Το Συμβούλιο εγκρίνει τη στρατηγική της ΕΕ για τα ναρκωτικά για την περίοδο 2021-2025

Το Συμβούλιο ενέκρινε σήμερα τη στρατηγική της ΕΕ που καθορίζει το πολιτικό πλαίσιο και τις προτεραιότητες της πολιτικής της ΕΕ για τα ναρκωτικά για την περίοδο 2021-2025. Στόχος της στρατηγικής είναι να εξασφαλίσει υψηλό επίπεδο προαγωγής της υγείας, κοινωνικής σταθερότητας και ασφάλειας και να συμβάλει στην αύξηση της ευαισθητοποίησης. Βάσει αυτής της στρατηγικής, το Συμβούλιο θα εκπονήσει σχέδιο δράσης στο οποίο θα καθορίζονται συγκεκριμένα μέτρα για την επίτευξη αυτών των προτεραιοτήτων.

Με τη στρατηγική αυτή, η ΕΕ και τα κράτη μέλη της επιβεβαιώνουν την προσήλωσή τους σε μια προσέγγιση τεκμηριωμένη, ολοκληρωμένη και ισορροπημένη μεταξύ της μείωσης της ζήτησης και της προσφοράς ναρκωτικών, με επίκεντρο τη διαφύλαξη των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Ταυτόχρονα, η στρατηγική αξιοποιεί τα διδάγματα που αντλήθηκαν από την κρίση της νόσου COVID-19 στον τομέα των ναρκωτικών και υιοθετεί μια μελλοντοστραφή προσέγγιση, με προώθηση της έρευνας, της καινοτομίας και των ικανοτήτων πρόβλεψης, ώστε να ανταποκρίνεται αποτελεσματικότερα στις αυξανόμενες προκλήσεις και να τις προλαμβάνει.

Το φαινόμενο των ναρκωτικών πλήττει τις κοινότητές μας με πολλούς διαφορετικούς τρόπους, από την υγεία, τις οικογενειακές και κοινωνικές σχέσεις έως τη βία και το ξέπλυμα χρήματος. Πρόκειται για ένα φαινόμενο που απαντάται σε ολόκληρο τον κόσμο και το οποίο καμία χώρα δεν μπορεί να αντιμετωπίσει μόνη της. Η στρατηγική της ΕΕ για την περίοδο 2021-2025 μας παρέχει τα εργαλεία για να το αντιμετωπίσουμε σε όλες τις διαστάσεις του, μαζί με τους διεθνείς εταίρους μας. Θα μας επιτρέψει επίσης να είμαστε περισσότερο προορατικοί όσον αφορά την προσαρμογή της αντίδρασής μας στις εξελισσόμενες μεθόδους δράσης των εγκληματιών ή στην ανάπτυξη νέων ουσιών και τάσεων. Daniela Ludwig, ομοσπονδιακή επίτροπος της Γερμανίας αρμόδια για θέματα ναρκωτικών

Στο πλαίσιο της μείωσης της προσφοράς ναρκωτικών/ενίσχυσης της ασφάλειας, η στρατηγική στοχεύει σε όλες τις πτυχές της αγοράς παράνομων ναρκωτικών και περιλαμβάνει την πρόληψη, την αποτροπή και την παρεμπόδιση του συνδεόμενου με τα ναρκωτικά εγκλήματος, ιδίως του οργανωμένου εγκλήματος, μέσω της δικαστικής συνεργασίας και της συνεργασίας για την επιβολή του νόμου, πληροφοριών ασφαλείας, απαγόρευσης, δήμευσης περιουσιακών στοιχείων από εγκληματικές πράξεις, ερευνών και διαχείρισης των συνόρων. Αυτός ο τομέας προτεραιότητας ενισχύθηκε περαιτέρω σε σχέση με τη στρατηγική 2013-2020, ώστε να ανταποκρίνεται στις ανησυχητικές εξελίξεις που παρατηρούνται στις ευρωπαϊκές αγορές ναρκωτικών, οι οποίες χαρακτηρίζονται από υψηλή διαθεσιμότητα διαφόρων ειδών ναρκωτικών, ολοένα μεγαλύτερες κατασχέσεις, αυξανόμενη χρήση βίας και τεράστια κέρδη, καθώς και από τη χρήση πλατφορμών κοινωνικής δικτύωσης, εφαρμογών και του διαδικτύου και του σκοτεινού δικτύου για την παράνομη διακίνηση ναρκωτικών. Τα χαρακτηριστικά αυτά δεν αποδυναμώθηκαν κατά τη διάρκεια της κρίσης της COVID-19, απεναντίας ενδυναμώθηκαν.

Ο τομέας πολιτικής για τη μείωση της ζήτησης ναρκωτικών συνίσταται σε μια σειρά αλληλοενισχυόμενων μέτρων που περιλαμβάνουν την πρόληψη, τον έγκαιρο εντοπισμό και την παρέμβαση, την παροχή συμβουλών, τη θεραπεία, την αποκατάσταση, την κοινωνική επανένταξη και την απεξάρτηση. Οι δράσεις αυτές θα πρέπει να είναι κατάλληλες για το τοπικό κοινωνικό πλαίσιο και τις ανάγκες του πληθυσμού-στόχου, να ενημερώνονται βάσει επιστημονικών στοιχείων και να είναι ασφαλείς και αποτελεσματικές. Θα πρέπει να αναπτύσσονται μέσω της στενής συνεργασίας με διάφορες υγειονομικές υπηρεσίες και υπηρεσίες κοινωνικής στήριξης. Η κρίση της COVID-19 κατέδειξε περαιτέρω την ανάγκη να διασφαλιστεί η συνέχιση των εν λόγω δράσεων.

Προστέθηκε ένα νέο, ειδικό κεφάλαιο για την αντιμετώπιση των επιβλαβών συνεπειών των ναρκωτικών. Το τμήμα αυτό περιλαμβάνει μέτρα και πολιτικές για την πρόληψη ή μείωση των πιθανών κινδύνων και βλαβών εις βάρος της υγείας και του κοινωνικού πλαισίου για τους χρήστες, για την κοινωνία και εντός των φυλακών. Καλύπτει πτυχές όπως η μείωση του επιπολασμού και της συχνότητας εμφάνισης μολυσματικών ασθενειών που σχετίζονται με τα ναρκωτικά, η πρόληψη των υπερβολικών δόσεων και των θανάτων που οφείλονται σε ναρκωτικά και η πρόβλεψη εναλλακτικών μέτρων αντί καταναγκαστικών ποινών.

Η στρατηγική προσδιορίζει επίσης τρία εγκάρσια θέματα για τη στήριξη των τομέων πολιτικής:

• διεθνής συνεργασία: ενίσχυση του ρόλου της ΕΕ ως παγκόσμιου διαμεσολαβητή για μια πολιτική για τα ναρκωτικά με επίκεντρο τον άνθρωπο και με γνώμονα τα ανθρώπινα δικαιώματα μέσω της συνεργασίας με τρίτες χώρες, περιφέρειες και διεθνείς οργανισμούς, με παράλληλη ενίσχυση της δέσμευσης υπέρ πολιτικών για τα ναρκωτικά με γνώμονα την ανάπτυξη και εναλλακτικών αναπτυξιακών μέτρων.
• έρευνα, καινοτομία και πρόβλεψη: παροχή στην ΕΕ και στα κράτη μέλη ολοκληρωμένων ικανοτήτων έρευνας και πρόβλεψης για την αντιμετώπιση των προκλήσεων που συνδέονται με τα ναρκωτικά με περισσότερη ευελιξία και προορατικότητα, ενισχύοντας την ετοιμότητα για την αντιμετώπιση μελλοντικών προκλήσεων.
• συντονισμός, διακυβέρνηση και εφαρμογή: διασφάλιση της βέλτιστης εφαρμογής της στρατηγικής, μεταξύ άλλων μέσω της καίριας δράσης του Ευρωπαϊκού Κέντρου Παρακολούθησης Ναρκωτικών και Τοξικομανίας (ΕΚΠΝΤ) και της Ευρωπόλ, με τη συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών και την παροχή επαρκών πόρων σε ενωσιακό και εθνικό επίπεδο για την επίτευξή της.

• : Στρατηγική της ΕΕ για τα ναρκωτικά 2021-2025, 18 Δεκεμβρίου 2020

Ιστορικό

Οι προτεραιότητες της πολιτικής της ΕΕ για τα ναρκωτικά τα τελευταία χρόνια καθορίστηκαν στη στρατηγική της ΕΕ για τα ναρκωτικά 2013-2020 και στα δύο σχέδια δράσης που εγκρίθηκαν βάσει αυτής. Τον Ιούλιο του 2020, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε αξιολόγηση αυτής της στρατηγικής και θεματολόγιο της ΕΕ για τα ναρκωτικά για την περίοδο 2021-2025. Βάσει αυτών, τα όργανα του Συμβουλίου επεξεργάστηκαν τη στρατηγική της ΕΕ για τα ναρκωτικά 2021-2025.