Βιντεοδιάσκεψη των υπουργών Μεταφορών, 8 Δεκεμβρίου 2020

Κυριότερα αποτελέσματα

Επιβολή οδικών τελών (ευρωβινιέτα)

Οι υπουργοί ξεκίνησαν την άτυπη βιντεοδιάσκεψη με συζήτηση προσανατολισμού σχετικά με την πρόταση αναθεώρησης των κανόνων της ΕΕ για την επιβολή οδικών τελών (οδηγία για την ευρωβινιέτα). Στόχος της πρότασης είναι η αντιμετώπιση σημαντικών ζητημάτων, όπως οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου και άλλες περιβαλλοντικές επιπτώσεις, η κυκλοφοριακή συμφόρηση και η χρηματοδότηση των οδικών υποδομών.

Με το ενημερωτικό σημείωμά της, η Προεδρία είχε καλέσει τους υπουργούς να ανταλλάξουν απόψεις για δύο ζητήματα:

• την πιθανή δυνατότητα των κρατών μελών να εξαιρούν οχήματα με μέγιστη μάζα έμφορτου οχήματος μεταξύ 3,5 και 7,5 τόνων από την υποχρέωση καταβολής διοδίων ή τελών χρήσης υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις·
• το αν η δυνατότητα των κρατών μελών να επιβάλλουν ορισμένη προσαύξηση στο τέλος υποδομής που επιβάλλεται σε συγκεκριμένα τμήματα του οδικού δικτύου όπου σημειώνεται υψηλή κυκλοφοριακή συμφόρηση θα πρέπει να απαιτεί τη συμφωνία όλων των επηρεαζόμενων κρατών μελών (εκείνων που αποτελούν μέρος του διαδρόμου αυτού και γειτνιάζουν με το τμήμα του διαδρόμου στο οποίο επιβάλλεται προσαύξηση).

Στο τέλος της συζήτησης, η Προεδρία κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η συζήτηση έδειξε ότι η Προεδρία βρίσκεται στον σωστό δρόμο και για τα δύο αυτά ζητήματα, επομένως θα προχωρήσει αναλόγως, με σκοπό την προετοιμασία σχεδίου διαπραγματευτικής εντολής για τη συνεδρίαση της Επιτροπής των Μόνιμων Αντιπροσώπων του Συμβουλίου στις 18 Δεκεμβρίου.

Οι επικαιροποιημένοι κανόνες για την επιβολή οδικών τελών θα διαδραματίσουν καίριο ρόλο στις προσπάθειες της ΕΕ να καταστήσει τις μεταφορές πιο οικολογικές και πιο βιώσιμες, και να επιτύχει τους στόχους μείωσης του CO₂ με ορίζοντα το 2030 στις οδικές μεταφορές. Η επίτευξη προόδου όσον αφορά τον φάκελο αυτό αποτελεί υψηλή προτεραιότητα για τη γερμανική Προεδρία, και είμαι πεπεισμένος ότι θα μπορέσουμε να συμφωνήσουμε σε μια θέση του Συμβουλίου μέχρι το τέλος της θητείας μας.

Andreas Scheuer, Ομοσπονδιακός Υπουργός Συγκοινωνιών και Ψηφιακών Υποδομών της Γερμανίας, πρόεδρος της συνεδρίασης

• Ενημερωτικό σημείωμα σχετικά με την αναθεώρηση της οδηγίας για την ευρωβινιέτα

Ενιαίος Ευρωπαϊκός Ουρανός

Οι υπουργοί πραγματοποίησαν άτυπη συζήτηση προσανατολισμού σχετικά με τις προτάσεις της Επιτροπής για τον Ενιαίο Ευρωπαϊκό Ουρανό (ΕΕΟ), τις οποίες παρουσίασε τον Σεπτέμβριο του 2020. Στόχος των προτάσεων είναι να βελτιωθεί η διαχείριση του ευρωπαϊκού εναέριου χώρου και το σύστημα υπηρεσιών αεροναυτιλίας, προκειμένου να αυξηθεί η χωρητικότητα, να βελτιωθεί η οικονομική αποδοτικότητα και να ενισχυθεί η ικανότητα του συστήματος να προσαρμόζεται στις διακυμάνσεις της κυκλοφορίας, και παράλληλα να καταβληθεί προσπάθεια για μείωση του αποτυπώματος CO₂ των αερομεταφορών. Η Προεδρία είχε εκπονήσει έγγραφο προβληματισμού με ερωτήσεις προς τους υπουργούς για την καθοδήγηση της συζήτησης.

Κατά τη διάρκεια της συζήτησης, τα κράτη μέλη εξέφρασαν την υποστήριξή τους προς τους γενικούς στόχους του ΕΕΟ, ιδίως σε σχέση με τους στόχους του ψηφιακού θεματολογίου και της Πράσινης Συμφωνίας, και εξέφρασαν, σε γενικές γραμμές, την ικανοποίησή τους για τον στόχο της απλούστευσης και της βελτίωσης του υφιστάμενου νομικού πλαισίου. Ωστόσο, πολλοί υπουργοί διαβλέπουν τον κίνδυνο ορισμένες από τις προτεινόμενες διατάξεις να οδηγήσουν σε πρόσθετο διοικητικό φόρτο και κόστος.

Ορισμένα κράτη μέλη θεώρησαν ότι οι προτάσεις δεν σέβονται πλήρως την κυριαρχία και την ευθύνη των κρατών μελών επί του εναέριου χώρου τους σύμφωνα με τη σύμβαση του Σικάγου καθώς και τον χαρακτήρα των υπηρεσιών εναέριας κυκλοφορίας ως θέματος εθνικής κυριαρχίας. Υπογράμμισαν την ανάγκη να αντικατοπτρίζονται πλήρως στους κανόνες οι αρχές της επικουρικότητας και της αναλογικότητας, καθώς και η στρατιωτική διάσταση και η διάσταση της ασφάλειας και της άμυνας.

Ενώ τα κράτη μέλη υποστήριξαν ένθερμα την ενίσχυση της προοπτικής του δικτύου και του ρόλου του Ευρωπαϊκού Οργανισμού για την Ασφάλεια της Αεροναυτιλίας (Eurocontrol), ορισμένοι υπουργοί επισήμαναν ότι είναι αναγκαίο να διευκρινιστούν περαιτέρω οι λειτουργίες και τα καθήκοντα του διαχειριστή δικτύου.

Η μεταρρύθμιση θα πρέπει επίσης να λαμβάνει υπόψη όλες τις ιδιαιτερότητες των διαφόρων κρατών μελών. Στο πλαίσιο αυτό, πολλοί υπουργοί εξέφρασαν ανησυχίες σχετικά με την καταλληλότητα των στόχων σε επίπεδο Ένωσης για τις τερματικές υπηρεσίες και τον περιορισμένο ρόλο των κρατών μελών στον σχεδιασμό των επιδόσεων και στον καθορισμό των τιμών μονάδας.

Τα κράτη μέλη θεωρούν επίσης αναγκαίο να αποσαφηνιστούν τα οφέλη της πρότασης για σύσταση ανεξάρτητης ευρωπαϊκής ρυθμιστικής αρχής, του φορέα επανεξέτασης των επιδόσεων (PRB), στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Ασφάλειας της Αεροπορίας (EASA).

Οι υπουργοί αναγνώρισαν ότι η ψηφιοποίηση και μια προσέγγιση βασιζόμενη στην αγορά θα μπορούσαν να βελτιώσουν την αποδοτικότητα της παροχής υποστηρικτικών υπηρεσιών δεδομένων. Ωστόσο, θα πρέπει να διατηρηθεί η δυνατότητα των κρατών για ολοκληρωμένη διαχείριση της εναέριας κυκλοφορίας όσον αφορά την πολιτική και τη στρατιωτική αεροπορία.

Ορισμένοι υπουργοί τόνισαν ότι οι νέοι κανόνες θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τις ανάγκες όλων των ενδιαφερόμενων μερών και να επιδιώκουν την επίτευξη των στόχων χωρίς να δημιουργούν περιττό διοικητικό φόρτο και κόστος. Εν προκειμένω, ορισμένοι υπουργοί εξέφρασαν τη λύπη τους για το γεγονός ότι η πρόταση δεν εξετάζει τον δραματικό αντίκτυπο της νόσου COVID-19 στον κλάδο και εισάγει διαρθρωτικές αλλαγές που είναι δυνατό να οδηγήσουν σε περαιτέρω κατακερματισμό και μεγαλύτερη πολυπλοκότητα σε μια εποχή κατά την οποία ο κλάδος χρειάζεται σταθερότητα για να ανακάμψει.

Τα κράτη μέλη έκριναν αναγκαίο να μειώσει ο κλάδος των αερομεταφορών τις εκπομπές CO₂. Ωστόσο, αρκετές αντιπροσωπίες ανέφεραν ότι ορισμένα μέτρα, όπως η υποχρεωτική διαφοροποίηση των τελών σε ευρωπαϊκό επίπεδο ή μια κοινή τιμή μονάδας, απαιτούν περαιτέρω ανάλυση κόστους-οφέλους.

Η σημερινή συζήτηση προσανατολισμού θα παράσχει σημαντική καθοδήγηση για τις περαιτέρω εργασίες σχετικά με τις νομοθετικές προτάσεις για τον Ενιαίο Ευρωπαϊκό Ουρανό.

• Έγγραφο προβληματισμού της Προεδρίας – Βελτίωση των επιδόσεων στη διαχείριση της ευρωπαϊκής εναέριας κυκλοφορίας

Διάφορα

Η Προεδρία ενημέρωσε τους υπουργούς για τις συζητήσεις σχετικά με μια νέα προσέγγιση για την κινητικότητα, η οποία θα συμπληρώσει τη στρατηγική για τη βιώσιμη και έξυπνη κινητικότητα που θα παρουσιαστεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στις 9 Δεκεμβρίου. Η Προεδρία ενημέρωσε επίσης τους υπουργούς σχετικά με την πορεία των τρεχουσών προτάσεων για τις σιδηροδρομικές μεταφορές και τις επιπτώσεις της νόσου COVID-19 στα δικαιώματα των επιβατών αεροπορικών μεταφορών.

Η αντιπροσωπία του Λουξεμβούργου επανέλαβε το αίτημά της για συντονισμένες επενδύσεις στην επέκταση του ευρωπαϊκού σιδηροδρομικού δικτύου, και η φινλανδική αντιπροσωπία ενημέρωσε τους υπουργούς σχετικά με συνάντηση υψηλού επιπέδου για τη συνδεδεμένη και αυτοματοποιημένη οδήγηση. Η αυστριακή αντιπροσωπία υπέβαλε δήλωση από κοινού με το Βέλγιο, τη Δανία, τη Γαλλία, το Λουξεμβούργο, τις Κάτω Χώρες και την Πορτογαλία, καλώντας την Επιτροπή και όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη να εργαστούν για μια κοινωνικά υπεύθυνη ανάκαμψη του κλάδου των αερομεταφορών. Η πολωνική αντιπροσωπία ενημέρωσε τους υπουργούς σχετικά με κοινή δήλωση της Ομάδας Βίσεγκραντ σχετικά με την επικείμενη αναθεώρηση των διευρωπαϊκών δικτύων μεταφορών (ΔΕΔ-Μ).

Η Επιτροπή ενημέρωσε τους υπουργούς σχετικά με την κρίση όσον αφορά τις αλλαγές πληρώματος στον τομέα της ναυτιλίας λόγω της πανδημίας COVID-19. Παρείχε επίσης ενημέρωση σχετικά με την πλατφόρμα ανταλλαγής εντύπων εντοπισμού επιβατών αεροπορικών μεταφορών, τα οποία βοηθούν τα κράτη μέλη να διενεργούν εκτιμήσεις επικινδυνότητας των αφίξεων και καθιστούν δυνατή την ιχνηλάτηση επαφών στο πλαίσιο της πανδημίας COVID-19, και παρότρυνε τα κράτη μέλη να συμμετάσχουν στο πιλοτικό έργο που διαχειρίζεται ο EASA.

Η αναλαμβάνουσα πορτογαλική Προεδρία παρουσίασε το πρόγραμμα εργασιών της για το πρώτο εξάμηνο του 2021.

Όλα τα θέματα της ημερήσιας διάταξης αυτής της βιντεοδιάσκεψης συζητήθηκαν σε δημόσια συνεδρίαση.