Αεροπορικές μεταφορές
Η ΕΕ εργάζεται για τη δημιουργία ενός ασφαλούς, βιώσιμου και ανταγωνιστικού τομέα αεροπορικών μεταφορών.
Πιο βιώσιμες και διασυνδεδεμένες αεροπορικές μεταφορές
Οι αεροπορικές μεταφορές ευθύνονται για το 14% περίπου των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου που προέρχονται από τις μεταφορές στην ΕΕ. Για να μειωθεί αυτό το μερίδιο, η ΕΕ αναλαμβάνει διάφορες πρωτοβουλίες, με ιδιαίτερη έμφαση στα οικολογικότερα καύσιμα και στην πιο καινοτόμο οργάνωση του εναέριου χώρου.
ReFuelEU Aviation: Βιώσιμα αεροπορικά καύσιμα
Τα βιώσιμα αεροπορικά καύσιμα (βιοκαύσιμα, συνθετικά καύσιμα και καύσιμα αεροσκαφών ανακυκλωμένου άνθρακα) συγκαταλέγονται στα βασικά βραχυπρόθεσμα και μεσοπρόθεσμα εργαλεία για τη σημαντική μείωση των εκπομπών των αεροσκαφών. Ωστόσο, το δυναμικό αυτό είναι σε μεγάλο βαθμό αναξιοποίητο, καθώς η ανάπτυξη βιώσιμων αεροπορικών καυσίμων παρεμποδίζεται από το χαμηλό επίπεδο προσφοράς και από τιμές που είναι πολύ υψηλότερες από εκείνες των ορυκτών καυσίμων. Ως αποτέλεσμα, τα καύσιμα αυτά αντιπροσωπεύουν μόλις το 0,05% της συνολικής κατανάλωσης καυσίμων στον τομέα των αερομεταφορών.
Ο κανονισμός ReFuelEU Aviation στο πλαίσιο της δέσμης Fit for 55 έχει ως στόχο να μειώσει το περιβαλλοντικό αποτύπωμα των αερομεταφορών και να βοηθήσει την ΕΕ να επιτύχει τους στόχους της για το κλίμα μέσω της αυξημένης χρήσης βιώσιμων αεροπορικών καυσίμων, διασφαλίζοντας παράλληλα ισότιμους όρους ανταγωνισμού για έναν βιώσιμο τομέα αεροπορικών μεταφορών. Σύμφωνα με τους νέους κανόνες, οι προμηθευτές καυσίμων αεροσκαφών θα πρέπει να αυξήσουν το μερίδιο των βιώσιμων καυσίμων σε όλους τους αερολιμένες της ΕΕ στο 70% έως το 2050.
Fit for 55: Ενίσχυση της διάδοσης πιο οικολογικών καυσίμων στους τομείς των αεροπορικών και των θαλάσσιων μεταφορών (Ενημερωτικό γράφημα)
Μετά την προσωρινή συμφωνία που επιτεύχθηκε με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο τον Απρίλιο του 2023, το Συμβούλιο εξέδωσε τον κανονισμό τον Οκτώβριο του 2023.
Βιωσιμότητα των διεθνών αεροπορικών μεταφορών
Όλες οι χώρες της ΕΕ είναι μέλη του Διεθνούς Οργανισμού Πολιτικής Αεροπορίας (ΔΟΠΑ). Από κοινού με τα άλλα μέλη, επιδιώκουν τη βελτίωση των περιβαλλοντικών επιδόσεων των αερομεταφορών.
Προκειμένου να περιορίσει στο ελάχιστο τις αρνητικές επιπτώσεις της διεθνούς πολιτικής αεροπορίας στο κλίμα και να προαγάγει τη βιώσιμη ανάπτυξη των διεθνών αεροπορικών μεταφορών, ο ΔΟΠΑ επεξεργάζεται σειρά μέτρων που περιλαμβάνουν:
- τεχνολογικές βελτιώσεις των αεροσκαφών
- λειτουργικές βελτιώσεις
- βιώσιμα αεροπορικά καύσιμα
- CORSIA (σύστημα αντιστάθμισης και μείωσης των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα στις διεθνείς αεροπορικές μεταφορές)
Τον Ιούνιο του 2020, η ΕΕ επιβεβαίωσε τη συμμετοχή της στο CORSIA από την έναρξη της εθελοντικής φάσης την 1η Ιανουαρίου 2021. Επιπλέον, το Συμβούλιο εξέδωσε απόφαση τον Δεκέμβριο του 2022 ώστε να μπορέσουν τα κράτη μέλη να συμμορφωθούν με ορισμένες από τις υποχρεώσεις τους στο πλαίσιο του CORSIA.
Το 2023 η ΕΕ ενέκρινε την αναθεώρηση του συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών της ΕΕ (ΣΕΔΕ), η οποία αφορούσε επίσης τις αεροπορικές μεταφορές. Η αναθεώρηση αποτελεί μέρος της δέσμης μέτρων Fit for 55. Στόχος είναι η αύξηση της συμβολής του τομέα στην κλιματική πολιτική της ΕΕ και η εφαρμογή του CORSIA στην ΕΕ.
- Έκδοση απόφασης του Συμβουλίου σχετικά με τις απαιτήσεις αντιστάθμισης για τις εκπομπές από τις αεροπορικές μεταφορές (CORSIA) (δελτίο Τύπου, 19 Δεκεμβρίου 2022)
- «Fit for 55»: Το Συμβούλιο εκδίδει καίρια νομοθετήματα για την επίτευξη των κλιματικών στόχων για το 2030 (δελτίο Τύπου, 25 Απριλίου 2023)
- Διεθνής Οργανισμός Πολιτικής Αεροπορίας – ΔΟΠΑ
Ενιαίος Ευρωπαϊκός Ουρανός
Τα θεσμικά όργανα της ΕΕ καταβάλλουν προσπάθειες για να αναπτύξουν κοινούς κανόνες και στόχους για τη διαχείριση του ευρωπαϊκού εναέριου χώρου στο πλαίσιο του Ενιαίου Ευρωπαϊκού Ουρανού. Η αποδοτική διαχείριση της εναέριας κυκλοφορίας αναμένεται να συμβάλει στη μείωση των εκπομπών από τον τομέα, καθώς και στη διασφάλιση επαρκούς χωρητικότητας και τη βελτίωση της οικονομικής αποδοτικότητας.
Η Επιτροπή υπέβαλε τροποποιημένη πρόταση για την αλλαγή του ισχύοντος κανονισμού στις 22 Σεπτεμβρίου 2020. Τον Ιούνιο του 2021, το Συμβούλιο συμφώνησε για γενική προσέγγιση σχετικά με τη μεταρρύθμιση του Ενιαίου Ευρωπαϊκού Ουρανού.
Τον Μάρτιο του 2024, το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κατέληξαν σε προσωρινή συμφωνία σχετικά με την αναθεώρηση, μετά την οποία τα δύο θεσμικά όργανα ενέκριναν τη συμφωνία. Η τελική πράξη υπεγράφη στις 23 Οκτωβρίου 2024 και δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ στις 11 Νοεμβρίου 2024.
Δικαιώματα των επιβατών αεροπορικών μεταφορών
Ο κανονισμός για τα δικαιώματα των επιβατών αεροπορικών μεταφορών και ο κανονισμός για την ευθύνη των αεροπορικών εταιρειών προστατεύουν ήδη τα συμφέροντα των επιβατών αεροπορικών μεταφορών στην ΕΕ, σε περίπτωση άρνησης επιβίβασης ή καθυστέρησης ή ματαίωσης της πτήσης τους. Επισημαίνουν επίσης τα δικαιώματα που έχουν οι επιβάτες αεροπορικών μεταφορών σε περίπτωση ατυχήματος ή σε περίπτωση απώλειας, καταστροφής ή φθοράς των αποσκευών τους.
Ωστόσο, λόγω έλλειψης σαφήνειας σχετικά με ορισμένες αρχές που αναφέρονται στο κείμενο, το 2013 προτάθηκε η επικαιροποίηση των προτάσεων.
Έπειτα από μακρές διαπραγματεύσεις με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, τον Ιούλιο του 2026 το Συμβούλιο εξέδωσε επικαιροποιημένους κανόνες. Το νέο πλαίσιο θα ενισχύσει και θα αποσαφηνίσει τα δικαιώματα των επιβατών.
Οι επικαιροποιημένοι κανόνες περιλαμβάνουν:
- σαφέστερη καθοδήγηση ως προς τον τρόπο αξίωσης αποζημίωσης σε περιπτώσεις ματαίωσης και καθυστέρησης
- πρόσθετη βοήθεια σε καταστάσεις διαταραχών
- νέα δικαιώματα σχετικά με τη «μη εμφάνιση » και τις χειραποσκευές, καθώς και για τα άτομα με συγκεκριμένες ανάγκες
- ενισχυμένα δικαιώματα για τους επιβάτες που μεταφέρονται με άλλη πτήση ή άλλο μέσο
Ασφάλεια των αεροπορικών μεταφορών
Το ευρωπαϊκό σύστημα ασφάλειας των αεροπορικών μεταφορών βασίζεται σε κοινούς κανόνες ασφάλειας που ισχύουν σε όλες τις χώρες της ΕΕ. Οι κανόνες αυτοί εποπτεύονται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, τον Οργανισμό της ΕΕ για την Ασφάλεια της Αεροπορίας (EASA) και τις εθνικές αεροπορικές αρχές. Καλύπτουν βασικούς τομείς όπως η ασφάλεια των αεροσκαφών, η εκπαίδευση των χειριστών, οι αερολιμένες, οι πτητικές λειτουργίες και οι υπηρεσίες εναέριας κυκλοφορίας.
Όλες οι αεροπορικές εταιρείες που δραστηριοποιούνται στην Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να συμμορφώνονται με τους εν λόγω κανόνες ασφαλείας. Όσες δεν το κάνουν, υπόκεινται σε απαγόρευση λειτουργίας και περιλαμβάνονται στον κατάλογο ασφάλειας πτήσεων της ΕΕ — ο οποίος επικαιροποιείται τακτικά και συμβάλλει στην προστασία των επιβατών ενημερώνοντάς τους σχετικά με αεροπορικές εταιρείες που ενδέχεται να μην είναι ασφαλείς.
Περισσότερα για άλλους τρόπους μεταφορών
Διαβάστε περισσότερα για τις πολιτικές της ΕΕ στον τομέα των σιδηροδρομικών, οδικών και θαλάσσιων μεταφορών.
Σχετικό περιεχόμενο
Καλύτερα συνδεδεμένες μεταφορές
Οικολογικότερες μεταφορές
Ασφαλέστερες μεταφορές
Τελευταία ενημέρωση: 13 Ιουλίου 2026