Wet digitale markten
De wet digitale markten zorgt voor eerlijke concurrentie tussen digitale platforms, vergroot de keuze voor consumenten en biedt nieuwe kansen voor kleine bedrijven.
Wat is de wet digitale markten?
De wet digitale markten (Digital Markets Act - DMA) moet zorgen voor een gelijk speelveld voor alle digitale bedrijven, ongeacht hun omvang.
Doel is een concurrerende en eerlijke digitale sector te waarborgen.
Doelstellingen
Oneerlijke praktijken van onlineplatforms die de markt domineren, uitbannen.
Zakelijke gebruikers in staat stellen consumenten meer keuze te bieden.
Consumenten betere diensten en eerlijkere prijzen bieden.
Duidelijke rechten en plichten vastleggen voor grote onlineplatforms.
Innovatie en een eerlijkere online-platformomgeving voor startende technologiebedrijven bevorderen.
De wet digitale markten bevat duidelijke regels voor grote platforms. De regels moeten ervoor zorgen dat dergelijke "poortwachters", oftewel platforms die zogenaamde kernplatformdiensten aanbieden, hun positie niet misbruiken door bijvoorbeeld hun eigen producten te bevoordelen of gebruikers te beletten externe apps te installeren.
De DMA werd op 18 juli 2022 door de Raad aangenomen en trad op 2 mei 2023 in werking.
De wet maakt deel uit van het pakket digitale diensten van de EU, waar ook de wet digitale diensten onder valt.
Beide wetten zullen gebruikers beschermen tegen oneerlijke praktijken maar wel innovatie in de digitale economie ondersteunen.
Verordening digitale diensten
Poortwachters
Om als poortwachter te worden beschouwd, moet een digitaal platform:
- in de afgelopen 3 jaar binnen de Europese Unie een jaaromzet van minstens € 7,5 miljard of een marktwaardering van minstens € 75 miljard gehad hebben
- maandelijks minstens 45 miljoen eindgebruikers hebben
- minstens 10 000 in de EU gevestigde zakelijke gebruikers hebben
- in minstens 3 lidstaten zeggenschap hebben over een of meer kernplatformdiensten
Door hun omvang genieten poortwachters aanzienlijke voordelen ten opzichte van kleinere concurrenten en hebben zij een dominante positie op de digitale markt.
Van de 10 000 digitale platforms die in de EU bestaan, geldt slechts een handvol digitale platforms als poortwachters volgens de wet digitale markten, en de meeste daarvan zijn gevestigd in de Verenigde Staten.
De Europese Commissie heeft tot dusver 7 poortwachters aangewezen, die 23 kernplatformdiensten aanbieden:
- Alphabet
- Amazon
- Apple
- Booking
- ByteDance
- Meta
- Microsoft
Nieuwe verplichtingen voor poortwachters
De wet digitale markten bevat een reeks regels waaraan poortwachters moeten voldoen. Deze regels omvatten zowel verboden als verplichtingen.
Wat poortwachters niet mogen doen
Ze mogen hun eigen producten of diensten niet gunstiger klasseren dan die van andere bedrijven.
Ze mogen ontwikkelaars niet beletten apps te verkopen via betalingsplatforms van derden.
Ze mogen de persoonsgegevens van gebruikers niet zonder toestemming verwerken voor gerichte reclame.
Ze mogen zakelijke gebruikers geen oneerlijke voorwaarden opleggen.
Ze mogen bepaalde softwaretoepassingen niet vooraf installeren, of gebruikers beletten deze eenvoudig te verwijderen.
Ze mogen zakelijke gebruikers van platforms niet beperken.
Wat poortwachters moeten doen
Ze moeten meer keuze bieden, bijvoorbeeld wat betreft de software die een gebruiker op zijn besturingssysteem zet.
Ze moeten ervoor zorgen dat uitschrijven van kernplatformdiensten even gemakkelijk is als je erop abonneren.
Ze moeten aangeven hoeveel gebruikers hun platform bezoeken, om te bepalen of het platform een poortwachter is.
Ze moeten zakelijke gebruikers toegang geven tot hun marketing- of advertentieprestatiegegevens op het platform.
Ze moeten de Europese Commissie in kennis stellen van hun overnames en fusies.
Ze moeten ervoor zorgen dat de basisfuncties van instantmessagingdiensten interoperabel zijn, dat wil zeggen dat gebruikers tekstberichten, spraakberichten of bestanden kunnen verzenden.
Wat als poortwachters de regels niet naleven?
Indien een groot onlinebedrijf als poortwachter is geïdentificeerd, moet het binnen 6 maanden aan de regels van de DMA voldoen.
Als een poortwachter de regels overtreedt, loopt hij het risico op een boete tot 10% van zijn totale wereldwijde omzet. Voor een herhaaldelijke overtreding kan een boete tot wel 20% van zijn wereldwijde omzet worden opgelegd.
Bij systematische niet-naleving van de DMA, d.w.z. dat de regels minstens driemaal worden overtreden in 8 jaar, kan de Commissie een marktonderzoek openen en indien nodig gedragscorrigerende of structurele maatregelen opleggen.
Voordelen van de wet digitale markten
Eerlijke concurrentie tussen digitale diensten is essentieel om ervoor te zorgen dat bedrijven en consumenten allemaal op dezelfde manier kunnen profiteren van digitale kansen.
Met een reeks regels voor grote onlineplatforms maakt de wet digitale markten het voor kleinere ondernemingen en start-ups makkelijker om de digitale markt te betreden, er te innoveren en te concurreren.
Doordat er meer keuze is, profiteren consumenten ook van lagere prijzen en diensten van hogere kwaliteit.
E-commerce in de EU
Laatst bijgewerkt: 20 november 2025