Καλύτερα συνδεδεμένες μεταφορές
Στόχος της ΕΕ είναι να βελτιώσει τις μεταφορικές συνδέσεις μεταξύ των χωρών χρηματοδοτώντας υποδομές, ενθαρρύνοντας πιο οικολογικά ταξίδια και διασφαλίζοντας ότι τα διάφορα συστήματα λειτουργούν καλά.
Γιατί είναι σημαντική η διασυνδεσιμότητα;
Ο τομέας των μεταφορών αντιπροσωπεύει περίπου το 5% του ΑΕΠ της ΕΕ και απασχολεί περισσότερα από 10 εκατομμύρια άτομα στην Ευρώπη. Οι ομαλές συνδέσεις μεταξύ των διαφόρων τρόπων μεταφοράς σημαίνουν συντομότερους χρόνους μετακίνησης, λιγότερη ταλαιπωρία για τους επιβάτες (π.χ. χάρη στην ευκολότερη αγορά εισιτηρίων διατροπικών μεταφορών), χαμηλότερο κόστος τόσο για τους επιβάτες όσο και για τα εμπορεύματα και χαμηλότερες εκπομπές CO2.
Διευρωπαϊκό δίκτυο μεταφορών (ΔΕΔ-Μ)
Το διευρωπαϊκό δίκτυο μεταφορών (ΔΕΔ-Μ), που δρομολογήθηκε το 1996, σχεδιάστηκε με στόχο τον καθορισμό κριτηρίων για διασυνοριακά έργα που οδηγούν σε διευρωπαϊκή συνδεσιμότητα.
Οι κατευθυντήριες γραμμές για το ΔΕΔ-Μ που εφαρμόζονται επί του παρόντος έχουν επικαιροποιηθεί αρκετές φορές, με την τελευταία αναθεώρηση να έχει πραγματοποιηθεί τον Ιούνιο του 2024, όταν το Συμβούλιο ενέκρινε αναθεώρηση του κανονισμού σχετικά με τις κατευθυντήριες γραμμές της ΕΕ για την ανάπτυξη του δικτύου ΔΕΔ-Μ.
Η νέα νομοθεσία έχει ως στόχο την οικοδόμηση αξιόπιστου και αδιάλειπτου δικτύου μεταφορών υψηλής ποιότητας που θα διασφαλίζει βιώσιμη συνδεσιμότητα σε ολόκληρη την Ευρώπη χωρίς φυσικές διακοπές ή σημεία συμφόρησης. Το δίκτυο ΔΕΔ-Μ τριών επιπέδων θα αναπτυχθεί ή θα αναβαθμιστεί σε στάδια, και ο νέος κανονισμός θα ορίσει σαφείς προθεσμίες για την ολοκλήρωση. Οι προθεσμίες αυτές είναι οι εξής:
- ολοκλήρωση του κεντρικού δικτύου έως το 2030
- ολοκλήρωση της νέας επέκτασης του κεντρικού δικτύου έως το 2040
- ολοκλήρωση του πλήρους δικτύου έως το 2050
Μηχανισμός «Συνδέοντας την Ευρώπη»
Ο μηχανισμός «Συνδέοντας την Ευρώπη» (ΜΣΕ) είναι ένα χρηματοδοτικό πρόγραμμα της ΕΕ που έχει σχεδιαστεί για τη βελτίωση των υποδομών σε ολόκληρη την ήπειρο. Η πρωτοβουλία αποσκοπεί στη στήριξη επενδύσεων σε βιώσιμες υποδομές υψηλών επιδόσεων στους τομείς των μεταφορών, της ψηφιακής τεχνολογίας και της ενέργειας, ενισχύοντας με τον τρόπο αυτό την εσωτερική αγορά της ΕΕ και προωθώντας την οικονομική ανάπτυξη.
Τον Ιούνιο του 2021 το Συμβούλιο ενέκρινε τη δεύτερη έκδοση του εν λόγω προγράμματος, γνωστού ως ΜΣΕ 2.0, με διάθεση πάνω από 33 δισ. ευρώ για την περίοδο 2021-2027.
Σημαντικό μέρος (άνω του 75%) του προϋπολογισμού του ΜΣΕ 2.0 προορίζεται για τον τομέα των μεταφορών, με έμφαση στον εκσυγχρονισμό και τη σύνδεση διαφόρων τρόπων μεταφοράς, συμπεριλαμβανομένων των σιδηροδρομικών, οδικών, εσωτερικών πλωτών και θαλάσσιων οδών.
Πέραν των μεταφορών, ο ΜΣΕ 2.0 χρηματοδοτεί επίσης έργα στον ψηφιακό και τον ενεργειακό τομέα, με στόχο την οικοδόμηση μιας καλύτερα συνδεδεμένης, βιώσιμης Ευρώπης μέσω της προώθησης της πράσινης μετάβασης, της ενίσχυσης της ενεργειακής ασφάλειας και της βελτίωσης της ψηφιακής συνδεσιμότητας για όλους.
Στις 15 Δεκεμβρίου 2025 το Συμβούλιο κατέληξε σε μερική γενική προσέγγιση σχετικά με τις επιχειρησιακές διατάξεις του προτεινόμενου κανονισμού που αφορά τη σύσταση του μηχανισμού «Συνδέοντας την Ευρώπη» για την περίοδο 2028-2034 (ΜΣΕ III). Η πρόταση αποτελεί μέρος του επόμενου πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου (ΠΔΠ).
Συστήματα ευφυών μεταφορών
Το Συμβούλιο θέσπισε νέο πλαίσιο για την ανάπτυξη συστημάτων ευφυών μεταφορών (ITS), με σκοπό την επίσπευση της ψηφιακής μετάβασης και μιας εξυπνότερης κινητικότητας στην ΕΕ. Οι νέοι κανόνες αποτελούν μέρος της στρατηγικής της Επιτροπής για βιώσιμη και έξυπνη κινητικότητα.
Τα συστήματα ευφυών μεταφορών (ITS), όπως είναι οι προγραμματιστές ταξιδιών, το eCall και τα αυτοματοποιημένα αυτοκίνητα, επιφέρουν επαναστατικές αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο μετακινούνται οι άνθρωποι, εξοικονομώντας χρόνο, μειώνοντας εκπομπές και συμφόρηση και απλουστεύοντας τον προγραμματισμό των διαδρομών.
Η αναθεωρημένη οδηγία ITS, την οποία εξέδωσε το Συμβούλιο τον Οκτώβριο του 2023, αποσκοπεί επίσης στην επιτάχυνση της διαθεσιμότητας και την ενίσχυση της διαλειτουργικότητας των ψηφιακών δεδομένων που τροφοδοτούν υπηρεσίες ITS, όπως οι προγραμματιστές πολυτροπικών μετακινήσεων και οι υπηρεσίες πλοήγησης. Αυτό θα επιτρέψει στα οχήματα και τις οδικές υποδομές να επικοινωνούν μεταξύ τους, προκειμένου, για παράδειγμα, να ειδοποιούν για απρόβλεπτα συμβάντα, όπως οι κυκλοφοριακές συμφορήσεις.
Πολιτική μεταφορών ανά τρόπο μεταφοράς
Ανακαλύψτε περισσότερα για τη δράση της ΕΕ όσον αφορά τις αεροπορικές, σιδηροδρομικές, οδικές και θαλάσσιες μεταφορές.
Σχετικό περιεχόμενο
Τελευταία ενημέρωση: 15 Δεκεμβρίου 2025