Akt o usługach cyfrowych
Akt o usługach cyfrowych to pierwsza na świecie regulacja, która nakłada na firmy cyfrowe w całej UE odpowiedzialność za treści zamieszczane na ich platformach.
Akt o usługach cyfrowych – co to jest?
Akt o usługach cyfrowych ma przede wszystkim stworzyć bezpieczniejsze środowisko internetowe dla użytkowników i firm cyfrowych oraz chronić prawa podstawowe w przestrzeni cyfrowej. Wprowadza w tym celu nowe przepisy, które pozwalają:
- walczyć z nielegalnymi treściami w internecie, w tym nielegalnymi towarami, usługami i informacjami, z pełnym poszanowaniem Karty praw podstawowych
- przeciwdziałać zagrożeniom społecznym w internecie
- identyfikować przedsiębiorców na internetowych platformach handlowych
- zapewniać przejrzystość w odniesieniu do platform internetowych
- zwiększyć nadzór.
Rada przyjęła akt o usługach cyfrowych 4 października 2022 r. Nowe przepisy obowiązują od 17 lutego 2024 r.
Akt o usługach cyfrowych razem z aktem o rynkach cyfrowych tworzą pakiet dotyczący usług cyfrowych. Ma on:
- zapewnić użytkownikom cyfrowym dostęp do bezpiecznych produktów i chronić ich prawa podstawowe
- umożliwić wolną i uczciwą konkurencję w sektorach cyfrowych, a tym samym zwiększać innowacyjność i wzrost.
Nowe środki
Platformy cyfrowe muszą wprowadzić szereg środków, aby lepiej chronić użytkowników i oferować większą przejrzystość.
przeciwdziałanie nielegalnym treściom (fake newsom, propagandzie, mowie nienawiści, molestowaniu i niegodziwemu traktowaniu dzieci w celach seksualnych), szybkie reagowanie i możliwość zgłaszania takich treści przez użytkowników
walka ze sprzedażą nielegalnych produktów i usług
narzędzia moderowania treści, w tym możliwość odwołania się od decyzji o usunięciu lub ograniczeniu dostępu do treści zamieszczonych przez użytkowników
większa przejrzystość dla użytkowników co do warunków korzystania z usług i sposobu rekomendowania treści przez algorytmy
zakaz reklam kierowanych do dzieci i wykorzystywania danych wrażliwych (płeć, orientacja seksualna, rasa, religia czy poglądy polityczne) do ukierunkowywania reklam
zakaz stosowania interfejsów wprowadzających w błąd, celowo zaprojektowanych tak, aby podstępem nakłonić użytkowników np. do nieświadomej subskrypcji usług
Przedsiębiorstwa objęte przepisami
Akt o usługach cyfrowych ma obowiązywać wszystkie firmy internetowe, które świadczą usługi pośrednictwa w dostępie do treści, produktów i usług na jednolitym rynku UE. Nie ma znaczenia, czy firmy te mają siedzibę w Unii czy poza Unią.
platformy handlowe
serwisy społecznościowe
platformy udostępniania treści
platformy z ofertami podróży i zakwaterowania
Przepisy są proporcjonalne do wielkości firm i ich wpływu na społeczeństwo. Bardzo małe platformy są zwolnione z większości obowiązków.
Do bardzo dużych platform internetowych i bardzo dużych wyszukiwarek internetowych – mających ponad 45 mln aktywnych użytkowników – mają zastosowanie ostrzejsze przepisy. Powodem jest ich kluczowa rola w handlu elektronicznym, rozpowszechnianiu informacji oraz ułatwianiu wymiany opinii i idei.
Komisja Europejska wskazała 23 bardzo duże platformy internetowe i 2 bardzo duże wyszukiwarki:
- AliExpress
- Amazon Store
- AppStore
- Bing
- Booking.com
- Google Play
- Google Maps
- Google Search
- Google Shopping
- Pornhub
- Shein
- Snapchat
- Stripchat
- Temu
- TikTok
- Wikipedia
- X (dawniej Twitter)
- XNXX
- XVideos
- YouTube
- Zalando.
Nowe przepisy wprowadzają wobec takich firm dodatkowe wymogi. Muszą one:
- ustanowić plany zmniejszania ryzyka, podlegające audytom. Plany mają dotyczyć ryzyka systemowego stwarzanego przez te firmy, takiego jak dezinformacja, manipulacje wyborcze, cyberprzemoc wobec kobiet czy niegodziwe traktowanie małoletnich w celach seksualnych
- udostępniać dane organom państwowym i naukowcom
- dać użytkownikom wybór, czy chcą otrzymywać spersonalizowane rekomendacje, a jeśli tak – w jaki sposób (np. nie na podstawie ich wyszukiwań w internecie).
Co jeśli firmy nie przestrzegają przepisów?
Firmy, które nie przestrzegają aktu o usługach cyfrowych, mogą zostać obłożone sankcjami i grzywnami proporcjonalnymi do ich wielkości:
- firmy mające mniej niż 45 mln aktywnych użytkowników podlegają sankcjom, w tym grzywnom, przewidzianym w prawie krajowym państw członkowskich
- firmy mające więcej niż 45 mln aktywnych użytkowników podlegają grzywnom w wysokości do 6% ich światowego obrotu.
Korzyści z aktu o usługach cyfrowych
Akt o usługach cyfrowych chroni prawa i uzasadnione interesy wszystkich zaangażowanych stron, zwłaszcza obywateli UE.
Lepsza pozycja użytkownika
Internauci w UE zyskują większą kontrolę nad tym, co oglądają w internecie, oraz lepsze rozeznanie co do wyświetlających się im reklam. Mogą zgłaszać nielegalne treści, a platforma musi powiadomić ich o decyzji w tej sprawie.
Przejrzystość
Akt zwiększa przejrzystość przepisów o moderowaniu treści w internecie, a jednocześnie zapewnia organom państwowym i naukowcom szerszy dostęp do danych. Będą oni mogli lepiej poznać przestrzeń internetową, jej oddziaływanie społeczne i potencjalne zagrożenia.
Ochrona małoletnich
Platformy, do których mają dostęp małoletni, nie mogą wyświetlać ukierunkowanych reklam opartych na ich danych osobowych zdefiniowanych w unijnych przepisach.
Zwalczanie dezinformacji
Platformy muszą przeciwdziałać zagrożeniom związanym z rozpowszechnianiem nielegalnych treści. Muszą wprowadzić mechanizm, który pozwoli użytkownikom sygnalizować takie treści, i muszą szybko na takie zgłoszenia reagować.
Reagowanie kryzysowe
W związku z wojną w Ukrainie i jej wpływem na manipulowanie informacjami w internecie do rozporządzenia dodany został nowy artykuł wprowadzający mechanizm reagowania kryzysowego.
Pozwoli on analizować wpływ działalności bardzo dużych platform internetowych i bardzo dużych wyszukiwarek internetowych na dany kryzys i decydować o środkach, które zapewniłyby poszanowanie praw podstawowych.
Świat cyfrowy: jak UE pomaga nam i chroni nas online?
Unia Europejska aktywnie pracuje nad poprawą otoczenia cyfrowego dla wszystkich Europejczyków. Nasze życie cyfrowe musi być bezpieczne, proste i chronić podstawowe wolności.
Sprawdź, jak UE dba o twoje bezpieczniejsze i prostsze życie w internecie nie tylko za pomocą dwóch ważnych rozporządzeń.
Więcej informacji
Ostatnia aktualizacja: 5 sierpnia 2025