Amlíne - An intleacht shaorga

Rialachán nua lena ndírítear ar rialacha áirithe maidir leis an intleacht shaorga a chuíchóiriú agus a shimpliú ceadaithe ag an gComhairle.

Seo príomhghnéithe an rialacháin nua:

• amlíne sheasta maidir le cur i bhfeidhm moillithe rialacha ardriosca: an 2 Nollaig 2027 i gcás córais intleachta saorga ardriosca neamhspleácha agus an 2 Lúnasa 2028 i gcás córais intleachta saorga ardriosca atá leabaithe i dtáirgí
• foráil nua curtha leis an nGníomh um an Intleacht Shaorga, lena gcuirtear toirmeasc ar chleachtais intleachta saorga maidir le hábhar gnéasach agus dlúthphearsanta neamhthoiliúil nó ábhar mí-úsáide gnéasaí leanaí a ghiniúint
• cur siar an spriocdháta maidir le boscaí gainimh rialála intleachta saorga a bhunú ag údaráis inniúla ar an leibhéal náisiúnta go dtí an 2 Nollaig 2027 agus tréimhse chairde laghdaithe do sholáthraithe chun réitigh trédhearcachta a chur chun feidhme maidir le hábhar a ghintear go saorga ó 6 mhí go 3 mhí, agus an spriocdháta nua socraithe an 2 Nollaig 2026
• soiléiriú ar inniúlachtaí na hOifige um Intleacht Shaorga maidir le maoirseacht a dhéanamh ar chórais intleachta saorga bunaithe ar shamhlacha intleachta saorga ilchuspóireacha i gcás ina bhforbraíonn an soláthraí céanna an tsamhail agus an córas sin

Maidir le hidirghníomhú rialacha intleachta saorga le reachtaíocht earnála in earnálacha mar atá feistí leighis, bréagáin, ardaitheoirí, innealra agus árthaí uisce, foráiltear leis an dlí nua do shásra lenar féidir cásanna a réiteach ina bhfuil ceanglais earnáilsonracha ag an dlí earnálach atá cosúil leis an ngníomh um an intleacht shaorga, trí chur i bhfeidhm an ghnímh um an intleacht shaorga a theorannú sna cásanna sonracha sin trí ghníomhartha cur chun feidhme.

Is príomhsprioc insoláthartha é glacadh an Omnibus um an Intleacht Shaorga faoin treochlár ‘Aon Eoraip Amháin, Aon Mhargadh Amháin’.

• An intleacht shaorga: Cead deiridh tugtha ag an gComhairle chun rialacha a shimpliú agus a chuíchóiriú (preaseisiúint, an 29 Meitheamh 2026)

Tháinig idirbheartaithe Uachtaránacht na Comhairle agus Pharlaimint na hEorpa ar chomhaontú sealadach maidir le togra chun rialacha áirithe maidir leis an intleacht shaorga (IS) a chuíchóiriú, ar cuid de phacáiste reachtach Omnibus VII é.

Rinne na comhreachtóirí an méid seo a leanas:

• foráil nua a chur leis an nGníomh um an Intleacht Shaorga, lena gcuirtear toirmeasc ar chleachtais intleachta saorga maidir le hábhar gnéasach agus dlúthphearsanta neamhthoiliúil nó ábhar mí-úsáide gnéasaí leanaí a ghiniúint
• amlíne sheasta a thabhairt isteach maidir le cur i bhfeidhm moillithe rialacha ardriosca: an 2 Nollaig 2027 i gcás córais intleachta saorga ardriosca neamhspleácha agus an 2 Lúnasa 2028 i gcás córais intleachta saorga ardriosca atá leabaithe i dtáirgí
• oibleagáid a athbhunú atá ar sholáthraithe córais IS a chlárú i mbunachar sonraí an Aontais le haghaidh córais ardriosca, i gcás ina measann siad nach bhfuil aicmiú mar chórais ardriosca i gceist lena gcóras.
• caighdeán dianriachtanais a athbhunú maidir le catagóirí speisialta sonraí pearsanta a phróiseáil chun a dhéanamh cinnte de go mbraithfear agus go gceartófar aon chlaontacht.
• cuireadh siar an spriocdháta a chur siar chun boscaí gainimh rialála intleachta saorga a bhunú ag údaráis inniúla ar an leibhéal náisiúnta go dtí an 2 Nollaig 2027 agus laghdaítear an tréimhse chairde do sholáthraithe chun réitigh trédhearcachta a chur chun feidhme maidir le hábhar a ghintear go saorga ó 6 mhí go 3 mhí, agus is é an 2 Nollaig 2026 an spriocdháta nua a socraíodh.
• soiléiríodhinniúlachtaí na hOifige um Intleacht Shaorga maidir le maoirseacht a dhéanamh ar chórais intleachta saorga bunaithe ar shamhlacha intleachta saorga ilchuspóireacha i gcás ina bhforbraíonn an soláthraí céanna an tsamhail agus an córas sin

Maidir le rialacha an ghnímh um an intleacht shaorga thionsclaíoch agus a n-idirghníomhú le reachtaíocht earnála in earnálacha, tháinig na comhreachtóirí ar chomhréiteach maidir le sásra lenar féidir cásanna a réiteach ina bhfuil ceanglais earnáilsonracha ag an dlí earnálach atá cosúil leis an ngníomh um an intleacht shaorga, trí chur i bhfeidhm an ghnímh um an intleacht shaorga a theorannú sna cásanna sonracha sin trí ghníomhartha cur chun feidhme.

• An intleacht shaorga: an Chomhairle agus an Pharlaimint tagtha ar chomhaontú maidir le rialacha a shimpliú agus a chuíchóiriú (preaseisiúint, an 7 Bealtaine 2026)

Chomhaontaigh an Chomhairle a seasamh maidir leis an togra chun rialacha áirithe maidir leis an IS a chuíchóiriú.

Is cuid é an togra den phacáiste reachtach ‘Omnibus VII’, mar a thugtar air, atá mar chuid de chlár oibre an Aontais maidir le simpliú. Sa phacáiste tá tograí le haghaidh dhá rialachán arb é is aidhm dóibh creat reachtach digiteach an Aontais agus cur chun feidhme rialacha comhchuibhithe maidir le IS a shimpliú.

• A seasamh comhaontaithe ag an gComhairle chun na rialacha maidir leis an intleacht shaorga a chuíchóiriú (preaseisiúint, an 13 Márta 2026)

D’fhormheas an Chomhairle an Gníomh um an Intleacht Shaorga (IS), dlí ceannródaíoch arb é is aidhm dó rialacha maidir leis an intleacht shaorga a chomhchuibhiú. Leanann an reachtaíocht shuaitheanta cur chuige ‘rioscabhunaithe’, rud a chiallaíonn dá airde an riosca go ndéanfaí dochar don tsochaí, is ea is déine na rialacha.

Is é an chéad ghníomh dá chineál é agus is féidir caighdeán domhanda a leagan síos ann do rialáil IS. 

• An Gníomh um an Intleacht Shaorga (IS): Cead críochnaitheach tugtha ag an gComhairle do na chéad rialacha domhanda maidir leis an intleacht shaorga (preaseisiúint, an 21 Bealtaine 2024)

Tar éis cainteanna fada 3 lá, tháinig an Chomhairle agus Parlaimint na hEorpa ar chomhaontú sealadach maidir leis an dlí an 9 Nollaig 2023, tar éis na míonna caibidlíochta.

Leis an ngníomh IS, comhchuibhítear na rialacha maidir le córais intleachta saorga, rud a chinntíonn go mbeidh siad sábháilte agus go n-urramóidh siad cearta bunúsacha agus luachanna an Aontais.

Ní mór don Chomhairle agus don Pharlaimint araon, mar chomhreachtóirí an Aontais, an téacs deiridh a ghlacadh go foirmiúil. Ba cheart feidhm a bheith ag an ngníomh um an intleacht shaorga ó 2026.

• An Gníomh um an Intleacht Shaorga: Margadh bainte amach ag an gComhairle agus ag an bParlaimint faoi na chéad rialacha domhanda maidir leis an intleacht shaorga (preaseisiúint, an 7 Nollaig 2023)

Tá a seasamh (‘cur chuige ginearálta’) glactha ag an gComhairle maidir leis an nGníomh um an Intleacht Shaorga. Tá sé d’aidhm leis an rialachán nua atá beartaithe go gcinnteofar go mbeidh na córais intleachta saorga a chuirtear ar mhargadh an Aontais agus a úsáidtear san Aontas sábháilte agus go n-urramaíonn siad an dlí atá ann cheana maidir le cearta bunúsacha agus luachanna an Aontais.

Le glacadh an chur chuige ghinearálta, beidh an Chomhairle in ann dul i mbun caibidlíochta le Parlaimint na hEorpa (‘cruinnithe tríthaobhacha’) a luaithe a ghlacfaidh an Pharlaimint a seasamh féin d’fhonn teacht ar chomhaontú maidir leis an rialachán atá beartaithe.

• An Gníomh um an Intleacht Shaorga: iarrann an Chomhairle go ndéanfaí intleacht shaorga shábháilte lena n-urramaítear cearta bunúsacha a chur chun cinn

D’eisigh an Coimisiún togra le haghaidh rialachán lena ndírítear ar rialacha maidir leis an intleacht shaorga a chomhoiriúnú (an Gníomh um an Intleacht Shaorga) agus plean comhordaithe lena gcuirtear sraith gníomhaíochtaí comhpháirteacha don Choimisiún agus do na Ballstáit san áireamh.

Is é is aidhm don phacáiste rialacha sin cur leis an muinín as an intleacht shaorga agus forbairt agus nuashonrú theicneolaíocht IS a chothú.

• Togra le haghaidh rialachán ón Aontas maidir leis an IS (an Coimisiún Eorpach)

I mí Dheireadh Fómhair 2020, phléigh ceannairí an Aontais an t-aistriú digiteach. Sna conclúidí uaithi, d’iarr an Chomhairle Eorpach ar an gCoimisiún an méid seo a leanas a dhéanamh:

• bealaí a mholadh le hinfheistíochtaí poiblí agus príobháideacha Eorpacha agus náisiúnta a mhéadú i dtaighde, nuálaíocht agus cur in úsáid na hintleachta saorga
• comhordú níos fearr agus tuilleadh líonraí agus sineirgí a chinntiú idir lárionaid taighde Eorpacha bunaithe ar bharr feabhais
• sainmhíniú soiléir, oibiachtúil a thabhairt ar chórais ardriosca intleachta saorga

• Conclúidí ón gComhairle Eorpach, an 1-2 Deireadh Fómhair 2020