"Aby łatwiej było ci korzystać z portalu, używamy plików cookie. Niezbędne pliki cookie pozwalają na obsługę podstawowych funkcji portalu. Opcjonalne pliki cookie pomagają nam opracowywać anonimowe, zagregowane raporty statystyczne, abyśmy mogli lepiej odpowiadać na twoje potrzeby.
Za twoją zgodą zastosujemy pliki cookie do wygenerowania zbiorczych, anonimowych danych o sposobach korzystania z naszego portalu. Wykorzystamy te dane do jego zoptymalizowania.
Rada ds. Wymiaru Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych
Rada ds. Wymiaru Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych, 9–10 grudnia 2021
Główne wyniki
Sprawy wewnętrzne (9 grudnia)
Zagrożenia hybrydowe i wyzwania migracyjne
Ministrowie dyskutowali o atakach hybrydowych i przemycie migrantów. Skupili się w szczególności na skuteczności obecnych narzędzi reagowania na te zjawiska oraz na instrumentach, których potrzeba, by lepiej przygotować się na przyszłość.
Od kilku miesięcy mamy do czynienia z kolejnym wymiarem wyzwań migracyjnych – atakiem hybrydowym ze strony białoruskiego reżimu. Jednocześnie na naszej granicy zewnętrznej występują inne, nie mniej pilne problemy migracyjne. Przeprowadziliśmy dziś otwartą dyskusję na temat ewentualnych dalszych działań mających na celu poprawę ochrony naszych granic zewnętrznych i zapobieganie ofiarom śmiertelnym.
Aleš Hojs, słoweński minister spraw wewnętrznych
Ministrowie rozważali, jakie dodatkowe działania w obszarze spraw wewnętrznych może jeszcze podjąć UE, aby stosownie zareagować na wykorzystywanie migracji jako zagrożenia hybrydowego i zniechęcić do podejmowania podobnych prób w przyszłości. Rozmawiali o tym, jakie środki zastosować w pierwszej kolejności w celu skutecznego zapobiegania wtórnym przepływom w obrębie UE i ukrócenia działalności przemytników. Uwzględniając wysiłki podjęte w ostatnich miesiącach na rzecz wzmocnienia zewnętrznego wymiaru migracji, ministrowie zastanawiali się również, które elementy powinny być traktowane priorytetowo na szczeblu UE.
Podczas obiadu ministrowie omówili zrównoważone rozwiązania dotyczące paktu o migracji i azylu.
Next Generation EU: infiltracja ze strony zorganizowanych grup przestępczych
Ministrowie rozmawiali o środkach na odbudowę pochodzących z Next Generation EU oraz o tym, jak najskuteczniej zapobiegać infiltrowaniu legalnych struktur i procesów przez zorganizowane grupy przestępcze.
Nie możemy pozwolić, aby doszło do tego, że pieniądze podatników wspierają przestępczość zorganizowaną, a nasze struktury prawne i procesy są nadużywane do tworzenia legalnych obszarów działań przestępczych. Ministrowie podkreślili dziś, że konieczne jest uzyskanie jasnego obrazu zagrożenia, przed którym stoimy, i wspólne przeciwdziałanie temu zagrożeniu.
Aleš Hojs, słoweński minister spraw wewnętrznych
Ministrowie zwrócili uwagę, że należy stosować różne narzędzia i skoordynowane unijne podejście UE w celu zapobiegania i przeciwdziałania infiltrowaniu legalnych struktur i procesów przez zorganizowane grupy przestępcze. Zaznaczyli, że państwa członkowskie muszą wymieniać się informacjami na temat słabych punktów w strukturach prawnych w drodze ocen rozmaitych wskaźników. Konieczne jest także zbieranie lepszych danych wywiadowczych, zarówno przez państwa członkowskie, jak i stosowne agencje WSiSW.
Ministrowie zapoznali się również z zaprezentowanymi przez Komisję nowymi wnioskami dotyczącymi Prüm, współpracy organów ścigania i wymiany informacji. Prace nad tymi wnioskami będą kontynuowane na szczeblu technicznym w Radzie.
Odporność podmiotów krytycznych
Ministrowie zapoznali się z porozumieniem w sprawie podejścia ogólnego, które ambasadorowie państw UE wypracowali dzień wcześniej. Tekst ten ma zostać formalnie przyjęty przez Radę 20 grudnia.
Poprawa odporności naszej infrastruktury krytycznej ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa i dobrobytu naszych społeczeństw. Wydarzenia wpływające na stan naszego bezpieczeństwa, takie jak obecna pandemia Covid-19, zagrożenia hybrydowe czy ekstremalne zjawiska pogodowe, dowodzą, że musimy dołożyć większych starań, by razem przygotować się na przyszłe wyzwania. Porozumienie osiągnięte wczoraj przez ambasadorów państw UE, które, jak się spodziewam, zostanie niebawem formalnie przyjęte przez Radę, to ważny krok w tym kierunku.
Aleš Hojs, słoweński minister spraw wewnętrznych
Projekt dyrektywy w sprawie odporności podmiotów krytycznych ma na celu zapewnienie, aby podmioty te były gotowe zapobiegać klęskom żywiołowym, terroryzmowi lub stanom zagrożenia zdrowia, takim jak Covid-19. Podmioty te muszą też być odporne na te zjawiska i zdolne do eliminowania ich skutków. Projekt tekstu stanowiącego mandat Rady obejmuje 9 sektorów; są to: energetyka, transport, sektor bankowy, infrastruktura rynku finansowego, zdrowie, woda pitna, ścieki, infrastruktura cyfrowa i sektor kosmiczny.
Zgodnie z proponowanymi nowymi przepisami podmioty krytyczne powinny zgłaszać zakłócenia organom krajowym. Państwa członkowskie UE powinny natomiast wyznaczyć takie podmioty, przeprowadzać krajowe oceny ryzyka i dysponować strategią zapewniającą odporność takich podmiotów.
Gdy Rada formalnie przyjmie podejście ogólne, można będzie rozpocząć negocjacje z Parlamentem Europejskim.
UE pracuje nad nowymi przepisami, by zwiększyć odporność infrastruktury krytycznej i lepiej przygotować ją na wstrząsy
Stosowanie dorobku Schengen w Chorwacji
Rada stwierdziła dzisiaj, że Chorwacja spełnia warunki niezbędne do stosowania wszystkich części dorobku Schengen. Weryfikacja tego faktu jest warunkiem wstępnym umożliwiającym Radzie podjęcie decyzji o zniesieniu kontroli na granicach wewnętrznych.
Mechanizm oceny i monitorowania stosowania dorobku Schengen
Ministrowie ocenili postępy prac nad proponowanym rozporządzeniem Rady w sprawie mechanizmu oceny i monitorowania dorobku Schengen. Dyskusje będą teraz kontynuowane na szczeblu technicznym w Radzie.
Celem rozporządzenia jest lepsze dostosowanie strefy Schengen do obecnych i przyszłych wyzwań poprzez zwiększenie strategicznego ukierunkowania tego mechanizmu, skrócenie i uproszczenie procedur oceny i monitorowania, wzmocnienie weryfikacji przestrzegania praw podstawowych podczas wdrażania dorobku Schengen oraz zoptymalizowanie uczestnictwa wszystkich podmiotów państwowych i unijnych.
Wdrażanie interoperacyjności
Ministrowie wymienili opinie na temat wdrażania interoperacyjności. Na podstawie oceny przeprowadzonej przez agencję eu-LISA i Komisję Europejską zatwierdzili zmieniony harmonogram: w połowie czerwca 2022 r. zakończy się modernizacja systemu informacyjnego Schengen, pod koniec września 2022 r. – systemu wjazdu/wyjazdu, a w maju 2023 r. – systemów ETIAS i ECRIS-TCN.
Cel pozostaje ten sam: zapewnienie struktury interoperacyjności do końca 2023 r.
Unijne systemy IT na potrzeby bezpieczeństwa i migracji (infografika)
Współpraca antyterrorystyczna
W obecności grupy ds. zwalczania terroryzmu (CTG) ministrowie wysłuchali informacji na temat współpracy właściwych organów zajmujących się zwalczaniem terroryzmu.
Wnioski wyciągnięte po atakach terrorystycznych, do których doszło w Europie, wyraźnie pokazały, że konieczna jest współpraca między organami ścigania a wywiadem. W listopadzie 2016 r. ministrowie postanowili zbadać możliwości współpracy między CTG a Europolem w obszarach będących przedmiotem wspólnego zainteresowania, przy pełnym poszanowaniu wyłącznych kompetencji państw członkowskich w zakresie bezpieczeństwa narodowego.
Prezydencja zdała ministrom relację z przebiegu prac nad bieżącymi wnioskami ustawodawczymi.
Poinformowała też o wynikach posiedzenia ministrów sprawiedliwości i spraw wewnętrznych UE – Bałkany Zachodnie i o przygotowaniach do zbliżającego się posiedzenia na tym samym szczeblu między UE a USA, prezentując również jego porządek.
Prezydencja przedstawiła wyniki wirtualnej konferencji ministerialnej z 11–12 listopada dotyczącej zapobiegania niegodziwemu traktowaniu dzieci w celach seksualnych i prowadzenia dochodzeń w tej sprawie.
Francja, która przejmuje prezydencję w Radzie, przedstawiła swój program prac i priorytety na najbliższe sześć miesięcy.
Wnioski z pandemii w odniesieniu do funkcjonowania sądów
Ministrowie wymienili poglądy na temat wniosków z pandemii Covid-19 w odniesieniu do funkcjonowania sądów oraz do kontroli sądowej środków nadzwyczajnych. Zastanawiali się nad możliwymi sposobami sprostania aktualnym i przyszłym wyzwaniom wynikającym z obecnych i potencjalnych przyszłych sytuacji nadzwyczajnych. Państwa członkowskie podzieliły się swoimi najlepszymi praktykami, jeśli chodzi o ograniczanie wpływu pandemii Covid-19 na systemy sądownicze. Podkreśliły, że należy kontynuować prace nad cyfryzacją w celu zapewnienia wszystkim obywatelom dostępu do wymiaru sprawiedliwości, przy zastosowaniu odpowiednich zabezpieczeń i przy pełnym poszanowaniu praw podstawowych.
Pomimo trudności spowodowanych pandemią nasze krajowe systemy i trybunały konstytucyjne zasadniczo okazały się odporne. Musimy jednak zadbać o jeszcze lepsze przygotowanie na wypadek pojawienia się kolejnego kryzysu, bez względu na jego charakter. Jednym z elementów, na który zwrócono dziś uwagę, było znaczenie cyfryzacji naszych systemów sądowniczych – będziemy kontynuować prace w tym obszarze w nadchodzących miesiącach, z korzyścią dla naszych obywateli.
Marjan Dikaučič, słoweński minister sprawiedliwości
Zwalczanie mowy nienawiści i przestępstw z nienawiści
Podczas obiadu ministrowie rozmawiali o tym, jak skuteczniej zwalczać mowę nienawiści i przestępstwa z nienawiści z myślą o bardziej inkluzywnej i bezpiecznej Europie. Skoncentrowali się na największych wyzwaniach i brakach, z którymi muszą sobie radzić państwa członkowskie, na czynnikach mogących ułatwić ich działania, na najlepszych praktykach w zakresie współpracy ze społeczeństwem obywatelskim i firmami informatycznymi, jak również na wzorcowych rozwiązaniach w zakresie wspierania i ochrony konkretnych grup ofiar.
W naszych otwartych, demokratycznych społeczeństwach nie ma miejsca na mowę nienawiści i przestępstwa z nienawiści. Dwa ważne obszary, w których musimy kontynuować prace, to usuwanie mowy nienawiści z mediów społecznościowych i ściganie tego przestępstwa przy użyciu środków prawnokarnych. Musimy również zapewniać odpowiednie wsparcie ofiarom i eliminować podstawowe przyczyny mowy nienawiści poprzez skuteczniejsze zbieranie informacji i podejmowanie wspólnych działań ze społeczeństwem obywatelskim i organami publicznymi.
Marjan Dikaučič, słoweński minister sprawiedliwości
Rozporządzenie o elektronicznym materiale dowodowym
Ministrowie podsumowali postępy w negocjacjach między Radą a Parlamentem Europejskim dotyczących rozporządzenia o elektronicznym materiale dowodowym.
Podczas prezydencji słoweńskiej negocjacje prowadzono na szczeblu technicznym, skupiając się na systemie powiadamiania. Jeśli chodzi o obowiązki w zakresie powiadamiania, prawodawcy mają różne opinie przede wszystkim co do roli państw zaangażowanych w postępowanie w sprawie nakazu zabezpieczenia lub wydania dowodów.
Prezydencja odnotowała, że Rada zaproponowała Parlamentowi znaczne ustępstwa w celu osiągnięcia porozumienia. Parlament dotychczas nie uznał tych ustępstw za wystarczające.
Przystąpienie UE do europejskiej konwencji praw człowieka
Ministrowie wysłuchali najnowszych informacji na temat stanu prac nad przystąpieniem UE do europejskiej konwencji praw człowieka. Prezydencja poinformowała o postępach w negocjacjach w Radzie Europy i o przygotowaniach na forum właściwych organów Rady.
Negocjacje akcesyjne prowadzone są przez grupę ad hoc Rady Europy. W bieżącym półroczu odbyło się 10., 11. i 12. spotkanie tej grupy. Dyskusje dotyczyły konkretnych unijnych mechanizmów postępowania przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka, jak również skarg między stronami, zasady wzajemnego zaufania między państwami członkowskimi UE oraz kwestii związanych z WPZiB. Równolegle do tych prac eksperci skupili się na przygotowaniu unijnych przepisów wewnętrznych, które będą potrzebne do zawarcia przyszłej umowy o przystąpieniu.
Komisja i prezydencja poinformowały ministrów o postępach w ustanawianiu Prokuratury Europejskiej (EPPO). W dyskusji nad tą kwestią wzięła udział europejska prokurator generalna.
Prokuratura Europejska wszczęła już ponad 400 postępowań w sprawie szkód szacowanych na miliardy euro i podejmuje istotne działania dochodzeniowe. Organizuje operacje przeszukania i zajmowania mienia, a w ramach prowadzonych przez nią postępowań zatrzymano już kilka podejrzanych osób. Prace Prokuratury Europejskiej doprowadziły już do wydania pierwszego wyroku skazującego.
Prezydencja poinformowała ministrów o przebiegu prac nad bieżącymi wnioskami ustawodawczymi.
Komisja zaprezentowała swoje ostatnie propozycje dotyczące cyfryzacji systemów wymiaru sprawiedliwości UE oraz pierwsze sprawozdanie ze stosowania Karty praw podstawowych UE przy podejściu tematycznym, skupiające się na tych prawach w kontekście kwestii cyfrowych. Komisja zabrała również głos w sprawie przyszłych (tegorocznych i przyszłorocznych) wniosków z dziedziny wymiaru sprawiedliwości w sprawach cywilnych i karnych.
Prezydencja poinformowała o wynikach posiedzenia ministrów sprawiedliwości i spraw wewnętrznych UE – Bałkany Zachodnie i o przygotowaniach do zbliżającego się posiedzenia na tym samym szczeblu między UE a USA, prezentując również jego porządek.
Francja, która przejmuje prezydencję w Radzie, przedstawiła swój program prac i priorytety na najbliższe sześć miesięcy.
Rada przyjęła też (bez przeprowadzania dyskusji) punkty wymienione w listach punktów A – ustawodawczej i nieustawodawczej.
Szczegóły akredytacji znajdują się na tej stronie.
Udzielaniem akredytacji prasowej na szczyty międzynarodowe odbywające się w krajach spoza Unii Europejskiej będą zajmowały się organy rządowe tych krajów.
Od kilku miesięcy mamy do czynienia z kolejnym wymiarem wyzwań migracyjnych – atakiem hybrydowym ze strony białoruskiego reżimu. Jednocześnie na naszej granicy zewnętrznej występują inne, nie mniej pilne problemy migracyjne. Przeprowadziliśmy dziś otwartą dyskusję na temat ewentualnych dalszych działań mających na celu poprawę ochrony naszych granic zewnętrznych i zapobieganie ofiarom śmiertelnym.
Pomimo trudności spowodowanych pandemią nasze krajowe systemy i trybunały konstytucyjne zasadniczo okazały się odporne. Musimy jednak zadbać o jeszcze lepsze przygotowanie na wypadek pojawienia się kolejnego kryzysu, bez względu na jego charakter. Jednym z elementów, na który zwrócono dziś uwagę, było znaczenie cyfryzacji naszych systemów sądowniczych – będziemy kontynuować prace w tym obszarze w nadchodzących miesiącach, z korzyścią dla naszych obywateli.