Διάσκεψη κορυφής ΕΕ-ΗΠΑ, 20 Οκτωβρίου 2023

Κύρια αποτελέσματα

Οι ηγέτες της ΕΕ, ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Charles Michel, η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ursula von der Leyen και ο Ύπατος Εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Ένωσης για Θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας, Josep Borrell, συναντήθηκαν με τον Πρόεδρο των ΗΠΑ, Joe Biden, και τον Υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ, Antony Blinken, στην Ουάσιγκτον.

Η διάσκεψη κορυφής έδωσε την ευκαιρία επανεξέτασης της στενής διατλαντικής εταιρικής σχέσης και συγκεκριμένων τομέων συνεργασίας στο εσωτερικό της σχέσης. Στο τέλος της διάσκεψης κορυφής, οι ηγέτες ενέκριναν κοινή δήλωση, η οποία περιλαμβάνει χάρτη πορείας για την υποστήριξη και την περαιτέρω ενίσχυση της σχέσης κατά τα επόμενα έτη.

• Διάσκεψη κορυφής ΕΕ-ΗΠΑ: κοινή δήλωση (20 Οκτωβρίου 2023)
• Σχόλια του Προέδρου Charles Michel ενόψει της διάσκεψης κορυφής ΕΕ-ΗΠΑ στην Ουάσιγκτον

Σχέσεις ΕΕ-ΗΠΑ

Αντιπροσωπεύοντας σχεδόν 800 εκατομμύρια πολίτες, με τις αξίες μας να μας ενώνουν και με τη δυναμικότερη σχέση του πλάνητη να μας συνδέει,, επιβεβαιώνουμε την προσήλωσή μας σε μια διατλαντική εταιρική σχέση που φέρνει αποτελέσματα για όλους τους λαούς μας. Κοινή δήλωση ΕΕ-ΗΠΑ, 20 Οκτωβρίου 2023

Η ΕΕ και οι ΗΠΑ είναι στενοί και ομοφρονούντες εταίροι με στέρεο δεσμό και από κοινού προσήλωση σε μια διεθνή τάξη βασισμένη σε κανόνες και ουσιαστική πολυμερή προσέγγιση.

Μαζί αποτελούν θετική δύναμη που προάγει τη σταθερότητα και την ειρήνη παγκοσμίως και την αντιμετώπιση θεμελιωδών παγκόσμιων προκλήσεων, όπως η μεταβολή του τοπίου της ασφάλειας, η προστασία της δημοκρατίας, ο σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και η κλιματική αλλαγή.

Η εταιρική σχέση ΕΕ-ΗΠΑ αποφέρει οφέλη στους πολίτες της και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού και η ΕΕ και οι ΗΠΑ παραμένουν προσηλωμένες στον στόχο της διαμόρφωσης της ευημερίας και στην περαιτέρω ανάπτυξη της συνεργασίας τους στον τομέα της ασφάλειας και της άμυνας. Οι ηγέτες αναγνώρισαν την αξία της ύπαρξης ισχυρότερης και ικανότερης ευρωπαϊκής άμυνας η οποία θα συμβάλλει θετικά στην παγκόσμια και στη διατλαντική ασφάλεια και θα είναι συμπληρωματική και διαλειτουργική προς το ΝΑΤΟ.

• Σχέσεις Ευρωπαϊκής Ένωσης — Ηνωμένων Πολιτειών (ενημερωτικό δελτίο, ΕΥΕΔ)
• Συνεργασία ΕΕ-ΝΑΤΟ (γενικές πληροφορίες)

Κατάσταση στη Μέση Ανατολή

Οι ηγέτες συζήτησαν την κατάσταση στη Μέση Ανατολή, την οποία παρακολουθούν από κοντά.

Ζητούμε την άμεση απελευθέρωση όλων των ομήρων και τονίζουμε την κοινή μας άποψη ότι ουσιαστική βιώσιμη πορεία προς διαρκή ειρήνη εξακολουθεί να προσφέρει η λύση δύο κρατών. Κοινή δήλωση ΕΕ-ΗΠΑ, 20 Οκτωβρίου 2023

Η ΕΕ και οι ΗΠΑ καταδίκασαν κατηγορηματικότατα τις βάναυσες και χωρίς διακρίσεις τρομοκρατικές επιθέσεις της Χαμάς κατά του Ισραήλ και του πληθυσμού του. Οι ηγέτες επανέλαβαν ότι το Ισραήλ έχει δικαίωμα να αμυνθεί, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, συμπεριλαμβανομένου του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου, και εξέφρασαν την ανησυχία τους για την επιδείνωση της ανθρωπιστικής κρίσης στη Γάζα.

Οι ηγέτες τόνισαν περαιτέρω τη σημασία της στενής συνεργασίας με τους εταίρους για:

• την προστασία των αμάχων
• την υποστήριξη όσων αναζητούν ασφάλεια ή παρέχουν βοήθεια
• τη διευκόλυνση της πρόσβασης σε τροφή, νερό, ιατρική περίθαλψη και στέγη

Πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας

Η ΕΕ και οι ΗΠΑ έχουν πρωταγωνιστήσει από κοινού στηστήριξή τους προς την Ουκρανία μετά τον επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας. Οι ηγέτες επιβεβαίωσαν τη μακροπρόθεσμη δέσμευσή τους έναντι της Ουκρανίας, μεταξύ άλλων με διπλωματική, οικονομική και στρατιωτική στήριξη. Επανέλαβαν επίσης τη σθεναρή τους απόφαση για:

• διασφάλιση πλήρους λογοδοσίας της Ρωσίας για τον πόλεμο
• στόχευση παραγόντων από τρίτες χώρες που παρέχουν υλική στήριξη στον πόλεμο
• από κοινού επιβολή κυρώσεων και μέτρων ελέγχου των εξαγωγών

Η ΕΕ και οι ΗΠΑ επέδειξαν πρωτοφανή συνεργασία για την ανάπτυξη κοινής διατλαντικής αντίδρασης στον πόλεμο και τις παγκόσμιες συνέπειές του. Εν προκειμένω επιβεβαίωσαν τη δέσμευσή τους να συνεργαστούν με την παγκόσμια κοινότητα για την αντιμετώπιση των ενεργειακών και οικονομικών προκλήσεων και των προκλήσεων ως προς τη επισιτιστική ασφάλεια που δημιούργησε ο πόλεμος της Ρωσίας.

• Οι αγορές μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία: Η αντίδραση της ΕΕ (γενικές πληροφορίες)
• Επισιτιστική ασφάλεια και οικονομική προσιτότητα των τροφίμων (γενικές πληροφορίες)

Εμπόριο και οικονομία

Η ΕΕ και οι ΗΠΑ είναι στενοί οικονομικοί εταίροι με ισχυρούς εμπορικούς και επενδυτικούς δεσμούς και βρίσκονται στην πρωτοπορία του τεχνολογικού και ψηφιακού μετασχηματισμού. Οι ηγέτες τόνισαν τη σημασία του εμπορίου και των επενδύσεων στη σχέση τους και συζήτησαν τρόπους επίλυσης των εκκρεμών ζητημάτων.

Η ΕΕ και οι ΗΠΑ είναι επίσης αποφασισμένες να αυξήσουν την οικονομική τους ανθεκτικότητα και ασφάλεια με:

• αντιμετώπιση των στρεβλωτικών οικονομικών πρακτικών εκτός αγοράς
• μείωση των τρωτών σημείων της αλυσίδας εφοδιασμού
• ενίσχυση των διατλαντικών αλυσίδων εφοδιασμού
• αντιμετώπιση των κινδύνων για την ασφάλεια και τις διαρροές της τεχνολογίας
• καταπολέμηση του οικονομικού εξαναγκασμού

Οι ηγέτες προέβησαν επίσης σε απολογισμό της προόδου που έχει σημειωθεί για την επίτευξη παγκόσμιου διακανονισμού για βιώσιμο χάλυβα και αλουμίνιο και στοχευμένης συμφωνίας για τα ορυκτά κρίσιμης σημασίας.

• Η εμπορική πολιτική της ΕΕ (γενικές πληροφορίες)

Κλιματική αλλαγή και ενέργεια

Οι ηγέτες επανέλαβαν την ετοιμότητά τους να αντιμετωπίσουν την κλιματική αλλαγή και να επιτύχουν κλιματική ουδετερότητα έως το 2050, μεταξύ άλλων με την αντιστροφή της απώλειας βιοποικιλότητας και την προστασία των ωκεανών μας.

Ενόψει της επικείμενης 28ης Διάσκεψης των Ηνωμένων Εθνών για την Κλιματική Αλλαγή (COP28) στο Ντουμπάι, η ΕΕ και οι ΗΠΑ προέτρεψαν την ανάληψη φιλόδοξης δράσης από όλους τους υπόλοιπους σημαντικούς παράγοντες και κάλεσαν όλες τις χώρες να επιτύχουν τον στόχο για δραστική αύξηση της παγκόσμιας ικανότητας παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και της ενεργειακής απόδοσης.

Η ΕΕ και οι ΗΠΑ διατυπώνουν την περαιτέρω δέσμευσή τους υπέρ των εν εξελίξει εργασιών της Παγκόσμιας Δέσμευσης για το Μεθάνιο, τις οποίες δρομολόγησαν τον Νοέμβριο του 2021. Με την προσχώρησή τους στη δέσμευση, οι χώρες δεσμεύονται να συνεργαστούν για τη συλλογική μείωση των εκπομπών μεθανίου.

• Κλιματική αλλαγή: Η δράση της ΕΕ (γενικές πληροφορίες)
• Τιμές ενέργειας και ασφάλεια εφοδιασμού (γενικές πληροφορίες)

Πράσινη και ψηφιακή μετάβαση

Η ΕΕ και οι ΗΠΑ είναι στην πρωτοπορία ενός τεχνολογικού καιψηφιακού μετασχηματισμού που συμβάλλει στο να καταστούν οι οικονομίες μας πιο βιώσιμες και ανταγωνιστικές, διασφαλίζοντας παράλληλα ότι κανείς δεν μένει στο περιθώριο.

Οι ηγέτες δεσμεύτηκαν εν προκειμένω:

• να δημιουργήσουν ένα ασφαλές και ανταγωνιστικό ψηφιακό οικοσύστημα
• να οικοδομήσουν έναν κοινό διατλαντικό χώρο για την καινοτομία, τις τεχνολογίες και την ενέργεια
• να καταστήσουν τις καινοτόμες τεχνολογίες οικονομικά προσιτές για ολόκληρο τον κόσμο
• να προαγάγουν ανθρωποκεντρική προσέγγιση της τεχνητής νοημοσύνης

• Βιομηχανική πολιτική της ΕΕ (γενικές πληροφορίες)

Παγκόσμιες υποθέσεις

Δυτικά Βαλκάνια

Κοινό συμφέρον της ΕΕ και των ΗΠΑ είναι η σταθερότητα και η ασφάλεια της περιοχής των Δυτικών Βαλκανίων. Στο πλαίσιο αυτό, οι ηγέτες κάλεσαν τα μέρη του διαλόγου Βελιγραδίου-Πρίστινας να αποκλιμακώσουν επειγόντως τις εντάσεις και να επανέλθουν στον διάλογο.

Οι ηγέτες εξέφρασαν επίσης την υποστήριξή τους στην ενωσιακή προοπτική της περιοχής των Δυτικών Βαλκανίων και παρότρυναν όλους τους εταίρους να συνεχίσουν τις μεταρρυθμίσεις για να προχωρήσουν στην ευρωπαϊκή τους πορεία.

• Διεύρυνση της ΕΕ: Σερβία (γενικές πληροφορίες)
• Διάλογος Βελιγραδίου-Πρίστινας (ΕΥΕΔ)
• Διεύρυνση της ΕΕ (γενικές πληροφορίες)

Αρμενία-Αζερμπαϊτζάν

Η ΕΕ και οι ΗΠΑ έχουν δεσμευθεί να προωθήσουν διαρκή ειρήνη στην Αρμενία και το Αζερμπαϊτζάν, με βάση την αμοιβαία αναγνώριση της κυριαρχίας, το απαραβίαστο των συνόρων και την εδαφική ακεραιότητα.

Στο πλαίσιο αυτό, οι ηγέτες κάλεσαν:

• το Αζερμπαϊτζάν να διασφαλίσει τα δικαιώματα και την ασφάλεια όσων παραμένουν στο Ναγκόρνο-Καραμπάχ και όσων επιθυμούν να επιστρέψουν στις εστίες τους
• όλα τα μέρη να τηρήσουν την αρχή της μη χρήσης βίας και απειλής χρήσης βίας

• Σχέσεις της ΕΕ με την Αρμενία (γενικές πληροφορίες)
• Σχέσεις της ΕΕ με το Αζερμπαϊτζάν (γενικές πληροφορίες)

Αφρική

Έχοντας ως κοινό συμφέρον μια ειρηνική, δημοκρατική και ανθεκτική Αφρική, οι ηγέτες χαιρέτισαν την προσχώρηση της Αφρικανικής Ένωσης ως μόνιμου μέλους στην G20.

Οι ηγέτες δεσμεύτηκαν επίσης να συνεργαστούν με τους εταίρους για την προώθηση της ασφάλειας, της σταθερότητας και της ευημερίας στη Βόρεια Αφρική και για την αντιμετώπιση των προκλήσεων στον τομέα της ασφάλειας στο Σαχέλ.

Ινδοειρηνικός

Η ΕΕ και οι ΗΠΑ στηρίζουν έναν ελεύθερο και ανοικτό Ινδοειρηνικό που μπορεί να συμβάλλει στη σταθερότητα και την ευημερία της περιοχής σύμφωνα με τις δημοκρατικές αξίες και το διεθνές δίκαιο.

Για την ενίσχυση της συνεργασίας στην περιοχή, και σύμφωνα με τις αντίστοιχες στρατηγικές τους για τον Ινδοειρηνικό, η ΕΕ και οι ΗΠΑ θα επιδιώξουν:

• επέκταση της επίγνωσης του θαλάσσιου τομέα
• ενθάρρυνση της συνεργασίας για τη συνδεσιμότητα
• αντίδραση στη χειραγώγηση πληροφοριών από το εξωτερικό
• αύξηση του συντονισμού στον κυβερνοχώρο
• ενθάρρυνση των συνεχιζόμενων προσπαθειών για την προάσπιση των θεμελιωδών ελευθεριών και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων

Οι ηγέτες επιβεβαίωσαν επίσης:

• την αταλάντευτη στήριξη του κεντρικού ρόλου και της ενότητας του ASEAN
• την εταιρική σχέση τους με τις νησιωτικές χώρες του Ειρηνικού

Κίνα

Η ΕΕ και οι ΗΠΑ είναι έτοιμες να διαμορφώσουν μια εποικοδομητική και σταθερή σχέση με την Κίνα για την αντιμετώπιση των παγκόσμιων προκλήσεων και τη συζήτηση τομέων κοινού ενδιαφέροντος.

Στο πλαίσιο αυτό, η ΕΕ και οι ΗΠΑ κάλεσαν την Κίνα:

• να προσέλθει σε διεθνή φόρουμ για τη συζήτηση θεμάτων όπως η κρίση του κλίματος και της βιοποικιλότητας, η παγκόσμια υγεία και η ετοιμότητα έναντι πανδημιών
• να πιέσει τη Ρωσία να σταματήσει τον επιθετικό πόλεμό της κατά της Ουκρανίας

Για να καταστούν δυνατές βιώσιμες οικονομικές σχέσεις με την Κίνα, η ΕΕ και οι ΗΠΑ:

• θα επενδύσουν στις δικές τους οικονομίες
• θα μειώσουν τις κρίσιμες εξαρτήσεις και τα τρωτά σημεία
• θα προστατεύσουν συγκεκριμένες προηγμένες τεχνολογίες

Οι ηγέτες εξέφρασαν επίσης τη σοβαρή ανησυχία τους για την κατάσταση στην Ανατολική και τη Νότια Σινική Θάλασσα και για την κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της καταναγκαστικής εργασίας στην Κίνα.

Χρηματοδότηση της βιώσιμης ανάπτυξης

Η ΕΕ και οι ΗΠΑ έχουν δεσμευτεί να επιταχύνουν την πρόοδο προς την επίτευξη των στόχων βιώσιμης ανάπτυξης και να κινητοποιήσουν επιπρόσθετη χρηματοδότηση για την ανάπτυξη, μεταξύ άλλων καθιστώντας αποτελεσματικότερες τις πολυμερείς τράπεζες ανάπτυξης.

Για τον σκοπό αυτόν, η ΕΕ και οι ΗΠΑ θα εντείνουν τις προσπάθειές τους για:

• να παράσχουν ισχυρή στήριξη σε φτωχές, χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος χώρες
• να βοηθήσουν στην προσέλκυση ιδιωτικών κεφαλαίων για επενδύσεις
• να επεκτείνουν την εταιρική σχέση για παγκόσμιες υποδομές και επενδύσεις
• να προωθήσουν την ψηφιακή ένταξη και τις αλυσίδες εφοδιασμού τεχνολογιών και υπηρεσιών επικοινωνιών σε ολόκληρο τον κόσμο

Γενικές πληροφορίες

Η τελευταία διάσκεψη κορυφής ΕΕ-ΗΠΑ είχε γίνει στις 15 Ιουνίου 2021 στις Βρυξέλλες.

Κατά τη διάσκεψη κορυφής, οι ηγέτες εξέδωσαν δήλωση όπου περιέγραψαν τη συνεργασία ΕΕ-ΗΠΑ στη μεταπανδημική εποχή.

• Διάσκεψη Κορυφής ΕΕ-ΗΠΑ, 15 Ιουνίου 2021
• Δήλωση της διάσκεψης κορυφής ΕΕ-ΗΠΑ: «Προς μια ανανεωμένη διατλαντική εταιρική σχέση»