Pracownicy platformowi w UE
UE przyjęła przepisy w celu poprawy warunków pracy pracowników platformowych. Rozwiążą one problem błędnej klasyfikacji zatrudnienia i zwiększą przejrzystość i ochronę danych osobowych.
Poprawa warunków pracy w gospodarce cyfrowej
Praca za pośrednictwem platform internetowych to stosunkowo nowy rodzaj pracy. Polega on na tym, że platforma internetowa (portal lub aplikacja) kojarzy klientów, którzy potrzebują danej usługi, z pracownikami.
Nowa dyrektywa ma poprawić warunki pracy platformowej, a jednocześnie zachować możliwości i korzyści, jakie niesie ze sobą gospodarka platformowa.
13 grudnia 2023 r. Rada i Parlament Europejski osiągnęły wstępne porozumienie polityczne co do projektu dyrektywy. Rada przyjęła nowe przepisy 14 października 2024 r.
Dyrektywa ma zaradzić błędnej klasyfikacji pracowników platformowych i ułatwić zakwalifikowanie ich jako pracowników etatowych. W ten sposób będą mieli łatwiejszy dostęp do praw pracowniczych przysługujących na mocy unijnych przepisów. Nowe przepisy zapewnią też lepszą ochronę danych pracowników platformowych i zwiększą przejrzystość działania algorytmów, które służą do podejmowania decyzji w miejscu pracy.
Czym jest praca platformowa?
Osoby pracujące za pośrednictwem platform cyfrowych oferują klientom płatne usługi. Platformy cyfrowe kojarzą klientów z usługodawcami i organizują świadczenie usług.
Ilu jest pracowników platformowych i jaki jest ich profil?
W UE 28,3 mln osób pracuje za pośrednictwem platform cyfrowych. To znacząca grupa zawodowa, która liczy niemal tyle samo osób co branża wytwórcza (29 mln pracowników). Oczekuje się, że liczba pracowników platformowych szybko wzrośnie.
Przewidywany wzrost liczby pracowników platformowych (2022–2025)
Przewidywany wzrost liczby pracowników platformowych (2022–2025)
2022 – 28,3 mln
2025 – 43 mln
(wzrost o 52%)
Pracownicy platformowi to najczęściej młodzi mężczyźni, z których większość ma zbyt wysokie kwalifikacje w stosunku do wykonywanej pracy (większość ma wykształcenie policealne). Praca platformowa jest dla nich zazwyczaj dodatkowym źródłem dochodów.
Poziom potrzebnych umiejętności
Poziom potrzebnych umiejętności
- 70% – niski
- 20% – niższy średni i średni
- 6% – wysoki
- 4% – wszystkie poziomy
Co robią i dla kogo?
W Europie pracownicy platformowi to najczęściej kierowcy taksówek.
Zarobki pracowników platformowych w podziale na rodzaje usług:
Zarobki pracowników platformowych w podziale na rodzaje usług:
- usługi taksówkarskie: 39%
- dostawy (żywności i zakupów, usługi przeprowadzkowe): 24%
- usługi w domu klienta (sprzątanie, rzemiosło): 19%
- usługi profesjonalne (księgowość): 7%
- freelancerzy (projekty graficzne, edytowanie zdjęć): 6%
- praca w gospodarstwie domowym (opieka nad dziećmi, chorymi): 3%
- mikrozadania (klasyfikacja przedmiotow, etykietowanie): 2%
Rodzaje klientów
Większość usług jest świadczona na rzecz klientów indywidualnych (80% klientów).
Czy mają status zatrudnionych czy freelancerów?
Problem nieprawidłowej klasyfikacji dotyczy w UE około 5 mln pracowników platformowych.
Właściwy status zatrudnienia pozwoliłby im korzystać z przysługujących im praw pracowniczych. Osoby błędnie uznane za samozatrudnione nie mają tych samych praw i zabezpieczeń co osoby zatrudnione.
Około 55% pracowników platformowych zarabia poniżej minimalnej stawki godzinowej netto (tam, gdzie stawka ta obowiązuje).
Za 41% czasu pracy nie otrzymują wynagrodzenia (np. za wyszukiwanie informacji, oczekiwanie na zlecenia, przeglądanie ogłoszeń).
Status zatrudnienia 28,3 mln pracowników platformowych
Status zatrudnienia 28,3 mln pracowników platformowych:
- 93% (=26,3 mln) to osoby samozatrudnione (uwaga: szacuje się, że w przypadku ok. 19% spośród tych osób (5 mln) błędnie zaklasyfikowano status zatrudnienia).
- 7% (= 2 mln) to osoby zatrudnione
Ostatnia aktualizacja: 8 maja 2025