Skip to content

Τι είναι η Ένωση Κεφαλαιαγορών

Η ΕΕ καταβάλλει προσπάθειες για τη δημιουργία ενιαίας κεφαλαιαγοράς με σκοπό τη βελτίωση των δυνατοτήτων χρηματοδότησης για τις επιχειρήσεις και την παροχή νέων ευκαιριών στους αποταμιευτές και τους επενδυτές, ανεξάρτητα από τον τόπο εγκατάστασής τους.

Γιατί είναι απαραίτητη η εμβάθυνση των κεφαλαιαγορών της Ευρώπης

Προκειμένου η ΕΕ να αναπτύξει περαιτέρω την ενιαία αγορά της και να προσελκύσει επενδύσεις, απαιτούνται ανοικτές και ολοκληρωμένες κεφαλαιαγορές που λειτουργούν εύρυθμα, καθώς προωθούν την ανάπτυξη και την καινοτομία, δημιουργούν θέσεις εργασίας και ενισχύουν την ανταγωνιστικότητα.

Τα τελευταία χρόνια, η ΕΕ έχει βελτιώσει σημαντικά τη λειτουργία των κεφαλαιαγορών της με τη δημιουργία της Ένωσης Κεφαλαιαγορών, μιας πρωτοβουλίας για τη δημιουργία μιας πραγματικά ενιαίας αγοράς κεφαλαίων σε ολόκληρη την ΕΕ.

Παρότι η ανάπτυξη των κεφαλαιαγορών της ΕΕ γνωρίζει σημαντική πρόοδο τα τελευταία χρόνια, φθάνοντας σχεδόν το 50% σε σχέση με το ΑΕΠ μετά το 2014, εξακολουθεί να υπάρχει σημαντικό κενό.

ασπρόμαυρη φωτογραφία ενός χεριού που κρατά μεγεθυντικό φακό μπροστά από περίπλοκα γραφήματα σε αποχρώσεις του μπλε

Συνεπώς, η ΕΕ πρέπει να εντείνει τις προσπάθειές της για την περαιτέρω ανάπτυξη των κεφαλαιαγορών της.

Πιο ανεπτυγμένες και ολοκληρωμένες ευρωπαϊκές κεφαλαιαγορές:

  • δίνουν τη δυνατότητα στις επιχειρήσεις, ιδίως στις ΜΜΕ, να διαφοροποιούν τις πηγές χρηματοδότησής τους
  • διευκολύνουν τις διασυνοριακές επενδύσεις και προσελκύουν περισσότερες ξένες επενδύσεις στην ΕΕ
  • καθιστούν το χρηματοπιστωτικό σύστημα της ΕΕ σταθερότερο, ανθεκτικότερο και ανταγωνιστικότερο
  • αυξάνουν τις επιλογές των αποταμιευτών και μειώνουν το χρηματοδοτικό κόστος των επιχειρήσεων
  • ενισχύουν τον ρόλο του ευρώ ως διεθνούς επενδυτικού νομίσματος
  • υποστηρίζουν την επένδυση στην καινοτομία και συμβάλλουν στην πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση

Σε συνδυασμό με την εύρυθμη λειτουργία της τραπεζικής ένωσης, οι κεφαλαιαγορές που διαθέτουν βάθος και ρευστότητα θα συμβάλουν στη συνολική ανθεκτικότητα της Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης (ΟΝΕ).

Η υποδομή των χρηματοπιστωτικών αγορών της ΕΕ

Η ολοκλήρωση των ευρωπαϊκών κεφαλαιαγορών παραμένει σχετικά περιορισμένη. Ο ισχυρός και καλά ρυθμισμένος τραπεζικός τομέας της ΕΕ καλύπτει μεγάλο μέρος των χρηματοδοτικών αναγκών των επιχειρήσεων στην Ευρώπη. Οι αποταμιευτικές και επενδυτικές δυνατότητες των πολιτών προέρχονται κατά κύριο λόγο από τις τράπεζες και τις ασφαλιστικές εταιρείες.

Η υποδομή των χρηματοπιστωτικών αγορών της ΕΕ / Ευρωζώνη

Η υποδομή των χρηματοπιστωτικών αγορών της ΕΕ

Επενδυτικοί οργανισμοί / επενδυτές

  • Τράπεζες 37 τρισ. ευρώ
  • Επιχειρήσεις επενδύσεων 0,5 τρισ. ευρώ

Επενδυτές

  • Επενδυτικά κεφάλαια 16 τρισ. ευρώ
  • Εταιρείες ασφάλισης ζωής 3 τρισ. ευρώ
  • Ιδιωτικά συνταξιοδοτικά ταμεία 3 τρισ. ευρώ

Οι κεφαλαιαγορές στην Ευρώπη παραμένουν κατακερματισμένες σε επίπεδο κρατών, ενώ η χρηματοπιστωτική τους ενοποίηση υστερεί σε σχέση με τα επίπεδα πριν από την παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση. Σε συνδυασμό με το σχετικά μικρό μέγεθος των εν λόγω κεφαλαιαγορών, ο κατακερματισμός αυτός εμποδίζει τον διασυνοριακό επιμερισμό των κινδύνων, γεγονός που μειώνει την ανθεκτικότητα της ΕΕ έναντι κλυδωνισμών.

Απελευθέρωση της πρόσβασης των επιχειρήσεων σε κεφάλαια

Η ΕΕ πρέπει να διασφαλίσει ότι οι ευρωπαϊκές εταιρείες έχουν τις χρηματοδοτικές ευκαιρίες που χρειάζονται.

Ιδίως στη φάση της εκκίνησης και της επέκτασης, οι εταιρείες θα ωφεληθούν από ευρωπαϊκές αγορές επιχειρηματικών κεφαλαίων που διαθέτουν βάθος και λειτουργούν εύρυθμα. Επί του παρόντος, οι χρηματοδοτήσεις των επεκτάσεων γίνονται κατά κύριο λόγο μέσω ξένων επενδύσεων. Οι δυναμικές και καινοτόμες επιχειρήσεις της ΕΕ συχνά δεν διαθέτουν επαρκή κεφάλαια για να ανταγωνιστούν σε παγκόσμιο επίπεδο και αναγκάζονται να αναζητούν χρηματοδότηση στο εξωτερικό ή να μεταφέρουν εκεί τις εγκαταστάσεις τους. Για παράδειγμα, η εξαγορά ευρωπαϊκών νεοφυών επιχειρήσεων προηγμένης τεχνολογίας από αμερικανικές εταιρείες είναι πολύ συχνότερη απ’ ό, τι το αντίστροφο. Παρατηρείται επίσης πιο περιορισμένη πρόσβαση σε επενδύσεις επιχειρηματικών κεφαλαίων σε σύγκριση με τις ΗΠΑ, όπου οι επενδύσεις επιχειρηματικών κεφαλαίων ήταν δέκα φορές υψηλότερες από ό, τι στην ΕΕ το 2022.

Έρευνα του ΔΝΤ δείχνει ότι ο κατακερματισμός των ευρωπαϊκών κεφαλαιαγορών οδηγεί επίσης σε διαφορές όσον αφορά τα έξοδα χρηματοδότησης για τις επιχειρήσεις σε διάφορες χώρες.

Η επί του παρόντος υπολειπόμενη ανάπτυξη των κεφαλαιαγορών της ΕΕ σημαίνει ότι οι επιχειρήσεις δεν μπορούν να επωφεληθούν πλήρως από τη χρηματοδότηση και τις επενδύσεις που θα μπορούσαν να προσφέρουν άρτια ολοκληρωμένες ευρωπαϊκές κεφαλαιαγορές.

Αυτό επηρεάζει επίσης την ελκυστικότητα της ΕΕ ως τόπου επενδύσεων και τις αποφάσεις των επιχειρήσεων να επεκταθούν και να εισαχθούν στο χρηματιστήριο στην ΕΕ.

Βελτίωση των χρηματοοικονομικών γνώσεων σε ολόκληρη την ΕΕ

Οι πολίτες της ΕΕ πρέπει να διαθέτουν τις γνώσεις και τις δεξιότητες που απαιτούνται για τη λήψη οικονομικών αποφάσεων, είτε αφορούν το άνοιγμα τραπεζικού λογαριασμού, είτε τη λήψη δανείου, είτε την πραγματοποίηση επενδύσεων. Όλοι θα πρέπει να είναι σε θέση να κατανοούν τους κινδύνους που ενέχει ο δανεισμός ή η επένδυση χρημάτων.

Ωστόσο, τα επίπεδα των χρηματοοικονομικών γνώσεων στην ΕΕ παραμένουν χαμηλά. Σύμφωνα με έρευνα του Ευρωβαρόμετρου που δημοσιεύτηκε το 2023 σχετικά με τις χρηματοοικονομικές γνώσεις, περίπου το ήμισυ του ενήλικου πληθυσμού της ΕΕ δεν κατανοεί επαρκώς βασικές χρηματοοικονομικές έννοιες.

Το 64% των πολιτών της ΕΕ διαθέτει μέτριο επίπεδο και το 18% χαμηλό επίπεδο χρηματοοικονομικών γνώσεων.

Προκειμένου να βοηθήσει τους Ευρωπαίους να κάνουν καλύτερα τεκμηριωμένες οικονομικές επιλογές και να τους ενθαρρύνει να επενδύσουν στις ευρωπαϊκές χρηματοπιστωτικές αγορές, το Συμβούλιο ενέκρινε στις 14 Μαΐου 2024 συμπεράσματα σχετικά με τις χρηματοοικονομικές γνώσεις. Στόχος είναι να παρασχεθεί καθοδήγηση στην Επιτροπή και στα κράτη μέλη σχετικά με δράσεις για τη βελτίωση των γνώσεων και της κατανόησης του χρηματοοικονομικού τομέα από τους πολίτες.

Ποια από τα ακόλουθα χρηματοπιστωτικά προϊόντα έχετε ή είχατε στη διάθεσή σας τα τελευταία δύο χρόνια;

(% της ΕΕ των 27, επιτρέπονται πολλαπλές απαντήσεις)

Κείμενο

Ποια από τα ακόλουθα χρηματοπιστωτικά προϊόντα έχετε ή είχατε στη διάθεσή σας τα τελευταία δύο χρόνια; (% της ΕΕ των 27, επιτρέπονται πολλαπλές απαντήσεις)

Ιδιωτικό συνταξιοδοτικό προϊόν: 22%

Ασφάλιση ζωής: 31%

Ασφάλιση κατά ζημιών (π.χ. ασφάλιση νοικοκυριού, ασφάλιση αυτοκινήτων): 46%

Ενυπόθηκο δάνειο ή στεγαστικό δάνειο: 20%

Άλλο καταναλωτικό δάνειο: 14%

Επενδυτικό προϊόν (κεφάλαια, μετοχές ή ομόλογα): 24%

Κρυπτοτίτλους (συμπεριλαμβανομένων των κρυπτονομισμάτων): 6%

Κανένα από τα παραπάνω: 21%

Δεν γνωρίζω / προτιμώ να μην απαντήσω: 3%

Δείτε επίσης:

Κολλάζ που απεικονίζει ένα αντικείμενο σε σχήμα υδρογείου σφαίρας, το οποίο έχει στο κέντρο του ένα κέρμα των 2 ευρώ και περιβάλλεται από τα αστέρια της σημαίας της ΕΕ.
Ο διεθνής ρόλος του ευρώ

Ο διεθνής ρόλος του ευρώ

Οικονομική και Νομισματική Ένωση

Οικονομική και Νομισματική Ένωση

Stylised illustration of a bank building standing on a large coin, with three rising bar chart columns and a euro symbol above the tallest bar.
Τραπεζική ένωση

Τραπεζική ένωση

Τελευταία ενημέρωση: 23 Μαΐου 2024