel en wij blijven erop aandringen al het mogelijke te doen om sneller meer munitie te leveren.
Josep Borrell, hoge vertegenwoordiger voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid
De hoge vertegenwoordiger benadrukte dat de Europese defensie-industrie de capaciteit heeft om munitie voor Oekraïne te leveren, maar dat zij voorspelbaarheid nodig heeft. Daarom heeft de EU de verordening ter ondersteuning van de productie van munitie (ASAP) goedgekeurd en in werking gesteld, en zal de Europese Commissie begin 2024 een Europese industriële defensiestrategie voorleggen.
Actuele kwesties
De EU-defensieministers gingen na hoever het staat met de snel inzetbare EU-capaciteit, een belangrijk onderdeel van het strategisch kompas, waarmee de EU tot 5000 manschappen zal kunnen inzetten tegen imminente dreigingen en crisissituaties. De snel inzetbare capaciteit moet in 2025 volledig operationeel zijn, en gelet op die termijn spoorde de hoge vertegenwoordiger de lidstaten aan om meer strijdkrachten en vermogens bij te dragen en zich aan het overeengekomen tijdschema te houden.
Borrell gaf vervolgens een update over de missies en operaties binnen het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid (GVDB) van de EU en over de gevolgen van de veranderende geopolitieke omgeving voor deze missies. Daarbij ging het onder meer over de Sahel, waar de EU de kuststaten van de Golf van Guinee zal steunen in hun reactie op de overloopeffecten van de terroristische dreiging. Ook meldde hij dat de militaire operatie van de EU in Bosnië en Herzegovina (EUFOR Althea) met nog een jaar is verlengd.
Conclusies van de Raad en andere besluiten
Op 13 november 2023 keurde de Raad conclusies goed over de EU-ruimtestrategie voor veiligheid en defensie.
Diezelfde dag werd ook een aanbeveling aangenomen met een beoordeling van de vooruitgang van de deelnemende lidstaten met de verdergaande verbintenissen voor de permanente gestructureerde samenwerking (PESCO).
Informeel ontbijt met NAVO-secretaris-generaal Jens Stoltenberg
De ministers van Defensie van de EU hadden een informeel werkontbijt met Jens Stoltenberg, secretaris-generaal van de NAVO, en bespraken de veerkracht van kritieke infrastructuur en het vermogen van de EU en de NAVO om op deze nieuwe dreigingen te reageren, in de context van verschillende recente veiligheidsincidenten in de Oostzee.
Bestuur van het Europees Defensieagentschap (EDA)
Vlak voor de zitting van de Raad Buitenlandse Zaken (Defensie) kwamen de defensieministers nog bijeen in het EDA-bestuur, onder voorzitterschap van hoge vertegenwoordiger Borrell, als hoofd van het agentschap.
Het bestuur keurde de EU-prioriteiten voor vermogensontwikkeling (2023) goed. Dat document dient als uitgangspunt voor de EU-brede defensieplanning en alle defensiegerelateerde initiatieven van de EU. De 22 prioriteiten houden rekening met de militaire realiteit in Oekraïne, ondersteunen de EU-defensiedoelstellingen en zijn opgesteld om tot concrete projecten te leiden.
De ministers keurden ook een gezamenlijke verklaring goed over betere toegang tot financiering voor de Europese technologische en industriële defensiebasis (EDTIB) en over haar vermogen om bij te dragen tot vrede, stabiliteit en duurzaamheid in Europa. Daarin benadrukken ze dat het belangrijk is de toegang van de EDTIB tot openbare en particuliere financiering te verbeteren, wat cruciaal is voor het ondersteunen van industriële activiteiten, het bevorderen van innovatie en het vergroten van het concurrentievermogen.