An clár Erasmus+
An chaoi a dtacaíonn an tAontas Eorpach le hoideachas, le hoiliúint, leis an óige agus le spórt san Eoraip, clár a chuireann luachanna coiteanna na hEorpa chun cinn agus a chothaíonn lánpháirtiú sóisialta agus malartú idirchultúrtha.
Is é Erasmus+ clár an Aontais chun tacú le hoideachas, le hoiliúint, leis an óige agus le spórt san Eoraip. Tá sé ar cheann de na cláir is iomráití, is cáiliúla agus is rathúla de chuid an Aontais. Cuireadh tús leis an gclár in 1987 mar scéim soghluaisteachta measartha beag do mhic léinn ardoideachais.
Le breis agus 35 bliana anuas anois, tá deiseanna á gcur ar fáil aige don aos óg cur lena dtuiscint ar chúrsaí an tsaoil trí dhul thar lear. Tugann Erasmus+ breisluach ar an leibhéal Eorpach, ag dul níos faide ná mar a d’fhéadfadh na tíortha rannpháirteacha a bhaint amach leo féin. Tá tairbhe bainte ag breis agus 12 milliún Eorpach as Erasmus+ ar na bealaí seo:
- fuair siad cuidiú chun forbairt go gairmiúil agus go pearsanta
- neartaíodh féiniúlacht agus luachanna na hEorpa
Clár Erasmus+ 2021-2027
Tá soghluaisteacht foghlaimeoirí agus foirne ina cuid lárnach den chlár Erasmus+. Is tríd an taithí uathúil ar a bheith ag maireachtáil, ag staidéar, ag oiliúint nó ag taisteal thar lear a bhaineann na rannpháirtithe tairbhe as an méid seo:
- féinmhuinín agus scileanna boga a ghnóthú
- foghlaim faoi chultúir éagsúla
- caidreamh idirphearsanta agus gairmiúil a chruthú le daoine ó thíortha eile
Cuireann an méid sin feabhas ar a n-ionchais ghairme, méadaíonn sé a rannpháirtíocht ghníomhach sa tsochaí agus, ag an am céanna, cuireann sé le cuimsiú sóisialta níos fearr agus le féiniúlacht Eorpach neartaithe.
Cuireann clár 2021-2027 béim mhór ar na nithe seo a leanas:
- cuimsiú sóisialta
- an t-aistriú glas agus an t-aistriú digiteach
- rannpháirtíocht daoine óga sa saol daonlathach a chur chun cinn
Tacaíonn sé leis na tosaíochtaí agus na gníomhaíochtaí a leagtar amach i dtionscnamh an Limistéir Oideachais Eorpaigh, sa phlean gníomhaíochta don oideachas digiteach (sraith tionscnamh le haghaidh oideachas digiteach ar ardchaighdeán, uilechuimsitheach agus inrochtana san Eoraip) agus sa chlár oibre Eorpach do scileanna. Déanann an clár an méid seo freisin:
- cuidíonn sé chun Colún Eorpach na gCeart Sóisialta a chur chun feidhme
- cuireann sé gnéithe de straitéis óige an Aontais Eorpaigh 2019-2027 chun feidhme
- cuidíonn sé chun an ghné Eorpach a fhorbairt i gcúrsaí spóirt
Tá an clár Erasmus+ ag fás agus éirí níos idirnáisiúnta leis agus breis agus 2 000 comhpháirtíocht straitéiseach trasnáisiúnta in aghaidh na bliana bainteach leis.
Bainistíonn gníomhaireachtaí náisiúnta an clár go páirteach ar an leibhéal náisiúnta agus bainistíonn an Ghníomhaireacht Feidhmiúcháin Eorpach um Oideachas agus Cultúr (EACEA) go páirteach é ar an leibhéal Eorpach.
Tá sé mar aidhm leis an gclár freisin forbairt inbhuanaithe a gcuid comhpháirtithe i réimse an ardoideachais a chur chun cinn, agus cuidiú chun cuspóirí straitéis an Aontais i leith na hóige a bhaint amach.
Is é is aidhm don chlár Erasmus+:
- an dífhostaíocht a laghdú, go háirithe i measc daoine óga
- an fhoghlaim aosach a chur chun cinn, go háirithe i gcás scileanna nua agus scileanna is gá don mhargadh saothair
- daoine óga a spreagadh chun páirt a ghlacadh sa daonlathas Eorpach
- tacaíocht a thabhairt don nuálaíocht, don chomhar agus don athchóiriú
- luathfhágáil na scoile a laghdú
- comhar agus soghluaisteacht le tíortha comhpháirtíochta an Aontais a chur chun cinn
Buiséad an Chláir 2021-2027
Is é €26.2 billiún an buiséad a mheastar do sheacht mbliana den chlár (2021-2027). Sin beagnach dhá oiread an chistiúcháin don tréimhse 2014-2020.
Meastar go méadófar faoi thrí líon na rannpháirtithe faoin gclár Erasmus+ i gcaitheamh an chreata airgeadais ilbhliantúil (CAI).
Creat airgeadais ilbhliantúil 2021‑2027 agus Next Generation EU (Grafaic faisnéise)
Cé a fhéadann a bheith rannpháirteach?
Cuireann Erasmus+ níos mó ná deiseanna ar fáil do mhic léinn ollscoile. Trí sheacht gclár a bhí ann roimhe seo a chumasc, cuirtear deiseanna ar fáil maidir leis na nithe seo a leanas:
- daoine aonair: deiseanna do dhaoine de gach aois, ag cuidiú leo eolas agus taithí a fhorbairt agus a chomhroinnt in institiúidí agus eagraíochtaí i dtíortha éagsúla
- eagraíochtaí: réimse leathan eagraíochtaí, ina mbíonn ollscoileanna, soláthraithe oideachais agus oiliúna, meithleacha machnaimh, eagraíochtaí taighde, agus gnóthais phríobháideacha
Tá sé oscailte do dhaltaí scoile, d‘fhoghlaimeoirí san ardoideachas agus sa ghairmoideachas agus sa ghairmoiliúint, d’fhoghlaimeoirí fásta, do rannpháirtithe i malartuithe ógra, d’oibrithe óige agus do chóitseálaithe spóirt.
Cumhdaíonn an clár 33 thír anois:
- Ballstáit an Aontais
- an Tuirc
- Poblacht na Macadóine Thuaidh
- an tSeirbia
- an Iorua
- an Íoslainn
- Lichtinstéin
- an Ríocht Aontaithe (ó 2027 i leith; le hathbhreithniú tar éis 10 mhí)
Le Erasmus+ nua, infheistítear freisin i dtionscadail comhair trasteorann, cuir i gcás:
- tionscnamh na n-ollscoileanna Eorpacha, lena spreagtar comhar idir institiúidí ardoideachais san Aontas
- acadaimh múinteoirí Erasmus+, lena gcruthaítear comhpháirtíochtaí Eorpacha idir soláthraithe oideachais agus oiliúna múinteoirí
- ionaid barr feabhais gairme, líonraí comhoibríocha a thugann le chéile raon leathan comhpháirtithe áitiúla darb aidhm éiceachórais scileanna a bhunú don nuálaíocht, don fhorbairt réigiúnach agus don chuimsiú sóisialta.
Cad é atá nua i gclár Erasmus+ 2021-2027?
Tá ról ríthábhachtach ag an gclár Erasmus+ i ndáil le Limistéar Eorpach Oideachais a fhorbairt. D’iarr ceannairí an Aontais go gcuirfí dlús leis an tsoghluaisteacht agus le malartuithe, lena n-áirítear trí chlár Erasmus+ a bheadh neartaithe go mór, uilechuimsitheach agus leathnaithe amach.
Tá glúin reatha an chláir ag freagairt ar an nglao sin tríd an méid seo a leanas a dhéanamh:
- soghluaisteacht foghlama a thairiscint do níos mó daoine ná riamh
- inrochtaineacht do dhaoine óga ar lú na deiseanna atá acu a fheabhsú
- inrochtaineacht i measc eagraíochtaí lena mbaineann méid níos lú agus eagraíochtaí pobail a fheabhsú
- cineál comhtháite an chláir a choinneáil, lena gcumhdaítear foghlaim i ngach comhthéacs - foirmiúil, neamhfhoirmiúil agus neamhfhoirmeálta
Erasmus+ Uilechuimsitheach:
- tá tionchar aige ar níos mó daoine ar lú na deiseanna atá acu
- Cuimsítear leis daoine ó chúlraí cultúrtha, sóisialta agus eacnamaíocha éagsúla
- áiríonn sé daoine atá ina gcónaí i gceantair thuaithe agus iargúlta
- tá sé níos idirnáisiúnta
Erasmus+ Digiteach:
- tacaíonn sé le forbairt scileanna digiteacha agus cuireann sí dlús le haistriú digiteach na gcóras oideachais agus oiliúna, go háirithe mar fhreagairt ar phaindéim COVID-19
- spreagann sé tréimhsí oiliúna san earnáil dhigiteach
- cuireann sé leathadh amach an Chárta Mac Léinn Eorpaigh chun feidhme
Erasmus+ Glas
- cuireann sé dreasachtaí airgeadais ar fáil do rannpháirtithe chun modhanna iompair inbhuanaithe a úsáid
- déanann sé infheistíocht i dtionscadail a chuireann feasacht ar shaincheisteanna comhshaoil chun cinn
Erasmus+ don aos óg:
- tacaíonn sé le daoine óga taisteal agus éagsúlacht na hEorpa a fhiosrú, foghlaim faoi oidhreacht agus stair chultúrtha na hEorpa faoin tionscnamh DiscoverEU
Iarracht athléimneachta Erasmus+
- cuidíonn sé le dlús a chur le cleachtais nua a fheabhsaíonn cáilíocht agus ábharthacht na gcóras oideachais, oiliúna agus óige ar fud na hEorpa, ar an leibhéal náisiúnta, réigiúnach agus áitiúil.
Clár Erasmus+ 2028-2034
Tá an chéad ghlúin eile de Erasmus+ (2028–2034) faoi chaibidil faoi láthair.
An 11 Bealtaine 2026, chomhaontaigh an Chomhairle a seasamh caibidlíochta, arb é an chéad chéim i dtreo na caibidlíochta le Parlaimint na hEorpa é. Tá gnéithe airgeadais agus cothrománacha fós á bplé i gcomhthéacs an chéad chreata airgeadais ilbhliantúil (CAI) eile.
Cuireann an clár atá beartaithe leis an méid atá bainte amach ag Erasmus+ agus ag an gCór Dlúthpháirtíochta Eorpach faoin tréimhse 2021-2027. Is é is aidhm dó leanúint de thacaíocht a thabhairt d’oideachas agus oiliúint ardcháilíochta, do shoghluaisteacht foghlama agus d’fhorbairt scileanna, agus rannpháirtíocht shibhialta, dlúthpháirtíocht agus cuimsiú sóisialta á gcur chun cinn ag an am céanna.
Tá an clár a bheidh ann amach anseo bunaithe ar dhá phríomhcholún:
- deiseanna foghlama do chách
- fothú acmhainneachta trí chomhar idir eagraíochtaí agus institiúidí agus trí thacaíocht d’fhorbairt beartais
Leanfaidh sé de thacaíocht a thabhairt do ghníomhaíochtaí i réimsí an oideachais agus na hoiliúna, na hóige agus an spóirt, agus deiseanna a bhaineann le hobair dheonach, rannpháirtíocht agus forbairt tallainne ar fud na hEorpa á leathnú ag an am céanna.
Raon feidhme leathnaithe
Ó 2028 ar aghaidh, meastar go ndéanfaidh an clár an méid seo a leanas:
- leanúint de thacaíocht a thabhairt don oideachas, don oiliúint, don óige agus don spórt
- tógáil ar oidhreacht an Chóir Dlúthpháirtíochta Eorpaigh
- tacú le rannpháirtíocht na hóige agus le gníomhaíochtaí oibre deonaí, tionscnaimh cabhrach daonnúla san áireamh
- an comhar i réimse an spóirt a neartú
An seasamh ón gComhairle
Mhol an Chomhairle athruithe ar an téacs reachtach lena neartaítear ról na mBallstát, lena gcinntítear go mbeidh gach earnáil infheicthe, agus lena gcaomhnaítear oidhreacht an Chóir Dlúthpháirtíochta Eorpaigh.
Iarrann an Chomhairle go háirithe go ndéanfaí an méid seo a leanas:
- samhail rialachais fheabhsaithe le cumhachtaí grinnscrúdaithe níos mó do na Ballstáit
- tagairtí do ghníomhaíochtaí saorálaíochta faoi raon feidhme an Chóir Shaorálaigh Eorpaigh um Chabhair Dhaonnúil
- infheictheacht níos fearr do ghníomhaíochtaí a fhaigheann tacaíocht ó Erasmus+ i réimsí na hóige agus an spóirt
An t-athbhreithniú deireanach: an 4 Feabhra 2025