Top EU‑Oekraïne, Kiev, Oekraïne, 12 oktober 2021, 12 oktober 2021

Voornaamste resultaten

De 23e top tussen de Europese Unie en Oekraïne vond op 12 oktober 2021 in Kiev plaats.

Charles Michel, voorzitter van de Europese Raad, en Ursula von der Leyen, voorzitter van de Europese Commissie, vertegenwoordigden de EU. Oekraïne werd vertegenwoordigd door president Volodymyr Zelensky.

Officiële bijeenkomsten draaien om concrete resultaten die het leven van mensen veranderen en zorgen voor vrijheid, een betere ondersteuning van de rechtsstaat, en meer welvaart. Dat is wat de banden tussen Oekraïne en de EU echt betekenen. Charles Michel, voorzitter van de Europese Raad

• Opmerkingen van voorzitter Charles Michel na de top EU‑Oekraïne, Kiev, Oekraïne (persmededeling, 12 oktober 2021)

Aan het eind van de top werd een gezamenlijke verklaring aangenomen.

• Gezamenlijke verklaring na de 23e top EU‑Oekraïne, (persmededeling, 12 oktober 2021)

Politieke associatie en economische integratie

De leiders gaven opnieuw aan dat zij zich willen blijven inzetten om de politieke associatie en de economische integratie van Oekraïne met de EU verder te versterken.

Ze toonden zich ingenomen met de resultaten van de Associatie­overeenkomst EU-Oekraïne en met het succes van de diepe en brede vrijhandels­ruimte (DCFTA). Sinds de invoering van de DCFTA in 2016 zijn de bilaterale handelsstromen aanzienlijk toegenomen.

Beide partijen willen hun oordeel over de Associatie­overeenkomst verwerken in een gezamenlijke evaluatie, die op de volgende bilaterale top – in 2022 in Brussel – zal worden gepresenteerd.

Wij behoren tot dezelfde Europese familie. 17 000 Oekraïense studenten konden de voorbije jaren aan het Erasmus +-project deelnemen. 50 miljoen Oekraïense burgers konden visumvrij naar de EU reizen. Opmerkingen van voorzitter Michel na de top EU-Oekraïne

De economische integratie en samenwerking in het kader van de Associatie­overeenkomst zal nog worden versterkt, onder meer op de volgende gebieden:

• afstemming van het beleid en de wetgeving van Oekraïne op de Europese Green Deal
• integratie van de Oekraïense energiemarkten en energiesystemen met de EU-energiemarkt, met een gelijk speelveld
• verdere gasdoorvoer via Oekraïne na 2024, modernisering van het Oekraïense gas­transmissie­systeem en versterking van de Europese energiezekerheid
• aansluiting van Oekraïne bij de digitale eengemaakte markt van de EU binnen het kader van de associatie­overeenkomst.

In de marge van de top ondertekenden de EU en Oekraïne ook 3 overeenkomsten:

• een burgerluchtvaart­overeenkomst met nieuwe commerciële mogelijkheden voor luchtvaart­maatschappijen uit Oekraïne en EU-lidstaten
• een overeenkomst over de toetreding van Oekraïne tot het programma Horizon Europa en het Euratom-programma voor onderzoek en opleiding
• een overeenkomst over de toetreding van Oekraïne tot het programma Creatief Europa

In de aanloop naar de top van het Oostelijk Partnerschap verwelkomden de leiders de vorderingen met de uitvoering van de associatie­overeenkomsten en de DCFTA's met Georgië, Moldavië en Oekraïne, en riepen zij op tot volledige uitvoering ervan. Die top vindt op 15 december 2021 in Brussel plaats.

Hervormingsproces

De leiders erkenden dat Oekraïne aanzienlijke vorderingen heeft gemaakt in zijn hervormingsproces, zoals de historische openstelling van de markt voor landbouwgrond.

Er zijn evenwel nog meer inspanningen nodig, met name op het gebied van justitie, corruptie­bestrijding en de veiligheidssector.

De EU zal Oekraïne substantieel blijven steunen voor de daadwerkelijke doorvoering van hervormingen en beleidsmaatregelen. Sedert 2014 hebben de EU en Europese financiële instellingen een ongekend pakket van ruim € 17 miljard aan leningen en subsidies beschikbaar gesteld.

COVID-19-steun

De leiders wezen erop dat de EU aan Oekraïne veel meer steun voor de bestrijding van de sociaal-economische gevolgen van de pandemie verstrekt dan aan enige andere partner, namelijk € 1,2 miljard aan macro-financiële bijstand plus een steunpakket van € 190 miljoen.

• Internationale solidariteit van de EU tijdens de COVID‑19‑pandemie (achtergrond‑informatie)

De EU en Oekraïne zullen nauw samenwerken rond toegang tot COVID-19-vaccins in het kader van het Covax-platform en via het EU-vaccin­overdrachts­mechanisme.

De leiders zijn ook verheugd dat Oekraïne een van de niet-EU-landen en -gebieden is die meedoen met het digitaal EU-covidcertificaat. Dit betekent dat een Oekraïens covidcertificaat in de EU wordt aanvaard onder dezelfde voorwaarden als het digitaal EU-covidcertificaat. Omgekeerd wordt ook het EU-covidcertificaat in Oekraïne aanvaard.

• Digitaal EU-covidcertificaat: hoe werkt het? (achtergrond­informatie)
• Infographic – digitaal EU-covidcertificaat
• Europees digitaal coronacertificaat (Europese Commissie)

Buitenlands en veiligheidsbeleid

De EU herhaalde dat zij de onafhankelijkheid, soevereiniteit en territoriale integriteit van Oekraïne onverkort steunt.

De leiders wezen op het belang van nog hechtere samenwerking op het gebied van het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid (GVDB) en van nauwere aansluiting van Oekraïne bij het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid (GBVB).

Ze onderkenden ook het belang van verscherpte samenwerking bij de bestrijding van hybride dreigingen en desinformatie.

Veiligheid betekent ook: meer doen tegen hybride dreigingen en cyberaanvallen. Daarom zullen wij onze cyberdialoog verder versterken. Opmerkingen van voorzitter Michel na de top EU-Oekraïne

De leiders veroordeelden nogmaals krachtig de duidelijke schending van de Oekraïense soevereiniteit en territoriale integriteit door daden van agressie van de Russische strijdkrachten sinds februari 2014.

De EU was ingenomen met het internationaal Krimplatform, dat tijdens de starttop op 23 augustus in Kiev werd ingesteld, en steunt de uitvoering van de gezamenlijke verklaring die de EU en haar lidstaten hebben onderschreven.

• Toespraak van voorzitter Charles Michel tijdens de openingszitting van de top van het internationaal Krimplatform

Oekraïne was ingenomen met de conclusies van de Europese Raad van juni, waarin werd bevestigd dat de volledige uitvoering van de akkoorden van Minsk de voornaamste voorwaarde blijft voor een substantiële wijziging in de houding van de EU in haar betrekkingen met Rusland.

• Europese Raad, 24-25 juni 2021

EU-sancties tegen Rusland

De leiders wezen erop dat de EU haar economische sancties tegen Rusland nogmaals heeft verlengd. Deze waren in 2014 ingesteld naar aanleiding van de illegale inlijving van de Krim en de opzettelijke destabilisatie van Oekraïne.

De sancties blijven van kracht tot de akkoorden van Minsk volledig zijn uitgevoerd.

• Tijdlijn - beperkende EU-maatregelen als reactie op de crisis in Oekraïne

Voorts legde de Raad de dag vóór de top beperkende maatregelen op aan nog eens 8 personen die actief steun verlenen aan acties of uitvoering geven aan beleids­maatregelen die de territoriale integriteit, soevereiniteit en onafhankelijkheid van Oekraïne ondermijnen of bedreigen.

• Territoriale integriteit van Oekraïne: 8 personen toegevoegd aan EU-sanctielijst (persmededeling, 11 oktober 2021)

Achtergrond

EU-betrekkingen met Oekraïne

De betrekkingen tussen de EU en Oekraïne zijn gebaseerd op een associatie­overeenkomst die in 2017 in werking is getreden. Het economische deel van de associatie­overeenkomst is een diepe en brede vrijhandelsruimte (DCFTA).

• EU‑betrekkingen met Oekraïne (achtergrond­informatie)
• Website van de EU-delegatie in Oekraïne

Visumliberalisering

Sinds 2017 hebben Oekraïense burgers geen visum meer nodig voor een kort verblijf in het Schengengebied.

Vorige top

De vorige top EU-Oekraïne werd op 6 oktober 2020 in Brussel gehouden.

• Top EU-Oekraïne, Brussel, 6 oktober 2020