Skip to content

Sprawdzian konkurencyjności

Sprawdzian konkurencyjności polega na kontroli funkcjonowania ważnych aspektów i sektorów unijnej gospodarki. Za jego pomocą ministrowie ds. konkurencyjności z państw UE wyznaczają priorytety oraz reagują na pilne kwestie i zmiany w realnej gospodarce.

Proces ten jest także odpowiedzią na apel Rady Europejskiej z lutego 2016 r. do Rady ds. Konkurencyjności, by regularnie oceniała różne elementy polityki i kwestie gospodarcze.

Skąd pomysł?

Sprawdzian konkurencyjności pozwala ministrom kontrolować, czy podczas opracowywania i wdrażania unijnych przepisów oraz kształtowania nowych inicjatyw politycznych w większym stopniu brany jest pod uwagę ich ewentualny wpływ na konkurencyjność europejskiej gospodarki. Tym samym sprzyja trwałemu wzrostowi i tworzeniu trwałych miejsc pracy.

Na czym polega?

Sprawdzian konkurencyjności rozpoczyna Komisja, prezentując najnowsze dane i tendencje mikroekonomiczne. Następnie Rada ds. Konkurencyjności omawia, komentuje i sygnalizuje ewentualne skutki dla unijnych firm i obywateli.

We wrześniu 2014 r. Rada ds. Konkurencyjności postanowiła w bardziej ustrukturyzowany i systematyczny sposób analizować propozycje legislacyjne mogące mieć znaczny wpływ na konkurencyjność.

Nową metodę pracy zaanonsowano na nieformalnym spotkaniu w sprawie konkurencyjności w lipcu 2015 r. w Luksemburgu. Oficjalnie zaczęto ją stosować w październiku 2015 r.

  • 2019

    • 26 września

      Ministrowie o zewnętrznym wymiarze konkurencyjności UE

      Podczas debaty o długoterminowej strategii na rzecz zrównoważonego wzrostu unijni ministrowie wymienili poglądy o zewnętrznym wymiarze konkurencyjności UE.

      Z zadowoleniem przyjęli zintegrowane podejście do zrównoważonego wzrostu, przedstawione w sprawozdaniu fińskiej prezydencji.

    • 28 maja

      Ministrowie rozmawiali o konkurencji rynkowej

      Ministrowie wymienili poglądy na temat wpływu konkurencji rynkowej na konkurencyjność jednolitego rynku.

      Ogólnie zgodzili się co do tego, że konkurencja pozostaje jednym z zasadniczych instrumentów rynku wewnętrznego UE. Szereg delegacji uznało jednak, że należy ponownie rozważyć definicję „rynku właściwego”, w szczególności w odniesieniu do platform internetowych, które prowadzą działalność gospodarczą na skalę światową.

    • 18 lutego

      Wpływ łańcuchów wartości

      Rada skupiła się na wpływie europejskich sektorowych łańcuchów wartości na konkurencyjność i wzrost.

      Ministrowie zwrócili uwagę na rosnące znaczenie usług rynkowych w globalnym łańcuchu wartości.

  • 2018

    • 29 listopada

      Zarządzanie jednolitym rynkiem

      Rada dyskutowała o przyszłym zarządzaniu jednolitym rynkiem.

      Podczas debaty Komisja Europejska przedstawiła niedawno przyjęty komunikat na ten temat.

    • 27 września

      Konwergencja regionalna

      Rada oceniła wagę konwergencji regionalnej jako czynnika ogólnego wzrostu produktywności i konkurencyjności.

      Ministrowie rozmawiali o takich aspektach jak podział kosztów i korzyści ze wzrostu i integracji gospodarczej we wszystkich regionach UE.

      W tym kontekście podkreślili, że konieczne jest położenie większego nacisku na innowację i cyfryzację poprzez realizowanie inwestycji infrastrukturalnych oraz podnoszenie umiejętności obywateli.

    • 28–29 maja

      Rynek wewnętrzny i baza przemysłowa

      Ministrowie analizowali, jak rynek wewnętrzny konkretnie wpływa na bazę przemysłową UE pod kątem konkurencyjności i produktywności.

      Zwrócili uwagę na znaczenie łańcuchów wartości w zwiększaniu konkurencyjności i długofalowej produktywności.

      Zaapelowali też do Komisji Europejskiej, by dalej wskazywała inicjatywy i inwestycje dotyczące przyszłych łańcuchów wartości.

    • 12 marca

      Ograniczenia na rynkach usług

      Rada przeanalizowała koszty wynikające z ograniczeń na rynkach usług.

      Ograniczenia te zmniejszają produktywność sektorów wytwórczych, które korzystają z tych usług.

      Usunięcie takich niepotrzebnych ograniczeń może przynieść znaczne zyski realnej gospodarce, zwłaszcza sektorowi detalicznemu.

  • 2017

    • 30 listopada

      Cele polityki przemysłowej

      Ministrowie zapoznali się z komunikatem Komisji Europejskiej pt. „Inwestowanie w inteligentny, innowacyjny i zrównoważony przemysł – odnowiona strategia dotycząca polityki przemysłowej UE”.

      Jest on odpowiedzią na postulaty wielu państw członkowskich, by ustalić długofalowe cele polityki przemysłowej w postaci ambitnej strategii.

      Komisja przedstawiła też analizę stanu i perspektyw europejskiego sektora przemysłowego w porównaniu z innymi silnymi gospodarkami świata. Zaprezentowała parametry tendencji takich jak zatrudnienie w przemyśle wytwórczym, innowacje czy poziom umiejętności cyfrowych.

    • 6 czerwca

      Łańcuchy wartości i usługi

      Komisja przedstawiła analizę jednolitego rynku z perspektywy łańcuchów wartości. Wskazała, że na znaczeniu zyskują usługi i że nie można lekceważyć oddziaływania obciążeń regulacyjnych w tym sektorze na inne sektory.

      Wielu ministrów zwracało uwagę na związki między usługami i produkcją. Niektórzy zaznaczyli, że należy zwiększyć udział europejskich MŚP w globalnych łańcuchach wartości.

      Poza tym wiele delegacji z zadowoleniem przyjęło zamiar Komisji, by monitorować jednolity rynek pod kątem ewolucji i transformacji łańcuchów wartości.

    • 20 lutego

      Inwestowanie w wartości niematerialne i prawne

      Ministrowie wymienili poglądy na temat inwestycji w wartości niematerialne i prawne w przedsiębiorstwach UE. To na przykład:

      • umiejętności
      • doświadczenie w zarządzaniu
      • reputacja firmy
      • oprogramowanie komputerowe
      • wzory
      • własność intelektualna.

      Ministrowie podkreślili, że inwestycje niematerialne mają duże znaczenie dla unijnej gospodarki. Zastanawiali się nad tym, jakie zachęty i jakie kierunki polityki mogłyby przyczynić się do rozwoju tego sektora. Uznali, że aby wesprzeć takie inwestycje, należy usunąć utrudniające je przeszkody i podjąć konkretne działania z zakresu polityki. Powinny one objąć:

      • odpowiednią ochronę własności intelektualnej
      • ułatwianie firmom (zwłaszcza małym i średnim) dostępu do finansowania, co pozwoli im inwestować w wartości niematerialne
      • wspieranie kapitału wysokiego ryzyka
      • wprowadzanie zachęt podatkowych
      • dodatkowe działania promujące inwestowanie w kapitał ludzki
      • położenie nacisku na edukację i umiejętności
      • wspieranie inwestycji w badania naukowe i rozwój.
  • 2016

    • 12 lipca

      Wpływ cyfryzacji na produktywność

      Ministrowie rozmawiali o wpływie cyfryzacji na produktywność, zwłaszcza w sektorze usług.

      Wskazali, jak zwiększyć produktywność w UE, a tym samym zmniejszyć dystans wobec wydajniejszych regionów świata.

      Mówili zwłaszcza o:

      • potrzebie ukierunkowania inwestycji na obiecujące dziedziny, takie jak technologie informacyjno-komunikacyjne, badania i innowacje
      • szybkiej cyfryzacji sektora usług
      • promowaniu infrastruktury cyfrowej i połączeń sieciowych
      • pogłębianiu jednolitego rynku
      • proinnowacyjnej legislacji
      • promowaniu szkoleń i umiejętności w dziedzinie nowych technologii
      • inicjatywach wspierających MŚP i start-upy.

      Rada zapoznała się też ze stanem przygotowań do utworzenia tabeli wyników konkurencyjności. Narzędzie to pozwoli Komisji i krajom UE dokładniej monitorować ewolucję konkurencyjności i podnosić jakość procesu decyzyjnego. Tabela będzie zawierała wskaźniki konkurencyjności ogólnej i wskaźniki sektorowe najistotniejsze dla sprawdzianu konkurencyjności.

    • 29 lutego

      Wsparcie dla małych i średnich przedsiębiorstw

      W ramach sprawdzianu konkurencyjności ministrowie dyskutowali o tym, jak wspierać małe i średnie przedsiębiorstwa oraz start-upy w poszerzaniu działalności i tworzeniu miejsc pracy.

      Podstawą do debaty była przygotowana przez Komisję prezentacja danych porównawczych o start-upach i czynnikach ich rozwoju.

      Część delegacji wyraziła zadowolenie z faktu, że po latach regresu europejskie małe i średnie firmy rosną i znów zaczęły zatrudniać, czego dowodzi poświęcone im roczne sprawozdanie Komisji 2014/2015.

      Większość delegacji była zdania, że aby pomóc firmom rozszerzać działalność, Unia może m.in.:

      • ułatwić dostęp do środków finansowych
      • stymulować działalność transgraniczną, dalej rozwijając rynek wewnętrzny
      • kierować się ideą lepszych regulacji, by stworzyć otoczenie regulacyjne o przyszłościowym charakterze.

      Ministrowie przyznali jednak, że wzorzec tworzenia miejsc pracy w małych i średnich firmach różni się zależnie od państwa i sektora.

      Zeszłoroczne sprawozdanie sieci rzeczników ds. MŚP potwierdziło też, że firmy odpowiadające za ożywienie w tworzeniu miejsc pracy to przede wszystkim firmy usługowe. W myśl sprawozdania – przedstawionego Radzie 30 listopada – małe i średnie przedsiębiorstwa na ogół wychodzą z kryzysu wolno, ale konsekwentnie.

      W 2014 r. ich wartość dodana wzrosła o 3,3% (w 2013 r. – o 1,6%). Wzrosła także ich liczba – do 22,3 mln (+3,6% w porównaniu z 2008 r.).

      Po raz pierwszy od 6 lat wzrosło zatrudnienie w małych i średnich przedsiębiorstwach (+1,2%).

      Pozytywne tendencje w działalności MŚP są odzwierciedleniem poprawiającego się otoczenia makroekonomicznego i biznesowego. Jednak wychodzenie z kryzysu następuje w różnym tempie.

      Zdecydowana większość państw członkowskich odnotowała ożywienie działalności MŚP w 2014 r. Jednak w państwach najbardziej dotkniętych kryzysem jeszcze ono nie nastąpiło.

    • 18 lutego

      Przywódcy UE apelują o ścisłe monitorowanie konkurencyjności

      Na szczycie Rady Europejskiej przywódcy UE przyjęli deklarację w sprawie konkurencyjności, w której zwrócili uwagę, że konkurencyjność ma duży wpływ na wzrost i tworzenie miejsc pracy oraz że należy w pełni wykorzystać potencjał rynku wewnętrznego. Zaapelowali do instytucji i państw UE o lepsze regulacje i uchylenie zbędnych unijnych przepisów, by zwiększyć konkurencyjność.

      Deklaracja stwierdza, że Europa musi podnieść międzynarodową konkurencyjność swoich usług, produktów i kluczowych dziedzin, np. energetyki i jednolitego rynku cyfrowego.

      Apeluje o silny, wielostronny, uregulowany system handlowy oparty na prawie i utrzymuje, że należy zawrzeć ambitne dwustronne umowy handlowe z krajami i blokami pozaunijnymi.

      W deklaracji przywódcy zobowiązali Radę ds. Konkurencyjności, by „regularnie oceniała postępy w zakresie różnych elementów” mających wpływ na unijną konkurencyjność. Tym samym wzrosła rola sprawdzianu konkurencyjności.

  • 2015

    • 30 listopada

      Konkurencyjność UE na światowych rynkach

      Rada badała związek między integracją rynku wewnętrznego a konkurencyjnością UE na światowych rynkach. Skupiła się zwłaszcza na udziale Unii w globalnych rynkach eksportu oraz na związanej z tym przewadze konkurencyjnej.

      Kilka delegacji opowiedziało się za tym, by w pełni i w porę używać instrumentów unijnej polityki handlowej w celu zapewnienia równości szans. Wspomniano przy tym o trudnej sytuacji w niektórych sektorach przemysłowych, np. w stalownictwie.

      Komisja zapowiedziała, że w najbliższej przyszłości zorganizuje konferencję wysokiego szczebla w sprawie sektorów energochłonnych, w tym stalowego. Konferencja pozwoli przeanalizować bieżącą sytuację i rozważyć odpowiednie rozwiązania.

      Podstawą do debaty było sprawozdanie prezydencji luksemburskiej. Zreferowała ona w nim prace za swojej kadencji i zaleciła, jak w przyszłości skuteczniej uwzględniać konkurencyjność w innych dziedzinach polityki.

    • 1 października

      Stan integracji rynku wewnętrznego

      Ministrowie ds. konkurencyjności odbyli pierwszą dyskusję w ramach nowo ustanowionego sprawdzianu konkurencyjności. Skupili się na:

      • najnowszych danych i tendencjach mikroekonomicznych zaprezentowanych przez Komisję
      • uwzględnianiu konkurencyjności w innych dziedzinach polityki na podstawie listy ważnych unijnych inicjatyw mogących mieć wpływ na konkurencyjność.

      Wielu uczestników było zdania, że należy pomóc unijnym firmom zwiększać konkurencyjność i poszerzać działalność. W tym celu należy zadbać o proste i przewidywalne regulacje. Pomogłoby to też pobudzać inwestycje w Europie.

      Panowała zgoda, że unijne przepisy powinny być skuteczniejsze i przynosić faktyczną wartość dodaną konsumentom i firmom.

      Wielu delegatów zwracało uwagę na związek polityki handlowej z potencjałem konkurencyjnym europejskich branż i przedsiębiorstw.

      Wśród najważniejszych wyzwań, od których zależy konkurencyjność, wymieniono:

      • cyfryzację jednolitego rynku, przemysłu i MŚP
      • stosowanie inteligentnych regulacji bez obniżania ochrony konsumentów i pracowników
      • wsparcie dla innowacyjnych klastrów.

      Prezydencja luksemburska opracowała orientacyjną, niewyczerpującą listę bieżących i przyszłych inicjatyw, które mogą mieć znaczny wpływ na konkurencyjność (w tym inicjatyw podlegających innym składom Rady). Tym samym nieformalnie wskazała ministrom kluczowe akty, w których należałoby uwzględnić konkurencyjność.

      Na podstawie wyników debaty prezydencja przygotowała sprawozdanie, które 30 listopada przedłożyła Radzie ds. Konkurencyjności.