Skip to content

Οικολογικότερες μεταφορές

Η αύξηση της βιωσιμότητας του τομέα των μεταφορών είναι σημαντική για την επίτευξη του στόχου της κλιματικής ουδετερότητας έως το 2050. Ως εκ τούτου, η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ως στόχο να καταστήσει την κινητικότητα πιο βιώσιμη, διασφαλίζοντας παράλληλα τη συνδεσιμότητα.

Γιατί οι μεταφορές είναι σημαντικές για την επίτευξη των στόχων για το κλίμα

Όταν εξέδωσαν το ευρωπαϊκό νομοθέτημα για το κλίμα, οι χώρες της ΕΕ δεσμεύτηκαν να καταστήσουν την ΕΕ κλιματικά ουδέτερη έως το 2050. Για την επίτευξη αυτού του στόχου, έως το 2030, η ΕΕ θα μειώσει τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου κατά τουλάχιστον 55% σε σύγκριση με τα επίπεδα του 1990. Θα συνεχίσει επίσης να μειώνει σταδιακά τις εκπομπές έως το 2050.

Ο τομέας των μεταφορών, από την πλευρά του, πρέπει να μετασχηματιστεί, κάτι που συνεπάγεται μείωση κατά 90% των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου (σε σύγκριση με τα επίπεδα του 1990) έως το 2050.

Οι μεταφορές ευθύνονται για το ένα τέταρτο των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στην ΕΕ

Διάγραμμα που δείχνει ότι οι οδικές μεταφορές ευθύνονται για το 71% των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από τις μεταφορές, τα αεροπλάνα για το 14,4%, τα πλοία για το 13,5%, τα τρένα για το 0,5% και άλλες πηγές για το 0,5%.
Πηγή: Ευρωπαϊκός Οργανισμός Περιβάλλοντος

Η πρόοδος όσον αφορά τη μείωση των εκπομπών είναι βραδύτερη στις μεταφορές από ό,τι σε άλλους τομείς της οικονομίας. Ενώ οι εκπομπές έχουν μειωθεί σημαντικά σε άλλους τομείς, οι εκπομπές από τις μεταφορές έχουν αυξηθεί τα τελευταία χρόνια. Είναι επομένως ζωτικής σημασίας να καταστούν οι επιβατικές και οι εμπορευματικές μεταφορές στην ΕΕ πιο αποδοτικές και λιγότερο εξαρτημένες από τα ορυκτά καύσιμα.

Πώς προσπαθεί η ΕΕ να μειώσει τις εκπομπές από τις μεταφορές;

Δέσμη Fit for 55

Η δέσμη μέτρων Fit for 55 περιλαμβάνει πάνω από δώδεκα νομοθετικές προτάσεις που αποσκοπούν στη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου κατά τουλάχιστον 55% έως το 2030, σε σύγκριση με τα επίπεδα του 1990. Ευθυγραμμίζει τη νομοθεσία της ΕΕ με τους στόχους για το κλίμα, προωθώντας παράλληλα καθαρότερες τεχνολογίες, ενεργειακή απόδοση και βιώσιμες μεταφορές.

Η δέσμη περιλαμβάνει επικαιροποιήσεις και νέους κανόνες σε διάφορους τομείς, συμπεριλαμβανομένων της ενέργειας, της βιομηχανίας, των κτιρίων και της κινητικότητας. Οι προτάσεις καλύπτουν από μεταρρυθμίσεις στην τιμολόγηση του άνθρακα έως στόχους για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Αρκετές προτάσεις αφορούν άμεσα τις μεταφορές, όπως:

  • αναθεωρήσεις του συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών της ΕΕ (ΣΕΔΕ)
  • θέσπιση νέου ΣΕΔΕ για τις οδικές μεταφορές και τα κτίρια
  • νέα πρότυπα εκπομπών CO2 για αυτοκίνητα και ημιφορτηγά (όλα τα νέα οχήματα θα είναι μηδενικών εκπομπών έως το 2035)
  • προώθηση εναλλακτικών καυσίμων και υποδομών

Οι προτάσεις εγκρίθηκαν από το Συμβούλιο κατά το 2023 και το 2024.

Οικολογικός προσανατολισμός των εμπορευματικών μεταφορών

Ο οικολογικός προσανατολισμός των εμπορευματικών μεταφορών αποτελεί ένα ακόμη κρίσιμο βήμα προς τη μείωση των εκπομπών, δεδομένου ότι οι εμπορευματικές μεταφορές προκαλούν πάνω από το 30% των εκπομπών CO2 που σχετίζονται με τις μεταφορές, ενώ οι όγκοι αναμένεται να αυξηθούν. Τον Ιούλιο του 2023 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε δέσμη μέτρων για να καταστούν οι εμπορευματικές μεταφορές πιο αποδοτικές και βιώσιμες, με την προώθηση πιο οικολογικών επιλογών, όπως οι σιδηρόδρομοι και οι εσωτερικές πλωτές οδοί.

Τον Δεκέμβριο του 2023 το Συμβούλιο καθόρισε τη θέση του σχετικά με ένα μέρος της δέσμης: έναν καινούριο κανονισμό για τη βελτίωση του τρόπου υπολογισμού και επιμερισμού των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από τις υπηρεσίες μεταφορών, ώστε να μπορούν οι πελάτες να κάνουν πιο φιλικές προς το περιβάλλον επιλογές.

Τον Ιούνιο του 2024 το Συμβούλιο καθόρισε τη θέση του σχετικά με ένα άλλο μέρος της δέσμης: έναν κανονισμό για τη βελτίωση του τρόπου με τον οποίο χρησιμοποιούνται οι σιδηροδρομικές υποδομές σε ολόκληρη την ΕΕ. Στόχος του είναι η ενίσχυση της αποδοτικότητας μέσω καλύτερου σχεδιασμού, συντονισμού και διασυνοριακής διαχείρισης της σιδηροδρομικής μεταφορικής ικανότητας. Ο κανονισμός αναμένεται να συμβάλει καταλυτικά στη στροφή προς τις σιδηροδρομικές εμπορευματικές μεταφορές.

Τον Νοέμβριο του 2025 το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο κατέληξαν σε προσωρινή συμφωνία για τον καθορισμό ενιαίας μεθόδου υπολογισμού των δεδομένων για τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου από τις επιβατικές και εμπορευματικές μεταφορές, προκειμένου να διασφαλιστεί καλύτερη συγκρισιμότητα των εν λόγω εκπομπών.

Κολάζ που περιέχει ανεμογεννήτριες, δεξαμενή υδρογόνου, πλοίο που μεταφέρει εμπορευματοκιβώτια με καύσιμο και αντλία καυσίμου.

Πολιτική μεταφορών ανά τρόπο μεταφοράς

Ανακαλύψτε περισσότερα για τη δράση της ΕΕ όσον αφορά τις αεροπορικές, σιδηροδρομικές, οδικές και θαλάσσιες μεταφορές.

Τελευταία ενημέρωση: 5 Νοεμβρίου 2025