Skip to content

Κυκλική οικονομία

Καθοριστικό ρόλο για την επίτευξη κλιματικής ουδετερότητας στην ΕΕ έως το 2050 παίζει η αποσύνδεση της οικονομικής ανάπτυξης από τη χρήση των πόρων και η μετάβαση προς κυκλικά συστήματα στην παραγωγή και την κατανάλωση.

Τελευταίες ειδήσεις

Στις 16 Δεκεμβρίου 2024 το Συμβούλιο εξέδωσε και τυπικά τον νέο κανονισμό για τις συσκευασίες και τα απορρίμματα συσκευασίας.

Οι κανόνες θα μειώσουν σημαντικά τη δημιουργία απορριμμάτων συσκευασίας με τον καθορισμό δεσμευτικών στόχων επαναχρησιμοποίησης, τον περιορισμό ορισμένων τύπων συσκευασιών μίας χρήσης και την απαίτηση οι οικονομικοί φορείς να ελαχιστοποιήσουν τις χρησιμοποιούμενες συσκευασίες. Ο κανονισμός καλύπτει τον πλήρη κύκλο ζωής των συσκευασιών.

Συσκευασίες

Συσκευασίες

Σχέδιο δράσης για την κυκλική οικονομία

Τον Μάρτιο του 2020 η Επιτροπή παρουσίασε σχέδιο δράσης για την κυκλική οικονομία με περισσότερα από 30 σημεία δράσης με τους ακόλουθους στόχους:

  • διασφάλιση της ανάπτυξης βιώσιμων προϊόντων και της κυκλικότητας στις διαδικασίες παραγωγής
  • ενδυνάμωση των καταναλωτών
  • στόχευση καίριων τομέων
  • μείωση των αποβλήτων

Σχεδιασμός βιώσιμων προϊόντων

Προβλέπεται σειρά μέτρων με στόχο τα προϊόντα να γίνουν πιο ανθεκτικά και πιο επισκευάσιμα και οι καταναλωτές να ενδυναμωθούν ώστε να κάνουν πιο βιώσιμες επιλογές.

Οικολογικός σχεδιασμός

Ήδη από το 2009, η οδηγία για τον οικολογικό σχεδιασμό προβλέπει απαιτήσεις ενεργειακής απόδοσης που καλύπτουν διάφορες ομάδες προϊόντων (π.χ. υπολογιστές, ψυγεία, αντλίες νερού).

Στις 27 Μαΐου 2024 το Συμβούλιο ενέκρινε νέες απαιτήσεις οικολογικού σχεδιασμού για βιώσιμα προϊόντα.

Οι νέοι κανόνες έχουν ως στόχο:

  • να καθορίσουν απαιτήσεις περιβαλλοντικής βιωσιμότητας για όλα σχεδόν τα είδη προϊόντων που διατίθενται στην αγορά της ΕΕ
  • να θεσπίσουν ένα ψηφιακό διαβατήριο προϊόντος το οποίο θα παρέχει πληροφορίες σχετικά με την περιβαλλοντική βιωσιμότητα του προϊόντος
  • να απαγορεύσουν την καταστροφή ορισμένων απώλητων καταναλωτικών αγαθών (κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων και υποδημάτων)

Το «δικαίωμα επισκευής»

Η ΕΕ επιθυμεί να διασφαλίσει ότι οι καταναλωτές μπορούν να ζητήσουν την επισκευή ενός προϊόντος που είναι χαλασμένο ή ελαττωματικό, αντί της αντικατάστασής του.

Στις 30 Μαΐου 2024 η ΕΕ θέσπισε νέους κανόνες με στόχο να αντιμετωπιστεί η πρόωρη απόρριψη επισκευάσιμων αγαθών. Τα κυριότερα στοιχεία της είναι τα εξής:

  • δικαίωμα των καταναλωτών να ζητούν από τους κατασκευαστές να επισκευάζουν προϊόντα που είναι τεχνικώς επισκευάσιμα βάσει της νομοθεσίας της ΕΕ
  • δωρεάν ευρωπαϊκό έντυπο πληροφοριών επισκευής
  • διαδικτυακή πλατφόρμα επισκευών που φέρνει τους καταναλωτές σε επαφή με επισκευαστές
  • η παράταση κατά 12 μήνες της περιόδου ευθύνης του πωλητή μετά την επισκευή προϊόντος

Με τη δημιουργία κινήτρων για τους παραγωγούς και τους καταναλωτές ώστε να παρατείνουν τον κύκλο ζωής των προϊόντων, η νέα νομοθεσία θα μειώσει επίσης τα απόβλητα και θα προωθήσει πιο βιώσιμα επιχειρηματικά μοντέλα.

Κυκλικότητα στις μεθόδους παραγωγής

Η οδηγία για τις βιομηχανικές εκπομπές αποτελεί το κυριότερο νομοθέτημα της ΕΕ για την αντιμετώπιση της βιομηχανικής ρύπανσης.

Η Επιτροπή επικαιροποίησε πρόσφατα την οδηγία, ώστε να υποστηριχθούν οι βιομηχανίες στις προσπάθειές τους για μηδενική ρύπανση έως το 2050 σύμφωνα με τον φιλόδοξο στόχο της ΕΕ, κυρίως με τη στήριξη τεχνικών της κυκλικής οικονομίας και επενδύσεων σε αυτήν.

Τον Νοέμβριο του 2023 το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κατέληξαν, μέσω τριμερών διαλόγων, σε προσωρινή συμφωνία για αναθεώρηση της οδηγίας. Οι νέοι κανόνες θεσπίστηκαν από το Συμβούλιο τον Απρίλιο του 2024.

Εργοστάσια που εκπέμπουν καπνό στην ατμόσφαιρα.
Οδηγία για τις βιομηχανικές εκπομπές: βασικά στοιχεία (Ενημερωτικό γράφημα)

Οδηγία για τις βιομηχανικές εκπομπές: βασικά στοιχεία (Ενημερωτικό γράφημα)

Ενδυνάμωση των καταναλωτών

Η ΕΕ επιθυμεί να εμποδίσει τις εταιρείες να διατυπώνουν παραπλανητικούς ισχυρισμούς σχετικά με τα πλεονεκτήματα των προϊόντων και των υπηρεσιών τους για το περιβάλλον.

Στις 20 Φεβρουαρίου 2024 το Συμβούλιο εξέδωσε οδηγία σχετικά με την ενδυνάμωση των καταναλωτών για την πράσινη μετάβαση.

Χάρη στα νέα μέτρα, οι καταναλωτές της ΕΕ θα έχουν:

  • πρόσβαση σε αξιόπιστες πληροφορίες ώστε να κάνουν τις σωστές πράσινες επιλογές, μεταξύ άλλων και όσον αφορά την πρόωρη αχρήστευση
  • καλύτερη προστασία από αθέμιτους οικολογικούς ισχυρισμούς
  • καλύτερη ενημέρωση σχετικά με τη δυνατότητα επισκευής των προϊόντων, πριν από την αγορά

Η οδηγία προβλέπει επίσης εναρμονισμένο σήμα με πληροφορίες σχετικά με την εμπορική εγγύηση ανθεκτικότητας που προσφέρουν οι παραγωγοί.

Οικολογικοί ισχυρισμοί

Το Συμβούλιο κατέληξε σε συμφωνία («γενική προσέγγιση») σχετικά με την οδηγία για τους οικολογικούς ισχυρισμούς, που αποσκοπεί στον καθορισμό κριτηρίων για την τεκμηρίωση των περιβαλλοντικών ισχυρισμών που προβάλλουν οι εταιρείες προκειμένου να πωλούν τα προϊόντα και τις υπηρεσίες τους.

Οι κανόνες αντιμετωπίζουν την προβολή ψευδοοικολογικής ταυτότητας (greenwashing) και βοηθούν τους καταναλωτές να παίρνουν πραγματικά οικολογικότερες αποφάσεις κατά την αγορά ενός προϊόντος ή τη χρήση μιας υπηρεσίας.

Παραδείγματα περιβαλλοντικών ισχυρισμών που θα πρέπει να τεκμηριώνονται με στοιχεία:

  • «Υποδήματα κατασκευασμένα από 50 % ανακυκλωμένο πλαστικό»
  • «Κλιματικά ουδέτερη αποστολή παραγγελίας»
  • «Προϊόν περιποίησης του δέρματος φιλικό προς τις μέλισσες»

Στόχευση καίριων τομέων

Το σχέδιο δράσης επικεντρώνεται σε συγκεκριμένους τομείς οι οποίοι καταναλώνουν το μεγαλύτερο ποσοστό των πόρων και στους οποίους υπάρχουν πολλές δυνατότητες για κυκλικότητα.

Ηλεκτρονικά προϊόντα και ΤΠΕ

Ο ηλεκτρικός και ο ηλεκτρονικός εξοπλισμός δημιουργούν μία από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες ροές αποβλήτων στην ΕΕ. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο το σχέδιο δράσης για την κυκλική οικονομία περιλαμβάνει μέτρα για τη βελτίωση της ανθεκτικότητας και της ανακύκλωσης του ηλεκτρικού και του ηλεκτρονικού εξοπλισμού.

Τον Νοέμβριο του 2022 η ΕΕ εξέδωσε την οδηγία για τον φορτιστή κοινού τύπου, η οποία θα καταστήσει τη θύρα φόρτισης USB-C υποχρεωτική για μια σειρά ηλεκτρονικών συσκευών (κινητά τηλέφωνα, κονσόλες βιντεοπαιχνιδιών, ασύρματα πληκτρολόγια, φορητοί υπολογιστές).

Οι νέοι κανόνες της ΕΕ θα επιτρέψουν στους καταναλωτές να αγοράζουν ενεργειακά αποδοτικότερα, ανθεκτικότερα και ευκολότερα στην επισκευή κινητά τηλέφωνα και τάμπλετ στην αγορά της ΕΕ:

  • αφενός, ο κανονισμός για τον οικολογικό σχεδιασμό καθορίζει ελάχιστες απαιτήσεις όσον αφορά την ανθεκτικότητα των μπαταριών, τη διαθεσιμότητα ανταλλακτικών και τις αναβαθμίσεις των λειτουργικών συστημάτων
  • αφετέρου, ο κανονισμός για την ενεργειακή επισήμανση καθιστά υποχρεωτική την αναγραφή πληροφοριών σχετικά με την ενεργειακή απόδοση και τη μακροβιότητα των μπαταριών, καθώς και τη βαθμολογία τους από την άποψη της δυνατότητας επισκευής

Τα θεσμικά όργανα της ΕΕ βρίσκονται σε διαδικασία επικαιροποίησης των κανόνων για τα απόβλητα ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού, στα οποία περιλαμβάνεται ένα φάσμα προϊόντων όπως υπολογιστές, ψυγεία και φωτοβολταϊκά πλαίσια. Οι τροποποιήσεις αποσκοπούν να ευθυγραμμίσουν την οδηγία για τα απόβλητα ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού (ΑΗΗΕ) με απόφαση του Δικαστηρίου της ΕΕ σχετικά με την αδικαιολόγητη αναδρομική εφαρμογή της διευρυμένης ευθύνης παραγωγού στα απόβλητα από φωτοβολταϊκά πλαίσια που διατέθηκαν στην αγορά μεταξύ της 13ης Αυγούστου 2005 και της 13ης Αυγούστου 2012.

Τον Νοέμβριο του 2023 οι διαπραγματευτές του Συμβουλίου και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου κατέληξαν σε προσωρινή πολιτική συμφωνία επί των αλλαγών που προτάθηκαν.

Το ενημερωτικό γράφημα αφορά τις αλλαγές και τα οφέλη που επιφέρει η καθιέρωση ενός φορτιστή κοινού τύπου για όλα τα είδη συσκευών
Φορτιστής κοινού τύπου για τις ηλεκτρονικές σας συσκευές (Ενημερωτικό γράφημα)

Φορτιστής κοινού τύπου για τις ηλεκτρονικές σας συσκευές (Ενημερωτικό γράφημα)

Μπαταρίες και απόβλητα μπαταριών

Η ΕΕ εξέδωσε κανονισμό για τις μπαταρίες με σκοπό τη δημιουργία κυκλικής οικονομίας για τον τομέα, στοχεύοντας σε όλα τα στάδια του κύκλου ζωής των μπαταριών, από τον σχεδιασμό έως την επεξεργασία των αποβλήτων. Η πρωτοβουλία αυτή έχει τεράστια σημασία, ιδίως λόγω της μαζικής ανάπτυξης της ηλεκτρικής κινητικότητας.

Χάρη στις νέες απαιτήσεις ασφάλειας, βιωσιμότητας και επισήμανσης, οι νέοι κανόνες που εγκρίθηκαν το 2023 έχουν ως στόχο τα εξής:

  • προώθηση της κυκλικής οικονομίας
  • βελτίωση της λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς μπαταριών, με διασφάλιση δικαιότερου ανταγωνισμού
Γραφική απεικόνιση της αλυσίδας εφοδιασμού μπαταριών
Προς μια βιώσιμη και κυκλική αλυσίδα εφοδιασμού μπαταριών στην Ευρώπη (Ενημερωτικό γράφημα)

Προς μια βιώσιμη και κυκλική αλυσίδα εφοδιασμού μπαταριών στην Ευρώπη (Ενημερωτικό γράφημα)

Συσκευασίες

Το Συμβούλιο εξέδωσε νέο κανονισμό για τις συσκευασίες και τα απορρίμματα συσκευασίας τον Δεκέμβριο του 2024. Οι κανόνες θα συμβάλουν στους στόχους της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας και του σχεδίου δράσης της για την κυκλική οικονομία.

Κάποια κύρια μέτρα περιλαμβάνουν:

  • στόχους για τη μείωση των απορριμμάτων συσκευασίας σε επίπεδο κρατών μελών
  • περιορισμό περιττών συσκευασιών
  • υποστήριξη συστημάτων επαναχρησιμοποίησης και επαναπλήρωσης
  • υποχρεωτικά συστήματα παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής για ορισμένα δοχεία μίας χρήσης
Συσκευασίες

Συσκευασίες

Πλαστικά

Από το 2018, η ευρωπαϊκή στρατηγική για τις πλαστικές ύλες σε μια κυκλική οικονομία αποσκοπεί στην ενίσχυση της ανακυκλωσιμότητας των πλαστικών συσκευασιών και προβλέπει αυστηρή απάντηση στο πρόβλημα των μικροπλαστικών.

Στο πλαίσιο του σχεδίου δράσης του 2020 για την κυκλική οικονομία, η Επιτροπή επεξεργάζεται:

  • υποχρεωτικές απαιτήσεις όσον αφορά το ανακυκλωμένο περιεχόμενο και τη μείωση των αποβλήτων για βασικά προϊόντα
  • ένα νέο πλαίσιο πολιτικής για τα πλαστικά βιολογικής προέλευσης, τα βιοαποδομήσιμα και τα λιπασματοποιήσιμα πλαστικά, ώστε να αναδειχθούν οι τομείς στους οποίους τα εν λόγω πλαστικά μπορούν να αποφέρουν γνήσια περιβαλλοντικά οφέλη
  • μέτρα για την αντιμετώπιση της παρουσίας μικροπλαστικών που απελευθερώνονται ακούσια στο περιβάλλον, με στόχο τη μείωση της ρύπανσης από πλαστικά

Κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα

Η στρατηγική της Επιτροπής για βιώσιμα και κυκλικά κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα έχει ως στόχο να καταστήσει τα κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα πιο ανθεκτικά, επιδιορθώσιμα, επαναχρησιμοποιήσιμα και ανακυκλώσιμα έως το 2030.

Τον Ιούλιο του 2023 η Επιτροπή πρότεινε:

  • να καταστούν οι παραγωγοί υπεύθυνοι για τον πλήρη κύκλο ζωής των κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων, μέσω της διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού
  • να επιταχυνθεί η ανάπτυξη ενός τομέα χωριστής συλλογής, διαλογής, επαναχρησιμοποίησης και ανακύκλωσης κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων· τα κράτη μέλη υποχρεούνται να διαθέτουν διαχωρισμένη αποκομιδή των κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων από τα νοικοκυριά το αργότερο έως την 1η Ιανουαρίου 2025
  • να αντιμετωπιστεί το ζήτημα των παράνομων εξαγωγών των απορριπτόμενων κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων

Τον Ιούνιο του 2024 το Συμβούλιο κατέληξε σε συμφωνία («γενική προσέγγιση») σχετικά με αναθεώρηση της οδηγίας-πλαισίου για τα απόβλητα, μεταξύ άλλων όσον αφορά μέτρα για τη μείωση των αποβλήτων κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων. Οι οίκοι μόδας και οι παραγωγοί κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων αναμένεται να πρέπει να καταβάλλουν τέλη για να συμβάλλουν στη χρηματοδότηση του κόστους συλλογής και επεξεργασίας των αποβλήτων κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων. Τα τέλη θα βασίζονται στην κυκλικότητα και τις περιβαλλοντικές επιδόσεις των κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων.

Ο κανονισμός για τον οικολογικό σχεδιασμό για βιώσιμα προϊόντα και ο κανονισμός για τις μεταφορές αποβλήτων αναμένεται επίσης να συμβάλουν στον καθορισμό απαιτήσεων βιωσιμότητας για τα κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα και να περιορίσουν τις εξαγωγές των αποβλήτων τους.

Κατασκευές και κτίρια

Τα κτίρια είναι υπεύθυνα για:

Τον Νοέμβριο του 2024 το Συμβούλιο ενέκρινε την αναθεώρηση του κανονισμού για τα δομικά προϊόντα που είχε προτείνει η Επιτροπή.

Οι νέοι κανόνες θεσπίζουν νέες απαιτήσεις ώστε να διασφαλίζεται ότι ο σχεδιασμός και η παραγωγή των δομικών προϊόντων γίνονται με τρόπο που τα καθιστά πιο ανθεκτικά, επισκευάσιμα, ανακυκλώσιμα και ευκολότερα στην ανακατασκευή τους.

Οι κατασκευαστές θα πρέπει:

  • να παρέχουν περιβαλλοντικές πληροφορίες όσον αφορά τον κύκλο ζωής των προϊόντων
  • να σχεδιάζουν και να κατασκευάζουν προϊόντα κατά τρόπο που να διευκολύνει την επαναχρησιμοποίηση, την ανακατασκευή και την ανακύκλωση
  • να προτιμούν ανακυκλώσιμα υλικά
  • να διαθέτουν οδηγίες σχετικά με τη χρήση και την επισκευή των προϊόντων

Μείωση των αποβλήτων

Η ΕΕ επεξεργάζεται σειρά μέτρων για την περαιτέρω ενίσχυση και την καλύτερη εφαρμογή της νομοθεσίας της ΕΕ για τα απόβλητα.

Στόχοι μείωσης των αποβλήτων

Η οδηγία-πλαίσιο για τα απόβλητα, η οποία ισχύει από τον Ιούλιο του 2020, θεσπίζει κανόνες βάσει των οποίων τα κράτη μέλη:

  • θα αυξήσουν την επαναχρησιμοποίηση και την ανακύκλωση των αστικών αποβλήτων κατά 55 % έως το 2025
  • θα διαθέτουν διαχωρισμένη αποκομιδή των προϊόντων κλωστοϋφαντουργίας και των επικίνδυνων αποβλήτων από τα νοικοκυριά, το αργότερο έως την 1η Ιανουαρίου 2025
  • θα διασφαλίσουν ότι τα βιολογικά απόβλητα είτε συλλέγονται χωριστά είτε ανακυκλώνονται στην πηγή, το αργότερο έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023
  • θα έχουν πετύχει τους ειδικούς στόχους ανακύκλωσης ανά υλικό έως το 2025 και το 2030 για τις συσκευασίες

Τον Ιούνιο του 2024 το Συμβούλιο καθόρισε τη θέση του (γενική προσέγγιση) σχετικά με τη στοχευμένη αναθεώρηση της οδηγίας-πλαισίου για τα απόβλητα, με έμφαση στα απόβλητα τροφίμων και κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων.

Όσον αφορά τα τρόφιμα, οι χώρες της ΕΕ θα πρέπει να μειώσουν τη σπατάλη τροφίμων κατά:

Όσον αφορά τα απόβλητα κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων, οι νέοι κανόνες αναμένεται να ενισχύσουν τα συστήματα διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού ζητώντας από τις εταιρείες του τομέα της κλωστοϋφαντουργίας να καταβάλλουν τέλη για τη συλλογή και τη διαχείριση των αποβλήτων.

Επιπλέον, στις 26 Ιουνίου 2023 τέθηκαν σε ισχύ νέοι κανόνες της ΕΕ για την ενθάρρυνση και τη διευκόλυνση της επαναχρησιμοποίησης νερού στην ΕΕ.

Η ΕΕ επικαιροποιεί τους κανόνες για την επεξεργασία των αστικών λυμάτων. Στόχος της αναθεώρησης είναι η διεύρυνση του πεδίου εφαρμογής της υφιστάμενης οδηγίας και η ευθυγράμμισή της με τους στόχους της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας. Κύριοι στόχοι της αναθεώρησης:

  • επέκταση των κανόνων σε μικρότερες πόλεις
  • περαιτέρω βελτίωση των εργασιών επεξεργασίας
  • μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου του τομέα
  • εφαρμογή της αρχής «ο ρυπαίνων πληρώνει»
  • συμβολή στην παρακολούθηση και την πρόληψη πανδημιών
  • βελτίωση της αποχέτευσης, ιδίως για τα πλέον ευάλωτα άτομα

Το Συμβούλιο κατέληξε σε προσωρινή συμφωνία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο όσον αφορά τους επικαιροποιημένους κανόνες τον Ιανουάριο του 2024. Η συμφωνία θα πρέπει να εγκριθεί και τυπικά από τα δύο θεσμικά όργανα προτού να καταστεί δίκαιο της ΕΕ.

Περιβάλλον χωρίς τοξικές ουσίες

Από το 2020, η στρατηγική της ΕΕ για τη βιωσιμότητα των χημικών προϊόντων συμβάλλει στην εγγύηση της ασφάλειας των χημικών προϊόντων τόσο για την ανθρώπινη υγεία όσο και για το περιβάλλον.

Στις 24 Οκτωβρίου 2022, στο πλαίσιο του σχεδίου δράσης για την κυκλική οικονομία, η ΕΕ ενέκρινε αναθεώρηση του κανονισμού για τους έμμονους οργανικούς ρύπους (PoP), οι οποίοι είναι επιβλαβείς χημικές ουσίες που απελευθερώνονται από ορισμένα απορριπτόμενα καταναλωτικά προϊόντα (π.χ. αδιάβροχα υφάσματα, πλαστικά και ηλεκτρονικός εξοπλισμός).

Οι νέοι κανόνες αποσκοπούν στη μείωση των οριακών τιμών συγκέντρωσης για την παρουσία PoP στα απόβλητα, κάτι που είναι ζωτικής σημασίας για την κυκλική οικονομία δεδομένου ότι τα απόβλητα θα χρησιμοποιούνται όλο και περισσότερο ως δευτερογενής πρώτη ύλη.

Τον Οκτώβριο του 2024 το Συμβούλιο εξέδωσε κανονισμό για την ταξινόμηση, την επισήμανση και τη συσκευασία των χημικών προϊόντων.

Τα μέτρα περιλαμβάνουν ειδικές απαιτήσεις για τα επαναπληρώσιμα χημικά προϊόντα, που θα συμβάλουν στη μείωση των απορριμμάτων συσκευασίας.

Εικόνα - Στρατηγική της ΕΕ για τα χημικά για ένα πιο βιώσιμο περιβάλλον χωρίς τοξικές ουσίες
Στρατηγική της ΕΕ για τα χημικά για ένα πιο βιώσιμο περιβάλλον χωρίς τοξικές ουσίες (Ενημερωτικό γράφημα)

Στρατηγική της ΕΕ για τα χημικά για ένα πιο βιώσιμο περιβάλλον χωρίς τοξικές ουσίες (Ενημερωτικό γράφημα)

Δευτερογενείς πρώτες ύλες

Η ΕΕ επιθυμεί να δημιουργήσει μια αγορά δευτερογενών πρώτων υλών που θα λειτουργεί εύρυθμα.

Τον Μάρτιο του 2024 το Συμβούλιο εξέδωσε τον κανονισμό για τις κρίσιμες πρώτες ύλες, ο οποίος αποσκοπεί στην ενίσχυση όλων των σταδίων της ευρωπαϊκής αξιακής αλυσίδας κρίσιμων πρώτων υλών, μεταξύ άλλων με τη βελτίωση της κυκλικότητας και της ανακύκλωσης.

Οι νέοι κανόνες θέτουν ως στόχο τουλάχιστον το 25 % της ετήσιας κατανάλωσης κρίσιμων πρώτων υλών της ΕΕ να προέρχεται από εγχώρια ανακύκλωση.

Εικόνα που δείχνει μια ανεμογεννήτρια, ένα σπίτι με φωτοβολταϊκά πάνελ και ένα αεροπλάνο, με το καθένα να φέρει επισήμανση με χημικά στοιχεία όπως βόριο, γάλλιο, μαγνήσιο και σκάνδιο.
Κανονισμός για τις κρίσιμες πρώτες ύλες (Ενημερωτικό γράφημα)

Κανονισμός για τις κρίσιμες πρώτες ύλες (Ενημερωτικό γράφημα)

Μεταφορές αποβλήτων

Η ΕΕ επικαιροποίησε πρόσφατα τους κανόνες για να ρυθμίσει καλύτερα το εμπόριο αποβλήτων εντός της ΕΕ και με τρίτες χώρες. Στόχος είναι:

  • η διασφάλιση ότι οι εξαγωγές αποβλήτων δεν βλάπτουν το περιβάλλον και την ανθρώπινη υγεία
  • η αντιμετώπιση των παράνομων μεταφορών

Η αναθεώρηση των κανόνων αποσκοπεί στη μείωση των μεταφορών προβληματικών αποβλήτων προς χώρες εκτός της ΕΕ, στην επικαιροποίηση των διαδικασιών μεταφοράς ώστε να αντικατοπτρίζονται οι στόχοι της κυκλικής οικονομίας και στη βελτίωση της επιβολής της νομοθεσίας. Προωθεί δε τη χρήση των αποβλήτων ως πόρου εντός της ΕΕ.

Οι διαπραγματευτές του Συμβουλίου και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου κατέληξαν σε προσωρινή πολιτική συμφωνία για την επικαιροποίηση του κανονισμού για τις μεταφορές αποβλήτων τον Νοέμβριο του 2023. Οι κανόνες θεσπίστηκαν επίσημα από το Συμβούλιο τον Μάρτιο του 2024.