Συμβούλιο Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων (Δικαιοσύνη), 12 Ιουνίου 2025

Κύρια αποτελέσματα

Δικαιοσύνη

Εναρμόνιση της νομοθεσίας περί αφερεγγυότητας

Το Συμβούλιο λαμβάνει μέτρα για να καταστήσει την ΕΕ ελκυστικότερη σε ξένους και διασυνοριακούς επενδυτές. Το Συμβούλιο κατέληξε σήμερα σε συμφωνία σχετικά με οδηγία της ΕΕ για την εναρμόνιση ορισμένων πτυχών της νομοθεσίας περί αφερεγγυότητας. Η οδηγία αυτή θα βελτιώσει την ασφάλεια δικαίου και θα μειώσει το κόστος για τους ξένους επενδυτές, οι οποίοι επί του παρόντος πρέπει να λαμβάνουν υπόψη διαφορετικούς εθνικούς κανόνες αφερεγγυότητας κατά τη λήψη επενδυτικών αποφάσεων σε άλλες χώρες της ΕΕ.

Η ανασφάλεια δικαίου ή οι χρονοβόρες διαδικασίες αφερεγγυότητας δεν είναι αρεστές στους επενδυτές. Η νέα αυτή νομοθετική πράξη θα ευθυγραμμίσει τους εθνικούς κανόνες περί αφερεγγυότητας και θα οδηγήσει σε μεγαλύτερη ασφάλεια σχετικά με την πιθανή διάρκεια μιας διαδικασίας αφερεγγυότητας. Αυτό θα τονώσει τις διασυνοριακές επενδύσεις.

Adam Bodnar, Υπουργός Δικαιοσύνης της Πολωνίας

Οι νέοι κανόνες, οι οποίοι εξακολουθούν να απαιτούν συμφωνία μεταξύ του Συμβουλίου και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, περιλαμβάνουν τον λεγόμενο μηχανισμό προσυμφωνημένης μεταβίβασης ενεργητικού, ο οποίος καθιστά δυνατή την επίτευξη συμφωνίας σχετικά με την πώληση της επιχείρησης πριν από την έναρξη της αφερεγγυότητας, και μια επιτροπή πιστωτών που θα διασφαλίζει τη συμμετοχή μεμονωμένων πιστωτών οι οποίοι διαφορετικά ενδεχομένως να μην συμμετείχαν στη διαδικασία, για παράδειγμα λόγω περιορισμένων πόρων ή ελλείψει γεωγραφικής εγγύτητας.

• Ευρωπαϊκές κεφαλαιαγορές (γενικές πληροφορίες)

Προστασία ενηλίκων

Το Συμβούλιο συμφώνησε σχετικά με βασικές πτυχές σχεδίου κανονισμού που θα εγγυάται τα δικαιώματα των ενηλίκων οι οποίοι χρήζουν προστασίας ή στήριξης σε διασυνοριακές καταστάσεις. Ο νέος κανονισμός αποσκοπεί στην ενίσχυση της προστασίας ενηλίκων οι οποίοι, λόγω αλλοίωσης ή ανεπάρκειας των προσωπικών τους ικανοτήτων, αδυνατούν να προστατεύσουν τα συμφέροντά τους. Ο αριθμός των ατόμων που χρήζουν βοηθείας κατά τη λήψη αποφάσεων οι οποίες σχετίζονται με προσωπικές πτυχές της ζωής τους αυξάνεται. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΕ, το ποσοστό των ατόμων ηλικίας άνω των 65 ετών με κάποια μορφή αναπηρίας προβλέπεται να αυξηθεί κατά 77 % έως το 2050.

Ο νέος κανονισμός αφορά τα ακόλουθα:

• τους κανόνες που καθορίζουν αφενός τη χώρα της οποίας τα δικαστήρια είναι αρμόδια να εκδικάσουν μια υπόθεση και αφετέρου τη χώρα της οποίας το δίκαιο πρέπει να εφαρμόσει το εκάστοτε δικαστήριο
• την αυτόματη αναγνώριση από τα κράτη μέλη των μέτρων που αποφασίζονται από δικαστήριο άλλου κράτους μέλους
• την πρόβλεψη που διασφαλίζει ότι τα δημόσια έγγραφα (για παράδειγμα μια συμβολαιογραφική πράξη) έχουν και στα άλλα κράτη μέλη την ίδια πλήρη και αποδεικτική ισχύ που έχουν και στο κράτος μέλος προέλευσής τους

Επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας — Καταπολέμηση της ατιμωρησίας

Οι υπουργοί ενημερώθηκαν σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο τα κράτη μέλη και η ΕΕ βοηθούν την Ουκρανία στον αγώνα της κατά της ατιμωρησίας όσον αφορά εγκλήματα που διαπράττονται σε σχέση με τον επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας. Μεταξύ των πολλών αυτών αξιοσημείωτων δράσεων συγκαταλέγεται η σύσταση κοινής ομάδας έρευνας (ΚΟΕ). Η ΚΟΕ περιλαμβάνει δικαστικές αρχές από διάφορες χώρες και στηρίζει την Ουκρανία με έρευνες και διώξεις για βασικά διεθνή εγκλήματα. Η βάση δεδομένων με αποδεικτικά στοιχεία για βασικά διεθνή εγκλήματα (CICED), την οποία δημιούργησε η Eurojust που είναι οργανισμός της ΕΕ, διατηρεί, αποθηκεύει και αναλύει αποδεικτικά στοιχεία διεθνών εγκλημάτων προς στήριξη εθνικών και διεθνών ερευνών.

Μια πιο πρόσφατη εξέλιξη ήταν ότι εκπρόσωποι 35 χωρών, του Συμβουλίου της Ευρώπης και της Επιτροπής της ΕΕ, συναντήθηκαν στο Λβιβ (Ουκρανία) στις 9 Μαΐου, όπου συμφώνησαν να προχωρήσουν στη δημιουργία ειδικού δικαστηρίου για το έγκλημα της επίθεσης κατά της Ουκρανίας.

• Αλληλεγγύη της ΕΕ προς την Ουκρανία (γενικές πληροφορίες)

Καταπολέμηση της διακίνησης ναρκωτικών και του οργανωμένου εγκλήματος

Η Προεδρία ενημέρωσε τους υπουργούς σχετικά με την πρόοδο που έχει σημειωθεί όσον αφορά την ενίσχυση της δικαστικής συνεργασίας με τρίτες χώρες. Το Συμβούλιο θεωρεί ότι η συνεργασία αυτή είναι ουσιαστικής σημασίας στον αγώνα της ΕΕ κατά του οργανωμένου εγκλήματος, προκειμένου να διευκολυνθούν οι διώξεις, να προσαχθούν μέλη των εγκληματικών δικτύων στη δικαιοσύνη και να εξαρθρωθούν τα δίκτυα οργανωμένου εγκλήματος.

Στα συμπεράσματα του Συμβουλίου του Ιουνίου 2024, το Συμβούλιο συμφώνησε ως προς την ανάπτυξη εργαλειοθήκης για τη στήριξη αυτής της προσπάθειας. Η εργαλειοθήκη περιλαμβάνει μέτρα όπως:

• η οργάνωση της ανταλλαγής εμπειριών και βέλτιστων πρακτικών μεταξύ εμπειρογνωμόνων των κρατών μελών όσον αφορά τη δικαστική συνεργασία με τρίτες χώρες
• σε επιλεγμένες υποθέσεις, η απόσπαση δικαστικών-συνδέσμων σε τρίτες χώρες από την Eurojust
• η προώθηση της προσχώρησης τρίτων χωρών στις συμβάσεις του Συμβουλίου της Ευρώπης, ιδίως στις συμβάσεις για την έκδοση και την αμοιβαία δικαστική συνδρομή

• Ο αγώνας της ΕΕ κατά του οργανωμένου εγκλήματος (γενικές πληροφορίες)
• Πολιτική της ΕΕ για τα ναρκωτικά (γενικές πληροφορίες)

Προσχώρηση της ΕΕ στην ΕΣΔΑ

Η Προεδρία ενημέρωσε τους υπουργούς Δικαιοσύνης για την πορεία των εργασιών όσον αφορά την προσχώρηση της ΕΕ στην Ευρωπαϊκή Σύμβαση για την Προάσπιση των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών (ΕΣΔΑ). Η προσχώρηση της ΕΕ στην ΕΣΔΑ αποτελεί υποχρέωση που απορρέει από τη Συνθήκη της ΕΕ.

• Προστασία και προαγωγή των ανθρωπίνων δικαιωμάτων (γενικές πληροφορίες)

Ευρωπαϊκή Εισαγγελία

Οι υπουργοί Δικαιοσύνης ενημερώθηκαν σχετικά με τις δραστηριότητες της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας. Η Ευρωπαία Γενική Εισαγγελέας, κα Laura Kövesi, ενημέρωσε τους υπουργούς σχετικά με τις τελευταίες εξελίξεις στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία. Το 2024 η Πολωνία και η Σουηδία προσχώρησαν στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, αυξάνοντας τον αριθμό των μελών της σε 24 κράτη μέλη.

Η Προεδρία ενημέρωσε επίσης τους υπουργούς σχετικά με την εν εξελίξει διαδικασία επιλογής νέου Ευρωπαίου Γενικού Εισαγγελέα, καθώς η θητεία της κας Kövesi θα λήξει στις 30 Οκτωβρίου 2026, και επτά νέων ευρωπαίων εισαγγελέων.

• Ευρωπαϊκή Εισαγγελία (γενικές πληροφορίες)

Διάφορα

Η Προεδρία ενημέρωσε τους υπουργούς σχετικά με την υπουργική σύνοδο μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της ΕΕ για τη δικαιοσύνη και τις εσωτερικές υποθέσεις που πραγματοποιήθηκε στις 2 και 3 Ιουνίου στη Βαρσοβία, καθώς και για την πορεία των εργασιών όσον αφορά πιθανές δράσεις της ΕΕ σχετικά με τη διατήρηση δεδομένων ηλεκτρονικών επικοινωνιών. Η Επιτροπή ενημέρωσε τους υπουργούς σχετικά με τις διαπραγματεύσεις μεταξύ των ΗΠΑ και της ΕΕ για συμφωνία σχετικά με τα ηλεκτρονικά αποδεικτικά στοιχεία.

Η Λιθουανία εισηγήθηκε πρωτοβουλία για την ενίσχυση της δημοκρατικής ανθεκτικότητας της ΕΕ και την αντίσταση στον ιστορικό αναθεωρητισμό. Η Σλοβενία ενημέρωσε τους υπουργούς σχετικά με τις κυρώσεις που επέβαλαν οι Ηνωμένες Πολιτείες κατά δικαστών του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου. Τέλος, η Δανία παρουσίασε το πρόγραμμα εργασιών της Προεδρίας της, η οποία θα αρχίσει την 1η Ιουλίου 2025.