"We gebruiken cookies om uw browse-ervaring te verbeteren. Noodzakelijke cookies zijn nodig om essentiële functies van de website van de Raad te ondersteunen. Optionele cookies helpen ons om anonieme en geaggregeerde statistische overzichten op te stellen, om beter aan uw behoeften te voldoen.
Met uw toestemming gebruiken we cookies voor het genereren van geaggregeerde, anonieme gegevens over het browsegedrag van de gebruikers van onze website. We gebruiken deze gegevens om uw ervaring te verbeteren.
Raad Justitie en Binnenlandse Zaken (Binnenlandse Zaken), 13 juni 2025
Voornaamste resultaten
Binnenlandse zaken
Tijdelijke bescherming Oekraïense vluchtelingen
De Raad bereikte een politiek akkoord over de verlenging met 1 jaar van de tijdelijke bescherming van ontheemden uit Oekraïne tot maart 2027. Het besluit zal in de komende weken definitief worden aangenomen.
Terwijl Rusland Oekraïense burgers blijft terroriseren met willekeurige luchtaanvallen, blijft de EU solidair met de Oekraïense bevolking. Wij zullen de miljoenen Oekraïense vluchtelingen nog een jaar bescherming blijven bieden. Het Poolse voorzitterschap startte ook een debat over een geleidelijke afschaffing van de tijdelijke bescherming zodra er een rechtvaardige vrede is bereikt. Wij zullen binnenkort werken aan gemeenschappelijke, EU-brede oplossingen op dit vlak, ook voor de terugkeer van vluchtelingen naar Oekraïne.
Tomasz Siemoniak, Pools minister van Binnenlandse Zaken en Bestuur
De EU activeerde het mechanisme voor tijdelijke bescherming van vluchtelingen uit Oekraïne in maart 2022. Dit mechanisme, dat gebaseerd is op een EU-wet uit 2021, werd ingesteld vanwege de uitzonderlijke massale toestroom van Oekraïense vluchtelingen. De tijdelijke bescherming is al 3 keer verlengd en zou in maart 2026 aflopen.
De ministers bespraken daarnaast een aanbeveling van de Raad om de gecoördineerde uitfasering van de tijdelijke bescherming voor te bereiden. Het gaat daarbij om de overschakeling naar andere verblijfsstatussen, de geleidelijke terugkeer naar Oekraïne en voorlichting over de beschikbare opties.
IT-infrastructuur voor grensbeheer en rechtshandhaving
De ministers werden bijgepraat over de ontwikkeling van de IT-infrastructuur van de EU voor grensbeheer en rechtshandhaving.
Het voorzitterschap gaf hen de stand van zaken met betrekking tot het inreis-uitreissysteem, met name de gefaseerde uitrol ervan. Op 19 mei waren de Raad en het Europees Parlement overeengekomen dat lidstaten het systeem geleidelijk in gebruik mogen nemen. Volgens de routekaart die de Raad in maart 2025 heeft goedgekeurd, moet deze gefaseerde ingebruikname in oktober 2025 beginnen.
Het inreis-uitreissysteem registreert de inreis, uitreis en weigering van toegang van niet-EU-onderdanen die de EU-buitengrenzen passeren voor een kort verblijf. Van iedereen die voor het eerst de grens oversteekt, worden voortaan vingerafdrukken gescand en foto's genomen. Die informatie wordt opgeslagen in een digitaal bestand.
De ministers keurden een verklaring inzake Schengen goed, 40 jaar nadat op 14 juni 1985 het Schengenakkoord werd ondertekend. In de verklaring herhaalt de Raad grote waarde te hechten aan het Schengengebied en wordt het belang van Schengen voor Europese samenwerking en integratie onderstreept.
De ministers wisselden daarnaast van gedachten over de prioriteiten voor het Schengengebied voor de komende 12 maanden. In de periode 2025-2026 geeft de Raad prioriteit aan de volgende gebieden en operationele acties:
versnelde digitalisering van procedures en systemen en betere paraatheid van grootschalige IT-systemen
versterkte veerkracht van de buitengrenzen en een grotere doeltreffendheid van terugkeer
grotere interne veiligheid en tegelijkertijd vrij verkeer in een ruimte zonder controles aan de binnengrenzen
Tijdens hun werklunch bogen de ministers zich over de terugkeerproblematiek, met name over de vraag hoe beter kan worden samengewerkt met niet-EU-landen bij overnames. Door haar visumbeleid in te zetten is de EU erin geslaagd de samenwerking met een aantal landen van herkomst al te verbeteren.
De Commissie lichtte vervolgens toe hoe het ervoor staat met de uitvoering van het gemeenschappelijk Europees asielstelsel. Dit jaar zal zij voor het eerst de migratiesituatie in de lidstaten formeel beoordelen. Op basis daarvan zullen de lidstaten solidariteitsbijdragen toezeggen.
Bij de bespreking van de externe dimensie van migratie kwam ook de situatie in Libië en de gevolgen ervan voor de migratiestromen richting Europa aan bod.
De Raad wisselde van gedachten over de Europese strategie voor interne veiligheid (ProtectEU) die de Commissie op 1 april van dit jaar heeft gepresenteerd. Er is een breed draagvlak onder de lidstaten voor de strategie, die een belangrijke bijdrage kan leveren aan de interne veiligheid. De lidstaten gaven aan de brede visie van de Commissie, die draait om veiligheid en paraatheid, te steunen en waren het erover eens dat nauwer moet worden samengewerkt met niet-EU-landen.
De ministers bespraken ook de toegang tot gegevens voor rechtshandhaving, een belangrijk onderdeel van de ProtectEU-strategie. Het ging met name over concrete maatregelen die op korte termijn kunnen worden genomen om de toegang te vergemakkelijken en rechtshandhavers te ondersteunen bij de bestrijding van criminaliteit. Veel van de lidstaten verzochten de Commissie zeer binnenkort haar routekaart voor toegang tot gegevens te presenteren. Hierin zal de Commissie juridische en praktische maatregelen voorstellen voor rechtmatige en doeltreffende toegang tot gegevens.
De ministers bogen zich tevens over de gevolgen van het huidige geopolitieke klimaat voor de interne veiligheid van de EU, met bijzondere aandacht voor Oekraïne, Moldavië en Syrië. De minister van Nationale Eenheid van Oekraïne, tevens viceminister-president, en de minister van Binnenlandse Zaken van Moldavië namen ook deel aan deze besprekingen.
De Raad keurde ook conclusies goed over de volgende Empact-cyclus (2026-2029). Empact is een door de lidstaten aangestuurd EU-instrument voor multidisciplinaire en multi-institutionele operationele samenwerking voor de bestrijding van zware en georganiseerde criminaliteit. Het brengt de politie- en douanediensten en rechterlijke instanties uit de verschillende lidstaten en op EU-niveau samen met niet-EU-actoren en de particuliere sector. De prioriteiten van Empact zijn gebaseerd op de dreigingsevaluatie van de zware en georganiseerde criminaliteit die door Europol wordt opgesteld.
Het voorzitterschap informeerde de delegaties over de maatregelen die het heeft genomen in de strijd tegen drugshandel en georganiseerde criminaliteit en over een bijeenkomst op hoog niveau in het kader van het coördinatie- en samenwerkingsmechanisme van Celac-EU op het gebied van drugs. Celac is een regionaal forum van Latijns-Amerikaanse en Caribische staten.
Het voorzitterschap informeerde de delegaties ook over de ministeriële bijeenkomst VS-EU over justitie en binnenlandse zaken, die op 2-3 juni in Warschau plaatsvond.
Slovenië praatte de delegaties bij over de 13e ministeriële bijeenkomst in het kader van het proces van Brdo. De bijeenkomst ging over terrorismebestrijding en de bestrijding van mensenhandel in Zuidoost-Europa. Ten slotte presenteerde het aantredende Deense voorzitterschap zijn werkprogramma.
