Konwencja z Aarhus: Rada przyjęła stanowisko UE na najbliższe spotkanie stron

17 lipca 2017 r. Rada przyjęła decyzję o stanowisku Unii Europejskiej na 6. sesję spotkania stron konwencji z Aarhus w odniesieniu do sprawy wniesionej przeciw UE do komitetu ds. przestrzegania konwencji.

Komitet uznał, że UE naruszyła postanowienia konwencji, nie zapewniając dostatecznego dostępu do wymiaru sprawiedliwości organizacjom ekologicznym i społeczeństwu. Wnioski są przedstawione w projekcie decyzji Aarhus, która zostanie przedłożona do rozważenia stronom konwencji na spotkaniu stron.

Komitet stwierdził w szczególności, że ani rozporządzenie UE 1367/2006, ani orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej nie wykonują ani nie przestrzegają obowiązków ustanowionych w konwencji.

W decyzji Rady Unia – wszystkie państwa członkowskie jednogłośnie – akceptuje projekt decyzji Aarhus z zastrzeżeniem pewnych zmian, które wyjaśniałyby m.in., że strony zgromadzone na spotkaniu zamierzają żądać od UE ingerencji w niezawisłość sądownictwa.

UE i jej państwa członkowskie powtarzają, że w pełni popierają zasady i cele konwencji z Aarhus o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska i niezmiennie respektują mechanizm przestrzegania jej postanowień.

Komisja zgłosiła oświadczenie do protokołu Rady.

Podczas najbliższego spotkania stron konwencji 11–15 września 2017 r. w Budvie w Czarnogórze UE przedstawi swoje stanowisko, warunkowo akceptujące projekt decyzji Aarhus, i jest gotowa podczas spotkania konstruktywnie i rzeczowo współpracować z komitetem ds. przestrzegania konwencji i z pozostałymi stronami. W razie głosowania w tej sprawie UE odda głos za wszystkich 28 państw członkowskich razem.

Co dalej?

Decyzja Rady wchodzi w życie z chwilą przyjęcia i wkrótce zostanie opublikowana w Dzienniku Urzędowym UE.

Teraz w ramach toczących się przygotowań do spotkania Rada powiadomi o swojej decyzji sekretariat konwencji.

Kontekst

Konwencja z Aarhus to porozumienie wielostronne mające gwarantować prawo publicznego dostępu do informacji, udział społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostęp do wymiaru sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska. Wraz z protokołem w sprawie rejestrów uwalniania i transferu zanieczyszczeń konwencja jest jednym z dwóch prawnie wiążących instrumentów międzynarodowych wprowadzających w życie i wdrażających 10 zasadę deklaracji z Rio o środowisku i rozwoju.

Konwencja weszła w życie w 2001 r. Przystąpiło do niej 47 stron z Europy i Azji Środkowej, w tym 28 państw członkowskich UE i sama UE, która zdecydowała o tym 17 lutego 2005 r. Na szczeblu UE postanowienia konwencji wdraża rozporządzenie 1367/2006 (tzw. rozporządzenie w sprawie konwencji z Aarhus).

W 2008 r. organizacja pozarządowa Client Earth wniosła do komitetu ds. przestrzegania konwencji sprawę niedostatecznego wywiązywania się UE z obowiązków wynikających z konwencji. Po długich dyskusjach 17 marca 2017 r. komitet przedstawił UE swoje wnioski.

29 czerwca 2017 r. Komisja zaproponowała decyzję Rady sugerującą głosowanie przeciw zatwierdzeniu wniosków w tej sprawie. Rada jednogłośnie zdecydowała, by propozycję tę zmienić.

• Decyzja Rady o stanowisku UE na spotkanie stron konwencji z Aarhus
• Oświadczenie Komisji
• Wniosek Komisji dotyczący decyzji Rady w sprawie stanowiska UE na spotkanie stron konwencji z Aarhus
• Projekt decyzji VI/8f z 6. sesji spotkania stron konwencji z Aarhus
• Aarhus compliance case ACCC/C/2008/32
• EU Aarhus Regulation 1367/2006
• Aarhus Convention MoP6 website