Skip to content

Sprawdzian konkurencyjności

Sprawdzian konkurencyjności polega na kontroli funkcjonowania ważnych aspektów i sektorów unijnej gospodarki. Za jego pomocą ministrowie ds. konkurencyjności z państw UE wyznaczają priorytety oraz reagują na pilne kwestie i zmiany w realnej gospodarce.

Proces ten jest także odpowiedzią na apel Rady Europejskiej z lutego 2016 r. do Rady ds. Konkurencyjności, by regularnie oceniała różne elementy polityki i kwestie gospodarcze.

Skąd pomysł?

Sprawdzian konkurencyjności pozwala ministrom kontrolować, czy podczas opracowywania i wdrażania unijnych przepisów oraz kształtowania nowych inicjatyw politycznych w większym stopniu brany jest pod uwagę ich ewentualny wpływ na konkurencyjność europejskiej gospodarki. Tym samym sprzyja trwałemu wzrostowi i tworzeniu trwałych miejsc pracy.

Na czym polega?

Sprawdzian konkurencyjności rozpoczyna Komisja, prezentując najnowsze dane i tendencje mikroekonomiczne. Następnie Rada ds. Konkurencyjności omawia, komentuje i sygnalizuje ewentualne skutki dla unijnych firm i obywateli.

We wrześniu 2014 r. Rada ds. Konkurencyjności postanowiła w bardziej ustrukturyzowany i systematyczny sposób analizować propozycje legislacyjne mogące mieć znaczny wpływ na konkurencyjność.

Nową metodę pracy zaanonsowano na nieformalnym spotkaniu w sprawie konkurencyjności w lipcu 2015 r. w Luksemburgu. Oficjalnie zaczęto ją stosować w październiku 2015 r.

  • 2019

    26 września

    Ministrowie o zewnętrznym wymiarze konkurencyjności UE

    Podczas debaty o długoterminowej strategii na rzecz zrównoważonego wzrostu unijni ministrowie wymienili poglądy o zewnętrznym wymiarze konkurencyjności UE.

    Z zadowoleniem przyjęli zintegrowane podejście do zrównoważonego wzrostu, przedstawione w sprawozdaniu fińskiej prezydencji.

  • 2019

    28 maja

    Ministrowie rozmawiali o konkurencji rynkowej

    Ministrowie wymienili poglądy na temat wpływu konkurencji rynkowej na konkurencyjność jednolitego rynku.

    Ogólnie zgodzili się co do tego, że konkurencja pozostaje jednym z zasadniczych instrumentów rynku wewnętrznego UE. Szereg delegacji uznało jednak, że należy ponownie rozważyć definicję „rynku właściwego”, w szczególności w odniesieniu do platform internetowych, które prowadzą działalność gospodarczą na skalę światową.

  • 2019

    18 lutego

    Wpływ łańcuchów wartości

    Rada skupiła się na wpływie europejskich sektorowych łańcuchów wartości na konkurencyjność i wzrost.

    Ministrowie zwrócili uwagę na rosnące znaczenie usług rynkowych w globalnym łańcuchu wartości.

  • 2018

    29 listopada

    Zarządzanie jednolitym rynkiem

    Rada dyskutowała o przyszłym zarządzaniu jednolitym rynkiem.

    Podczas debaty Komisja Europejska przedstawiła niedawno przyjęty komunikat na ten temat.

  • 2018

    27 września

    Konwergencja regionalna

    Rada oceniła wagę konwergencji regionalnej jako czynnika ogólnego wzrostu produktywności i konkurencyjności.

    Ministrowie rozmawiali o takich aspektach jak podział kosztów i korzyści ze wzrostu i integracji gospodarczej we wszystkich regionach UE.

    W tym kontekście podkreślili, że konieczne jest położenie większego nacisku na innowację i cyfryzację poprzez realizowanie inwestycji infrastrukturalnych oraz podnoszenie umiejętności obywateli.

  • 2018

    28–29 maja

    Rynek wewnętrzny i baza przemysłowa

    Ministrowie analizowali, jak rynek wewnętrzny konkretnie wpływa na bazę przemysłową UE pod kątem konkurencyjności i produktywności.

    Zwrócili uwagę na znaczenie łańcuchów wartości w zwiększaniu konkurencyjności i długofalowej produktywności.

    Zaapelowali też do Komisji Europejskiej, by dalej wskazywała inicjatywy i inwestycje dotyczące przyszłych łańcuchów wartości.

  • 2018

    12 marca

    Ograniczenia na rynkach usług

    Rada przeanalizowała koszty wynikające z ograniczeń na rynkach usług.

    Ograniczenia te zmniejszają produktywność sektorów wytwórczych, które korzystają z tych usług.

    Usunięcie takich niepotrzebnych ograniczeń może przynieść znaczne zyski realnej gospodarce, zwłaszcza sektorowi detalicznemu.

  • 2017

    30 listopada

    Cele polityki przemysłowej

    Ministrowie zapoznali się z komunikatem Komisji Europejskiej pt. „Inwestowanie w inteligentny, innowacyjny i zrównoważony przemysł – odnowiona strategia dotycząca polityki przemysłowej UE”.

    Jest on odpowiedzią na postulaty wielu państw członkowskich, by ustalić długofalowe cele polityki przemysłowej w postaci ambitnej strategii.

    Komisja przedstawiła też analizę stanu i perspektyw europejskiego sektora przemysłowego w porównaniu z innymi silnymi gospodarkami świata. Zaprezentowała parametry tendencji takich jak zatrudnienie w przemyśle wytwórczym, innowacje czy poziom umiejętności cyfrowych.

  • 2017

    6 czerwca

    Łańcuchy wartości i usługi

    Komisja przedstawiła analizę jednolitego rynku z perspektywy łańcuchów wartości. Wskazała, że na znaczeniu zyskują usługi i że nie można lekceważyć oddziaływania obciążeń regulacyjnych w tym sektorze na inne sektory.

    Wielu ministrów zwracało uwagę na związki między usługami i produkcją. Niektórzy zaznaczyli, że należy zwiększyć udział europejskich MŚP w globalnych łańcuchach wartości.

    Poza tym wiele delegacji z zadowoleniem przyjęło zamiar Komisji, by monitorować jednolity rynek pod kątem ewolucji i transformacji łańcuchów wartości.

  • 2017

    20 lutego

    Inwestowanie w wartości niematerialne i prawne

    Ministrowie wymienili poglądy na temat inwestycji w wartości niematerialne i prawne w przedsiębiorstwach UE. To na przykład:

    • umiejętności
    • doświadczenie w zarządzaniu
    • reputacja firmy
    • oprogramowanie komputerowe
    • wzory
    • własność intelektualna.

    Ministrowie podkreślili, że inwestycje niematerialne mają duże znaczenie dla unijnej gospodarki. Zastanawiali się nad tym, jakie zachęty i jakie kierunki polityki mogłyby przyczynić się do rozwoju tego sektora. Uznali, że aby wesprzeć takie inwestycje, należy usunąć utrudniające je przeszkody i podjąć konkretne działania z zakresu polityki. Powinny one objąć:

    • odpowiednią ochronę własności intelektualnej
    • ułatwianie firmom (zwłaszcza małym i średnim) dostępu do finansowania, co pozwoli im inwestować w wartości niematerialne
    • wspieranie kapitału wysokiego ryzyka
    • wprowadzanie zachęt podatkowych
    • dodatkowe działania promujące inwestowanie w kapitał ludzki
    • położenie nacisku na edukację i umiejętności
    • wspieranie inwestycji w badania naukowe i rozwój.
  • 2016

    12 lipca

    Wpływ cyfryzacji na produktywność

    Ministrowie rozmawiali o wpływie cyfryzacji na produktywność, zwłaszcza w sektorze usług.

    Wskazali, jak zwiększyć produktywność w UE, a tym samym zmniejszyć dystans wobec wydajniejszych regionów świata.

    Mówili zwłaszcza o:

    • potrzebie ukierunkowania inwestycji na obiecujące dziedziny, takie jak technologie informacyjno-komunikacyjne, badania i innowacje
    • szybkiej cyfryzacji sektora usług
    • promowaniu infrastruktury cyfrowej i połączeń sieciowych
    • pogłębianiu jednolitego rynku
    • proinnowacyjnej legislacji
    • promowaniu szkoleń i umiejętności w dziedzinie nowych technologii
    • inicjatywach wspierających MŚP i start-upy.

    Rada zapoznała się też ze stanem przygotowań do utworzenia tabeli wyników konkurencyjności. Narzędzie to pozwoli Komisji i krajom UE dokładniej monitorować ewolucję konkurencyjności i podnosić jakość procesu decyzyjnego. Tabela będzie zawierała wskaźniki konkurencyjności ogólnej i wskaźniki sektorowe najistotniejsze dla sprawdzianu konkurencyjności.

  • 2016

    29 lutego

    Wsparcie dla małych i średnich przedsiębiorstw

    W ramach sprawdzianu konkurencyjności ministrowie dyskutowali o tym, jak wspierać małe i średnie przedsiębiorstwa oraz start-upy w poszerzaniu działalności i tworzeniu miejsc pracy.

    Podstawą do debaty była przygotowana przez Komisję prezentacja danych porównawczych o start-upach i czynnikach ich rozwoju.

    Część delegacji wyraziła zadowolenie z faktu, że po latach regresu europejskie małe i średnie firmy rosną i znów zaczęły zatrudniać, czego dowodzi poświęcone im roczne sprawozdanie Komisji 2014/2015.

    Większość delegacji była zdania, że aby pomóc firmom rozszerzać działalność, Unia może m.in.:

    • ułatwić dostęp do środków finansowych
    • stymulować działalność transgraniczną, dalej rozwijając rynek wewnętrzny
    • kierować się ideą lepszych regulacji, by stworzyć otoczenie regulacyjne o przyszłościowym charakterze.

    Ministrowie przyznali jednak, że wzorzec tworzenia miejsc pracy w małych i średnich firmach różni się zależnie od państwa i sektora.

    Zeszłoroczne sprawozdanie sieci rzeczników ds. MŚP potwierdziło też, że firmy odpowiadające za ożywienie w tworzeniu miejsc pracy to przede wszystkim firmy usługowe. W myśl sprawozdania – przedstawionego Radzie 30 listopada – małe i średnie przedsiębiorstwa na ogół wychodzą z kryzysu wolno, ale konsekwentnie.

    W 2014 r. ich wartość dodana wzrosła o 3,3% (w 2013 r. – o 1,6%). Wzrosła także ich liczba – do 22,3 mln (+3,6% w porównaniu z 2008 r.).

    Po raz pierwszy od 6 lat wzrosło zatrudnienie w małych i średnich przedsiębiorstwach (+1,2%).

    Pozytywne tendencje w działalności MŚP są odzwierciedleniem poprawiającego się otoczenia makroekonomicznego i biznesowego. Jednak wychodzenie z kryzysu następuje w różnym tempie.

    Zdecydowana większość państw członkowskich odnotowała ożywienie działalności MŚP w 2014 r. Jednak w państwach najbardziej dotkniętych kryzysem jeszcze ono nie nastąpiło.

  • 2016

    18 lutego

    Przywódcy UE apelują o ścisłe monitorowanie konkurencyjności

    Na szczycie Rady Europejskiej przywódcy UE przyjęli deklarację w sprawie konkurencyjności, w której zwrócili uwagę, że konkurencyjność ma duży wpływ na wzrost i tworzenie miejsc pracy oraz że należy w pełni wykorzystać potencjał rynku wewnętrznego. Zaapelowali do instytucji i państw UE o lepsze regulacje i uchylenie zbędnych unijnych przepisów, by zwiększyć konkurencyjność.

    Deklaracja stwierdza, że Europa musi podnieść międzynarodową konkurencyjność swoich usług, produktów i kluczowych dziedzin, np. energetyki i jednolitego rynku cyfrowego.

    Apeluje o silny, wielostronny, uregulowany system handlowy oparty na prawie i utrzymuje, że należy zawrzeć ambitne dwustronne umowy handlowe z krajami i blokami pozaunijnymi.

    W deklaracji przywódcy zobowiązali Radę ds. Konkurencyjności, by „regularnie oceniała postępy w zakresie różnych elementów” mających wpływ na unijną konkurencyjność. Tym samym wzrosła rola sprawdzianu konkurencyjności.

  • 2015

    30 listopada

    Konkurencyjność UE na światowych rynkach

    Rada badała związek między integracją rynku wewnętrznego a konkurencyjnością UE na światowych rynkach. Skupiła się zwłaszcza na udziale Unii w globalnych rynkach eksportu oraz na związanej z tym przewadze konkurencyjnej.

    Kilka delegacji opowiedziało się za tym, by w pełni i w porę używać instrumentów unijnej polityki handlowej w celu zapewnienia równości szans. Wspomniano przy tym o trudnej sytuacji w niektórych sektorach przemysłowych, np. w stalownictwie.

    Komisja zapowiedziała, że w najbliższej przyszłości zorganizuje konferencję wysokiego szczebla w sprawie sektorów energochłonnych, w tym stalowego. Konferencja pozwoli przeanalizować bieżącą sytuację i rozważyć odpowiednie rozwiązania.

    Podstawą do debaty było sprawozdanie prezydencji luksemburskiej. Zreferowała ona w nim prace za swojej kadencji i zaleciła, jak w przyszłości skuteczniej uwzględniać konkurencyjność w innych dziedzinach polityki.

  • 2015

    1 października

    Stan integracji rynku wewnętrznego

    Ministrowie ds. konkurencyjności odbyli pierwszą dyskusję w ramach nowo ustanowionego sprawdzianu konkurencyjności. Skupili się na:

    • najnowszych danych i tendencjach mikroekonomicznych zaprezentowanych przez Komisję
    • uwzględnianiu konkurencyjności w innych dziedzinach polityki na podstawie listy ważnych unijnych inicjatyw mogących mieć wpływ na konkurencyjność.

    Wielu uczestników było zdania, że należy pomóc unijnym firmom zwiększać konkurencyjność i poszerzać działalność. W tym celu należy zadbać o proste i przewidywalne regulacje. Pomogłoby to też pobudzać inwestycje w Europie.

    Panowała zgoda, że unijne przepisy powinny być skuteczniejsze i przynosić faktyczną wartość dodaną konsumentom i firmom.

    Wielu delegatów zwracało uwagę na związek polityki handlowej z potencjałem konkurencyjnym europejskich branż i przedsiębiorstw.

    Wśród najważniejszych wyzwań, od których zależy konkurencyjność, wymieniono:

    • cyfryzację jednolitego rynku, przemysłu i MŚP
    • stosowanie inteligentnych regulacji bez obniżania ochrony konsumentów i pracowników
    • wsparcie dla innowacyjnych klastrów.

    Prezydencja luksemburska opracowała orientacyjną, niewyczerpującą listę bieżących i przyszłych inicjatyw, które mogą mieć znaczny wpływ na konkurencyjność (w tym inicjatyw podlegających innym składom Rady). Tym samym nieformalnie wskazała ministrom kluczowe akty, w których należałoby uwzględnić konkurencyjność.

    Na podstawie wyników debaty prezydencja przygotowała sprawozdanie, które 30 listopada przedłożyła Radzie ds. Konkurencyjności.