Έκτακτη σύνοδος του Συμβουλίου Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων, 27 Φεβρουαρίου 2022

Κυριότερα αποτελέσματα

Κατά την έκτακτη σύνοδο του Συμβουλίου Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων της 27ης Φεβρουαρίου, οι υπουργοί Εσωτερικών εξέτασαν πώς θα πρέπει να αντιμετωπιστούν οι συνέπειες του πολέμου στην Ουκρανία.

Σήμερα εκφράζουμε την ενότητα και την πλήρη αλληλεγγύη μας προς την Ουκρανία και τον λαό της. Η Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη μέλη της έχουν παράσχει και θα συνεχίσουν να παρέχουν πολιτική, οικονομική, ανθρωπιστική και υλικοτεχνική υποστήριξη απέναντι στη ρωσική επιθετικότητα.

Gérald Darmanin, Υπουργός Εσωτερικών της Γαλλίας

Κατόπιν αυτής της ανταλλαγής απόψεων, για να εξασφαλιστούν η παρακολούθηση της κατάστασης, ο συντονισμός των μέτρων αλληλεγγύης και η συμμετοχή όλων των σχετικών παραγόντων, η Προεδρία αποφάσισε να ενεργοποιηθούν πλήρως οι ολοκληρωμένες ρυθμίσεις της ΕΕ για την πολιτική αντιμετώπιση κρίσεων (IPCR). Μια πρώτη συνεδρίαση τεχνικού χαρακτήρα θα πραγματοποιηθεί ήδη αύριο, Δευτέρα 28 Φεβρουαρίου.

Οι υπουργοί επικεντρώθηκαν στα ακόλουθα πέντε ζητήματα:

Ανθρωπιστική βοήθεια

Στις 15 Φεβρουαρίου η Ουκρανία ζήτησε βοήθεια στο πλαίσιο του μηχανισμού πολιτικής προστασίας της Ένωσης. Η αρχική υποστήριξη που προσφέρθηκε εντός αυτού του πλαισίου αφορά κυρίως υγειονομικές και ιατρικές προμήθειες, καθώς και δυνατότητες καταλυμάτων. Οι υπουργοί δεσμεύτηκαν να παράσχουν πρόσθετη βοήθεια και επιβεβαίωσαν την ιδέα να παρασχεθεί υλικοτεχνική υποστήριξη προκειμένου να διευκολυνθεί η μεταφορά των εν λόγω προμηθειών στην Ουκρανία.

Οι υπουργοί συμφώνησαν επίσης ότι θα πρέπει να παρασχεθεί κάθε απαιτούμενη βοήθεια στη Μολδαβία.

Υποδοχή των προσφύγων

Ο πόλεμος στην Ουκρανία έχει ως αποτέλεσμα να καταφθάνουν άνθρωποι που αναζητούν καταφύγιο στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Έχει προβλεφθεί η ικανότητα υποδοχής σε διάφορα κράτη μέλη, ιδίως στα όμορα με την Ουκρανία κράτη. Οι υπουργοί δήλωσαν έτοιμοι να παράσχουν υποστήριξη, υπό τον συντονισμό της ΕΕ, στα κράτη μέλη που θα τη ζητήσουν. Τα ειδικά αιτήματα θα εξετάζονται στο πλαίσιο των IPCR.

Οι υπουργοί συζήτησαν επίσης τη δυνατότητα θέσπισης κατάλληλου μηχανισμού προσωρινής προστασίας για την υποδοχή των εν λόγω προσώπων. Η Επιτροπή πρότεινε την ενεργοποίηση του μηχανισμού που προβλέπεται από την οδηγία του 2001 για την προσωρινή προστασία. Το μέτρο αυτό έτυχε ευρείας υποστήριξης και θα τεθεί υπόψη του Συμβουλίου ΔΕΥ χωρίς καθυστέρηση.

Διαχείριση των εξωτερικών συνόρων

Η απόφαση ενεργοποίησης των IPCR θα προσφέρει μια πλατφόρμα αλληλεγγύης για τη διαχείριση των εξωτερικών συνόρων, κινητοποιώντας όλους τους διαθέσιμους μηχανισμούς και όλα τα διαθέσιμα μέσα προς όφελος των κρατών μελών που βρίσκονται στην πρώτη γραμμή.

Εάν αυξηθούν περαιτέρω οι αφίξεις, οι όμορες χώρες θα μπορούν να λάβουν υποστήριξη για τη διενέργεια των ελέγχων ασφαλείας και των καταχωρίσεων στα σύνορα. Στην περίπτωση αυτή, θα μπορούσαν να ενεργοποιηθούν ευρωπαϊκοί μηχανισμοί για την παροχή βοήθειας, ιδίως η παροχή υποστήριξης από τον Frontex και την Ευρωπόλ. Η Προεδρία επικρότησε την πρόταση της Επιτροπής να διατυπωθούν συστάσεις για τη διενέργεια των ελέγχων ασφαλείας.

Μέτρα για τις θεωρήσεις

Στις 25 Φεβρουαρίου το Συμβούλιο εξέδωσε απόφαση σχετικά με τη μερική αναστολή της συμφωνίας με τη Ρωσία για την απλούστευση της έκδοσης θεωρήσεων. Οι διπλωμάτες, άλλοι ρώσοι αξιωματούχοι και επιχειρηματίες δεν θα μπορούν πλέον να επωφελούνται από τις διατάξεις για την απλούστευση της έκδοσης θεωρήσεων, οι οποίες επιτρέπουν την προνομιακή πρόσβαση στην ΕΕ.

Οι υπουργοί συμφώνησαν να συντονίσουν τα εθνικά τους μέτρα και, γενικά, την πολιτική τους για τις θεωρήσεις έναντι της Ρωσίας.

Επιπλέον, η Προεδρία ζήτησε από τα κράτη μέλη να μην αναγνωρίζουν τα διαβατήρια που εκδίδουν οι ρωσικές αρχές στα κατεχόμενα εδάφη της Ουκρανίας. Πρότεινε επίσης συντονισμένη προσέγγιση ώστε να μπει τέλος στην πρακτική των «χρυσών διαβατηρίων», που μπορούν να αποκτήσουν ορισμένοι ρώσοι ηγέτες.

Προετοιμασία έναντι υβριδικών απειλών

Η πρόσφατη εμπειρία έχει δείξει ότι εχθρικοί προς την ΕΕ φορείς είναι έτοιμοι να χρησιμοποιήσουν νέα μέσα πίεσης. Στο πλαίσιο της κατάστασης που επικρατεί στην Ουκρανία, τα κράτη μέλη και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επανεξέτασαν τα μέτρα ετοιμότητας που ελήφθησαν τόσο σε εθνικό όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Συμφώνησαν ότι πρέπει να ενισχυθούν η ανταλλαγή πληροφοριών και ο συντονισμός, ώστε να υπάρξει ταχεία και αποτελεσματική αντίδραση σε κάθε απόπειρα αποσταθεροποίησης.

• Σχέσεις της ΕΕ με την Ουκρανία (γενικές πληροφορίες)
• Περιοριστικά μέτρα της ΕΕ λόγω της κρίσης στην Ουκρανία (γενικές πληροφορίες)