Meer transparantie over internationale energiecontracten: meer energiezekerheid

De Raad heeft vandaag zonder debat een besluit aangenomen tot instelling van een mechanisme voor informatie-uitwisseling over intergouvernementele overeenkomsten en niet-bindende instrumenten tussen lidstaten en derde landen op energiegebied.

Met het besluit moeten tekortkomingen van het bestaande mechanisme voor informatie-uitwisseling over energiecontracten worden verholpen, zodat de externe energiebetrekkingen van de EU transparanter en consistenter worden en de onderhandelingspositie van de EU tegenover derde landen wordt versterkt.

Na 3 trialogen eind 2016 werd een compromis bereikt over de volgende belangrijke vraagstukken:

• de definitie van intergouvernementele overeenkomst: toevoeging van "internationale organisaties" en "doorvoer-"
• de draagwijdte van de beoordeling vooraf van intergouvernementele overeenkomsten (IGA's) door de Commissie: voor gas en olie zal een standaard-evaluatiebepaling gelden
• afwijkingen van het standpunt van de Commissie in haar beoordeling vooraf moeten door lidstaten schriftelijk tegenover de Commissie worden gemotiveerd
• voor niet-bindende instrumenten geldt vrijwillige kennisgeving achteraf

Na ondertekening door de voorzitter van het Europees Parlement en de voorzitter van de Raad wordt de wetgevingshandeling bekendgemaakt in het Publicatieblad van de Europese Unie.

Zij zal in de loop van 2017 in werking treden en, samen met de verordening continuïteit gasvoorziening, een belangrijke rol spelen bij het gestalte geven aan het onderdeel voorzieningszekerheid van de strategie voor de Energie-unie.

"Het doet ons groot genoegen dat we deze belangrijke wetgeving, de eerste in het kader van de Energie-unie, nu tijdens ons voorzitterschap kunnen aannemen. Wij danken het Slowaakse voorzitterschap voor al zijn voorbereidende werk en voor het politieke akkoord dat in het vorig halfjaar met het Europees Parlement is bereikt. Dit besluit zal goed zijn voor de transparantie in onderhandelingen met derde landen over energieovereenkomsten en garanderen dat zij volledig in overeenstemming zijn met het Unierecht, en dat komt de energiezekerheid ten goede."

Konrad Mizzi, Maltees minister van Energie

Achtergrond

De Commissie heeft als onderdeel van haar "winterpakket" van februari 2016 voorgesteld om internationale overeenkomsten op energiegebied te laten doorlichten voordat de lidstaten die ondertekenen. Het argument daarvoor was dat als een IGA bepalingen bevat waarvan wordt geconstateerd dat ze niet stroken met het Unierecht (zoals het derde energiepakket, het mededingingsrecht of de regels inzake overheidsopdrachten), het voor een lidstaat erg lastig of zelfs onmogelijk is om de onderhandelingen over de IGA met een derde land nog eens over te doen.

Ook was het voorstel een antwoord op de conclusies van de Europese Raad van maart 2015, waarin erop werd aangedrongen dat alle overeenkomsten voor het aankopen van gas bij externe leveranciers volledig in overeenstemming zijn met het Unierecht.

De Raad bereikte in juni 2016 een algemene oriëntatie en op 7 december 2016 een informeel akkoord met het Europees Parlement, dat door het Coreper werd bevestigd.

• Besluit betreffende intergouvernementele overeenkomsten tussen lidstaten en derde landen op energiegebied
• Commissievoorstel betreffende intergouvernementele overeenkomsten tussen lidstaten en derde landen op energiegebied
• Algemene oriëntatie van de Raad betreffende intergouvernementele overeenkomsten tussen lidstaten en derde landen op energiegebied
• Resultaten van de Raadszitting
• Strategie voor een energie-unie
• Bijeenkomst van de Europese Raad op 19 en 20 maart 2015