Sprawdzian konkurencyjności
Sprawdzian konkurencyjności polega na kontroli funkcjonowania ważnych aspektów i sektorów unijnej gospodarki. Za jego pomocą ministrowie ds. konkurencyjności z państw UE wyznaczają priorytety oraz reagują na pilne kwestie i zmiany w realnej gospodarce.
Proces ten jest także odpowiedzią na apel Rady Europejskiej z lutego 2016 r. do Rady ds. Konkurencyjności, by regularnie oceniała różne elementy polityki i kwestie gospodarcze.
Skąd pomysł?
Sprawdzian konkurencyjności pozwala ministrom kontrolować, czy podczas opracowywania i wdrażania unijnych przepisów oraz kształtowania nowych inicjatyw politycznych w większym stopniu brany jest pod uwagę ich ewentualny wpływ na konkurencyjność europejskiej gospodarki. Tym samym sprzyja trwałemu wzrostowi i tworzeniu trwałych miejsc pracy.
Na czym polega?
Sprawdzian konkurencyjności rozpoczyna Komisja, prezentując najnowsze dane i tendencje mikroekonomiczne. Następnie Rada ds. Konkurencyjności omawia, komentuje i sygnalizuje ewentualne skutki dla unijnych firm i obywateli.
We wrześniu 2014 r. Rada ds. Konkurencyjności postanowiła w bardziej ustrukturyzowany i systematyczny sposób analizować propozycje legislacyjne mogące mieć znaczny wpływ na konkurencyjność.
Nową metodę pracy zaanonsowano na nieformalnym spotkaniu w sprawie konkurencyjności w lipcu 2015 r. w Luksemburgu. Oficjalnie zaczęto ją stosować w październiku 2015 r.
-
2019
-
26 września Ministrowie o zewnętrznym wymiarze konkurencyjności UE
Podczas debaty o długoterminowej strategii na rzecz zrównoważonego wzrostu unijni ministrowie wymienili poglądy o zewnętrznym wymiarze konkurencyjności UE.
Z zadowoleniem przyjęli zintegrowane podejście do zrównoważonego wzrostu, przedstawione w sprawozdaniu fińskiej prezydencji.
-
28 maja Ministrowie rozmawiali o konkurencji rynkowej
Ministrowie wymienili poglądy na temat wpływu konkurencji rynkowej na konkurencyjność jednolitego rynku.
Ogólnie zgodzili się co do tego, że konkurencja pozostaje jednym z zasadniczych instrumentów rynku wewnętrznego UE. Szereg delegacji uznało jednak, że należy ponownie rozważyć definicję „rynku właściwego”, w szczególności w odniesieniu do platform internetowych, które prowadzą działalność gospodarczą na skalę światową.
-
18 lutego Wpływ łańcuchów wartości
Rada skupiła się na wpływie europejskich sektorowych łańcuchów wartości na konkurencyjność i wzrost.
Ministrowie zwrócili uwagę na rosnące znaczenie usług rynkowych w globalnym łańcuchu wartości.
-
2018
-
29 listopada Zarządzanie jednolitym rynkiem
Rada dyskutowała o przyszłym zarządzaniu jednolitym rynkiem.
Podczas debaty Komisja Europejska przedstawiła niedawno przyjęty komunikat na ten temat.
-
27 września Konwergencja regionalna
Rada oceniła wagę konwergencji regionalnej jako czynnika ogólnego wzrostu produktywności i konkurencyjności.
Ministrowie rozmawiali o takich aspektach jak podział kosztów i korzyści ze wzrostu i integracji gospodarczej we wszystkich regionach UE.
W tym kontekście podkreślili, że konieczne jest położenie większego nacisku na innowację i cyfryzację poprzez realizowanie inwestycji infrastrukturalnych oraz podnoszenie umiejętności obywateli.
-
28–29 maja Rynek wewnętrzny i baza przemysłowa
Ministrowie analizowali, jak rynek wewnętrzny konkretnie wpływa na bazę przemysłową UE pod kątem konkurencyjności i produktywności.
Zwrócili uwagę na znaczenie łańcuchów wartości w zwiększaniu konkurencyjności i długofalowej produktywności.
Zaapelowali też do Komisji Europejskiej, by dalej wskazywała inicjatywy i inwestycje dotyczące przyszłych łańcuchów wartości.
-
12 marca Ograniczenia na rynkach usług
Rada przeanalizowała koszty wynikające z ograniczeń na rynkach usług.
Ograniczenia te zmniejszają produktywność sektorów wytwórczych, które korzystają z tych usług.
Usunięcie takich niepotrzebnych ograniczeń może przynieść znaczne zyski realnej gospodarce, zwłaszcza sektorowi detalicznemu.
-
2017
-
30 listopada Cele polityki przemysłowej
Ministrowie zapoznali się z komunikatem Komisji Europejskiej pt. „Inwestowanie w inteligentny, innowacyjny i zrównoważony przemysł – odnowiona strategia dotycząca polityki przemysłowej UE”.
Jest on odpowiedzią na postulaty wielu państw członkowskich, by ustalić długofalowe cele polityki przemysłowej w postaci ambitnej strategii.
Komisja przedstawiła też analizę stanu i perspektyw europejskiego sektora przemysłowego w porównaniu z innymi silnymi gospodarkami świata. Zaprezentowała parametry tendencji takich jak zatrudnienie w przemyśle wytwórczym, innowacje czy poziom umiejętności cyfrowych.
-
6 czerwca Łańcuchy wartości i usługi
Komisja przedstawiła analizę jednolitego rynku z perspektywy łańcuchów wartości. Wskazała, że na znaczeniu zyskują usługi i że nie można lekceważyć oddziaływania obciążeń regulacyjnych w tym sektorze na inne sektory.
Wielu ministrów zwracało uwagę na związki między usługami i produkcją. Niektórzy zaznaczyli, że należy zwiększyć udział europejskich MŚP w globalnych łańcuchach wartości.
Poza tym wiele delegacji z zadowoleniem przyjęło zamiar Komisji, by monitorować jednolity rynek pod kątem ewolucji i transformacji łańcuchów wartości.
-
20 lutego Inwestowanie w wartości niematerialne i prawne
Ministrowie wymienili poglądy na temat inwestycji w wartości niematerialne i prawne w przedsiębiorstwach UE. To na przykład:
- umiejętności
- doświadczenie w zarządzaniu
- reputacja firmy
- oprogramowanie komputerowe
- wzory
- własność intelektualna.
Ministrowie podkreślili, że inwestycje niematerialne mają duże znaczenie dla unijnej gospodarki. Zastanawiali się nad tym, jakie zachęty i jakie kierunki polityki mogłyby przyczynić się do rozwoju tego sektora. Uznali, że aby wesprzeć takie inwestycje, należy usunąć utrudniające je przeszkody i podjąć konkretne działania z zakresu polityki. Powinny one objąć:
- odpowiednią ochronę własności intelektualnej
- ułatwianie firmom (zwłaszcza małym i średnim) dostępu do finansowania, co pozwoli im inwestować w wartości niematerialne
- wspieranie kapitału wysokiego ryzyka
- wprowadzanie zachęt podatkowych
- dodatkowe działania promujące inwestowanie w kapitał ludzki
- położenie nacisku na edukację i umiejętności
- wspieranie inwestycji w badania naukowe i rozwój.
-
2016
-
12 lipca Wpływ cyfryzacji na produktywność
Ministrowie rozmawiali o wpływie cyfryzacji na produktywność, zwłaszcza w sektorze usług.
Wskazali, jak zwiększyć produktywność w UE, a tym samym zmniejszyć dystans wobec wydajniejszych regionów świata.
Mówili zwłaszcza o:
- potrzebie ukierunkowania inwestycji na obiecujące dziedziny, takie jak technologie informacyjno-komunikacyjne, badania i innowacje
- szybkiej cyfryzacji sektora usług
- promowaniu infrastruktury cyfrowej i połączeń sieciowych
- pogłębianiu jednolitego rynku
- proinnowacyjnej legislacji
- promowaniu szkoleń i umiejętności w dziedzinie nowych technologii
- inicjatywach wspierających MŚP i start-upy.
Rada zapoznała się też ze stanem przygotowań do utworzenia tabeli wyników konkurencyjności. Narzędzie to pozwoli Komisji i krajom UE dokładniej monitorować ewolucję konkurencyjności i podnosić jakość procesu decyzyjnego. Tabela będzie zawierała wskaźniki konkurencyjności ogólnej i wskaźniki sektorowe najistotniejsze dla sprawdzianu konkurencyjności.
-
29 lutego Wsparcie dla małych i średnich przedsiębiorstw
W ramach sprawdzianu konkurencyjności ministrowie dyskutowali o tym, jak wspierać małe i średnie przedsiębiorstwa oraz start-upy w poszerzaniu działalności i tworzeniu miejsc pracy.
Podstawą do debaty była przygotowana przez Komisję prezentacja danych porównawczych o start-upach i czynnikach ich rozwoju.
Część delegacji wyraziła zadowolenie z faktu, że po latach regresu europejskie małe i średnie firmy rosną i znów zaczęły zatrudniać, czego dowodzi poświęcone im roczne sprawozdanie Komisji 2014/2015.
Większość delegacji była zdania, że aby pomóc firmom rozszerzać działalność, Unia może m.in.:
- ułatwić dostęp do środków finansowych
- stymulować działalność transgraniczną, dalej rozwijając rynek wewnętrzny
- kierować się ideą lepszych regulacji, by stworzyć otoczenie regulacyjne o przyszłościowym charakterze.
Ministrowie przyznali jednak, że wzorzec tworzenia miejsc pracy w małych i średnich firmach różni się zależnie od państwa i sektora.
Zeszłoroczne sprawozdanie sieci rzeczników ds. MŚP potwierdziło też, że firmy odpowiadające za ożywienie w tworzeniu miejsc pracy to przede wszystkim firmy usługowe. W myśl sprawozdania – przedstawionego Radzie 30 listopada – małe i średnie przedsiębiorstwa na ogół wychodzą z kryzysu wolno, ale konsekwentnie.
W 2014 r. ich wartość dodana wzrosła o 3,3% (w 2013 r. – o 1,6%). Wzrosła także ich liczba – do 22,3 mln (+3,6% w porównaniu z 2008 r.).
Po raz pierwszy od 6 lat wzrosło zatrudnienie w małych i średnich przedsiębiorstwach (+1,2%).
Pozytywne tendencje w działalności MŚP są odzwierciedleniem poprawiającego się otoczenia makroekonomicznego i biznesowego. Jednak wychodzenie z kryzysu następuje w różnym tempie.
Zdecydowana większość państw członkowskich odnotowała ożywienie działalności MŚP w 2014 r. Jednak w państwach najbardziej dotkniętych kryzysem jeszcze ono nie nastąpiło.
-
18 lutego Przywódcy UE apelują o ścisłe monitorowanie konkurencyjności
Na szczycie Rady Europejskiej przywódcy UE przyjęli deklarację w sprawie konkurencyjności, w której zwrócili uwagę, że konkurencyjność ma duży wpływ na wzrost i tworzenie miejsc pracy oraz że należy w pełni wykorzystać potencjał rynku wewnętrznego. Zaapelowali do instytucji i państw UE o lepsze regulacje i uchylenie zbędnych unijnych przepisów, by zwiększyć konkurencyjność.
Deklaracja stwierdza, że Europa musi podnieść międzynarodową konkurencyjność swoich usług, produktów i kluczowych dziedzin, np. energetyki i jednolitego rynku cyfrowego.
Apeluje o silny, wielostronny, uregulowany system handlowy oparty na prawie i utrzymuje, że należy zawrzeć ambitne dwustronne umowy handlowe z krajami i blokami pozaunijnymi.
W deklaracji przywódcy zobowiązali Radę ds. Konkurencyjności, by „regularnie oceniała postępy w zakresie różnych elementów” mających wpływ na unijną konkurencyjność. Tym samym wzrosła rola sprawdzianu konkurencyjności.
-
2015
-
30 listopada Konkurencyjność UE na światowych rynkach
Rada badała związek między integracją rynku wewnętrznego a konkurencyjnością UE na światowych rynkach. Skupiła się zwłaszcza na udziale Unii w globalnych rynkach eksportu oraz na związanej z tym przewadze konkurencyjnej.
Kilka delegacji opowiedziało się za tym, by w pełni i w porę używać instrumentów unijnej polityki handlowej w celu zapewnienia równości szans. Wspomniano przy tym o trudnej sytuacji w niektórych sektorach przemysłowych, np. w stalownictwie.
Komisja zapowiedziała, że w najbliższej przyszłości zorganizuje konferencję wysokiego szczebla w sprawie sektorów energochłonnych, w tym stalowego. Konferencja pozwoli przeanalizować bieżącą sytuację i rozważyć odpowiednie rozwiązania.
Podstawą do debaty było sprawozdanie prezydencji luksemburskiej. Zreferowała ona w nim prace za swojej kadencji i zaleciła, jak w przyszłości skuteczniej uwzględniać konkurencyjność w innych dziedzinach polityki.
-
1 października Stan integracji rynku wewnętrznego
Ministrowie ds. konkurencyjności odbyli pierwszą dyskusję w ramach nowo ustanowionego sprawdzianu konkurencyjności. Skupili się na:
- najnowszych danych i tendencjach mikroekonomicznych zaprezentowanych przez Komisję
- uwzględnianiu konkurencyjności w innych dziedzinach polityki na podstawie listy ważnych unijnych inicjatyw mogących mieć wpływ na konkurencyjność.
Wielu uczestników było zdania, że należy pomóc unijnym firmom zwiększać konkurencyjność i poszerzać działalność. W tym celu należy zadbać o proste i przewidywalne regulacje. Pomogłoby to też pobudzać inwestycje w Europie.
Panowała zgoda, że unijne przepisy powinny być skuteczniejsze i przynosić faktyczną wartość dodaną konsumentom i firmom.
Wielu delegatów zwracało uwagę na związek polityki handlowej z potencjałem konkurencyjnym europejskich branż i przedsiębiorstw.
Wśród najważniejszych wyzwań, od których zależy konkurencyjność, wymieniono:
- cyfryzację jednolitego rynku, przemysłu i MŚP
- stosowanie inteligentnych regulacji bez obniżania ochrony konsumentów i pracowników
- wsparcie dla innowacyjnych klastrów.
Prezydencja luksemburska opracowała orientacyjną, niewyczerpującą listę bieżących i przyszłych inicjatyw, które mogą mieć znaczny wpływ na konkurencyjność (w tym inicjatyw podlegających innym składom Rady). Tym samym nieformalnie wskazała ministrom kluczowe akty, w których należałoby uwzględnić konkurencyjność.
Na podstawie wyników debaty prezydencja przygotowała sprawozdanie, które 30 listopada przedłożyła Radzie ds. Konkurencyjności.