Toetsing van het concurrentievermogen

Tijdens een debat over de EU-langetermijnstrategie over duurzame groei wisselen de EU-ministers van gedachten over de externe dimensie van het concurrentievermogen van de Europese Unie.

De delegaties zijn ingenomen met de geïntegreerde aanpak voor duurzame groei zoals uiteengezet in een verslag van het Finse voorzitterschap van de Raad.

• Raad Concurrentievermogen, 26‑27/09/2019

De ministers wisselen van gedachten over de invloed van markt­concurrentie op het concurrentie­vermogen van de eengemaakte markt.

Ze zijn het in grote lijnen eens dat concurrentie essentieel is voor de interne markt van de EU, maar een aantal delegaties vindt dat de definitie van "relevante markt" herzien moet worden, met name in verband met online­platforms die wereldwijd actief zijn.

• Raad Concurrentievermogen, 27‑28/05/2019

De Raad buigt zich over het effect van Europese sectorale waardeketens op concurrentievermogen en groei.

De ministers wijzen erop dat marktdiensten een steeds grotere rol spelen in mondiale waardeketens.

• Raad Concurrentievermogen, 18-19/02/2019

De Raad bespreekt het toekomstige bestuur van de interne markt.

De Europese Commissie licht tijdens dit debat haar onlangs uitgebrachte mededeling over dit onderwerp toe.

• Raad Concurrentievermogen, 29-11-2018
• De interne markt: Europa's beste asset in een veranderende wereld (Europese Commissie)

De Raad maakt een evaluatie van het belang vanregionale convergentie voor de totale toename van de productiviteitsgroei en het concurrentievermogen.

De ministers bespreken aspecten zoals de verdeling van kosten en baten van de economische groei en integratie van de verschillende EU-regio's.

In dit verband benadrukken zij ook dat meer aandacht moet uitgaan naar innovatie en digitalisering door te investeren in infrastructuur en verbetering te brengen in de vaardigheden van de burgers.

• Raad Concurrentievermogen, 27-28/09/2018

De ministers bespreken het concrete effect van de interne markt op de industriële basis van de EU, in termen van concurrentievermogen en productiviteit.

Ze benadrukken het belang van waardeketens voor de productiviteit op lange termijn en voor het concurrentievermogen.

Ook verzoeken ze de Europese Commissie zich te beraden op verdere initiatieven en investeringen voor de waardeketens van de toekomst.

• Raad Concurrentievermogen, 28-29/05/2018

De Raad bespreekt de kosten die het gevolg zijn van onnodige beperkingen in dienstenmarkten.

Deze beperkingen leiden tot een lagere productiviteit in de industriesectoren die deze diensten gebruiken.

Het opheffen van die onnodige beperkingen zou grote winsten kunnen opleveren voor de reële economie, met name in de detailhandel.

• Raad Concurrentievermogen, 12/3/2018

De ministers nemen nota van de presentatie van de Europese Commissie over haar mededeling "Investeren in een slimme, innovatieve en duurzame industrie: Een hernieuwde strategie voor het industriebeleid van de EU".

De mededeling kwam er nadat een groot aantal lidstaten had verzocht om langetermijn­doelstellingen voor het industriebeleid die een ambitieuze strategie weerspiegelen.

De Commissie geeft ook toelichting bij een analyse van de huidige situatie en de vooruitzichten van de Europese industriesector in vergelijking met die van andere economische mogendheden in de wereld. De analyse bevat parameters over tendensen in bijvoorbeeld de werkgelegenheid, innovatie, en het niveau van digitale vaardigheden in de verwerkende industrie.

• Resultaten van de Raadszitting, 30 november 2017
• Mededeling over een hernieuwde strategie voor het industriebeleid (Europese Commissie)

De Commissie presenteert een analyse van de eengemaakte markt met nadruk op het aspect waardeketens. Uit de analyse blijkt dat diensten aan belang winnen, en dat de overloopeffecten van regeldruk in de dienstensector niet te onderschatten vallen.

Veel ministers wijzen op het verband tussen diensten en productie. Enkelen merken op dat de deelname van het Europese midden- en kleinbedrijf (mkb/kmo's) aan mondiale waardeketens moet worden versterkt.

Ten slotte is er veel bijval voor het plan van de Commissie om de eengemaakte markt te monitoren met het accent op de evolutie en transformatie van waardeketens.

• Raad Concurrentievermogen, 29-30/05/2017

De ministers wisselen van gedachten over immateriële investeringen in EU-ondernemingen. Voorbeelden van immateriële activa waarin kan worden geïnvesteerd, zijn:

• vaardigheden
• managementexpertise
• bedrijfsreputatie
• software
• ontwerpen
• intellectuele eigendom

De ministers onderkennen de bijdrage van immateriële investeringen aan de EU‑economie, en bespreken stimuli en beleidslijnen die voor de groei van deze sector kunnen zorgen. Zij zijn van oordeel dat belemmeringen voor investeringen moeten worden weggenomen en dat een aantal beleidsmaatregelen kan worden getroffen om immateriële investeringen te bevorderen. Die maatregelen omvatten onder meer:

• adequate bescherming van de intellectuele eigendom
• vlotte toegang tot financiering voor ondernemingen – vooral kleine en middelgrote – om immateriële investeringen te doen
• aanmoediging van durfkapitaal
• fiscale stimuli
• extra bevordering van investeringen in menselijk kapitaal
• prioritering van onderwijs en vaardigheden
• ondersteuning van investeringen in onderzoek en ontwikkeling

• Raad Concurrentievermogen, 20-2-2017

De ministers bespreken het effect van digitalisering op de productiviteit - met het accent op de dienstensector.

Zij geven advies over het bevorderen van de productiviteit in de EU en het dichten van de kloof met de meer ontwikkelde regio’s in de wereld.

Vermeld worden met name:

• de noodzaak de investeringen te richten op veelbelovende sectoren zoals ICT, onderzoek en innovatie
• de snelle digitalisering van de dienstensector
• het bevorderen van digitale infrastructuur en de onderlinge koppeling van netwerken
• het verdiepen van de eengemaakte markt
• meer innovatiebevorderende wetgeving
• het propageren van opleiding en vaardigheden in nieuwe technologieën
• initiatieven ter ondersteuning van het mkb/kmo's en startende ondernemingen.

De Raad neemt ook nota van de vorderingen met het opzetten van een concurrentie­vermogen-scorebord. Dit instrument zal de Commissie en de EU‑landen in staat stellen de ontwikkelingen op het gebied van het concurrentie­vermogen beter te volgen en de kwaliteit van het besluitvormingsproces te verbeteren. Het scorebord zal indicatoren bevatten over het algemene concurrentie­vermogen, maar ook over de thema's die het belangrijkst zijn voor de toetsing van het concurrentie­vermogen.

• Raad Concurrentievermogen, 26-27/05/2016

De ministers bespreken in het kader van de toetsing van het concurrentie­vermogen hoe het mkb/kmo's en startende ondernemingen het best kunnen worden ondersteund bij het scheppen van werkgelegenheid en het uitbreiden van hun activiteiten.

Het debat wordt gehouden op basis van een presentatie door de Commissie met daarin vergelijkende gegevens over startende ondernemingen en aspecten die verband houden met de groei ervan.

Bepaalde delegaties zijn verheugd dat het Europese mkb (de kmo's), na jaren van inkrimping, weer uitbreidt en mensen in dienst neemt, zoals blijkt uit het jaarverslag 2014‑2015 over het Europese mkb van de Commissie.

Een meerderheid van de delegaties noemt een aantal belangrijke gebieden waarop het EU‑beleid bedrijven kan helpen groeien, waaronder:

• de toegang tot financiering vergemakkelijken
• grensoverschrijdende activiteiten stimuleren door de interne markt verder te ontwikkelen
• de beginselen van betere regelgeving toepassen om een toekomstbestendig regelgevings­klimaat te scheppen.

De ministers onderkennen evenwel dat er tussen de lidstaten en tussen de bedrijfstakken grote verschillen bestaan wat betreft het scheppen van banen het mkb/kmo's.

Uit het rapport van het netwerk van mkb/kmo-gezanten van vorig jaar bleek ook al dat het aantrekken van de banengroei vooral te danken lijkt aan bedrijven die diensten leveren. Volgens dat rapport, dat op 30 november aan de Raad werd gepresenteerd, zijn mkb/kmo's, algemeen gesteld, de economische crisis langzaam maar zeker te boven aan het komen.

In 2014 nam de toegevoegde waarde van het mkb/kmo's toe met 3,3% (in 2013 was dat 1,6%). Ook steeg het totale aantal ondernemingen in de sector tot 22,3 miljoen, of 3,6% meer dan in 2008.

Voor het eerst in 6 maanden kende de werkgelegenheid in het mkb/kmo's een stijging (van 1,2%).

De positieve trend in de resultaten weerspiegelt het verbeterde macro-economische en ondernemings­klimaat. De snelheid waarmee die bedrijven uit de crisis raken, verschilt echter.

In de meeste lidstaten kenden het mkb/kmo's een uitbreiding van de activiteiten in 2014. Maar in de landen waar de crisis het hardst toesloeg, blijft de opleving van het mkb/kmo's nog uit.

• Jaarverslag 2014/2015 over het Europese midden- en kleinbedrijf (Europese Commissie)
• Raad Concurrentievermogen, 29 februari 2016

Tijdens de bijeenkomst van de Europese Raad nemen de EU-leiders een verklaring aan waarin zij erop wijzen dat concurrentievermogen belangrijk is om groei en banen te creëren, en dat het potentieel van de interne markt ten volle moet worden benut. De Europese Raad roept de EU‑instellingen en de lidstaten op werk te maken van betere regelgeving en overbodige wetgeving in te trekken om het concurrentievermogen te stimuleren.

In de verklaring wordt benadrukt dat Europa zijn internationaal concurrentievermogen moet aanzwengelen inzake goederen en diensten en op belangrijke gebieden als energie en de digitale eengemaakte markt.

De Europese Raad roept ook op tot een sterk, op regels gebaseerd multilateraal handelsstelsel, en beklemtoont dat ambitieuze bilaterale handelsovereenkomsten met derde landen en landengroepen moeten worden gesloten.

In de verklaring verzoeken de EU‑leiders de Raad Concurrentievermogen de vorderingen met de verschillende elementen die gevolgen hebben voor het EU-concurrentie­vermogen op gezette tijden te evalueren. Dit versterkt de rol van de toetsing van het concurrentievermogen.

• Conclusies van de Europese Raad 18 en 19 februari 2016
• Europese Raad, 18 en 19 februari 2016

De Raad bespreekt het verband tussen internemarktintegratie en het concurrentievermogen van de EU op de mondiale markten, met bijzondere aandacht voor het EU-marktaandeel in de mondiale exportmarkten en de bijbehorende concurrentie­voordelen voor de EU.

Tijdens de bespreking blijkt een aantal delegaties er voorstander van te zijn dat de EU‑instrumenten van het handelsbeleid integraal en tijdig worden benut om een gelijk speelveld te creëren. In dit verband wordt gewezen op de moeilijke situatie in bepaalde industrietakken, zoals de staalindustrie.

De Commissie kondigt aan dat in de nabije toekomst een conferentie op hoog niveau van belanghebbenden uit energie-intensieve bedrijfstakken, waaronder de staalsector, zal worden georganiseerd om de huidige situatie opnieuw te evalueren en passende oplossingen te overwegen.

Uitgangspunt voor het debat is een verslag van het Luxemburgse voorzitterschap. Dat verslag omvat een overzicht van de werkzaamheden die onder het Luxemburgse voorzitterschap werden verricht en aanbevelingen voor het verder verbeteren van de beleidsintegratie van concurrentievermogen.

• Toetsing van het concurrentievermogen: verslag van het Luxemburgse voorzitterschap
• Raad Concurrentievermogen, 30 november en 1 december 2015

De Ministers van Concurrentievermogen houden hun eerste bespreking in het kader van het net gestarte proces van de toetsing van het concurrentievermogen. De bespreking gaat met name over:

• de meest recente economische trends en cijfers, op basis van een presentatie van de Commissie inzake micro-economische vraagstukken
• de beleids­integratie van concurrentie­vermogen, op basis van een lijst van belangrijke EU-initiatieven die gevolgen kunnen hebben voor het concurrentie­vermogen

Veel deelnemers zijn van oordeel dat het nodig is bedrijven in de EU te helpen hun concurrentie­vermogen te verhogen en hun activiteiten uit te breiden door de regelgeving eenvoudig en voorspelbaar te maken. Dit zal ook het investeringsniveau in Europa ten goede komen.

Er is brede overeenstemming dat de EU-regels efficiënter moeten worden en een reële meerwaarde moeten betekenen voor consumenten en ondernemingen.

Een groot aantal delegaties vestigt de aandacht op aspecten van het handelsbeleid en het verband met het concurrentievermogen van Europese sectoren en bedrijven.

Onder meer de volgende grote uitdagingen voor het stimuleren van het concurrentie­vermogen worden genoemd:

• de digitalisering van de eengemaakte markt, van de industrie en van het mkb/kmo's
• de toepassing van de beginselen van slimme regelgeving, zonder het beschermingsniveau van consumenten en werknemers aan te tasten
• de ondersteuning van innovatieclusters

Het Luxemburgse voorzitterschap stelt een indicatieve, niet‑limitatieve lijst op van huidige en komende initiatieven met waarschijnlijk aanzienlijke gevolgen voor het concurrentie­vermogen, waaronder initiatieven die onder de bevoegdheid van andere Raadsformaties vallen. Daarmee beschikken de ministers over een informeel overzicht van de belangrijkste dossiers voor de beleidsintegratie van concurrentie­vermogen.

Op basis van het resultaat van de besprekingen stelt het voorzitterschap een verslag op voor de Raad Concurrentie­vermogen van 30 november.

• Raad Concurrentie­vermogen, 1 oktober 2015