Ftehimiet ta' wara l-Brexit

Negozjati dwar is-sħubija futura

Wara l-ħruġ formali tar-Renju Unit mill-UE fil-31 ta' Jannar 2020, in-negozjati dwar is-sħubija futura bejn l-UE u r-Renju Unit setgħu jibdew.

L-ewwel ċiklu ta' negozjati sar fi Brussell fit-2 ta' Marzu 2020. Bejn Marzu u Diċembru 2020, l-UE u r-Renju Unit innegozjaw sett ta' ftehimiet biex jiggwidaw u jirregolaw is-sħubija futura.

Fl-24 ta' Diċembru 2020, l-UE laħqet ftehim mar-Renju Unit li stabbilixxa t-termini għall-kooperazzjoni futura tagħhom. Fit-30 ta' Diċembru 2020 ġew iffirmati tliet ftehimiet ewlenin mill-UE u mir-Renju Unit:

• Il-ftehim dwar il-kummerċ u l-kooperazzjoni bejn l-UE u r-Renju Unit
• Il-ftehim dwar is-sigurtà tal-informazzjoni bejn l-UE u r-Renju Unit
• Il-ftehim bejn l-UE u r-Renju Unit għall-kooperazzjoni dwar l-użi sikuri u paċifiċi tal-enerġija nukleari

Dawn il-ftehimiet kienu japplikaw b'mod proviżorju mill-1 ta' Jannar 2021 u daħlu fis-seħħ fl-1 ta' Mejju 2021.

Ftehim dwar il-kummerċ u l-kooperazzjoni

Il-Ftehim dwar il-Kummerċ u l-Kooperazzjoni bejn l-UE u r-Renju Unit huwa ftehim ewlieni li jirregola r-relazzjoni wara l-Brexit. Il-ftehim ġie ffirmat fit-30 ta' Diċembru 2020 u ġie applikat b'mod proviżorju mill-1 ta' Jannar 2021. Dan daħal fis-seħħ fl-1 ta' Mejju 2021.

Il-ftehim jiżgura kompetizzjoni ġusta, kooperazzjoni kontinwa f'oqsma ta' interess reċiproku u rispett għad-drittijiet fundamentali. Dan jikkonsisti minn:

• ftehim ta' kummerċ ħieles b'kooperazzjoni ambizzjuża dwar kwistjonijiet ekonomiċi, soċjali, ambjentali u tas-sajd
• sħubija mill-qrib dwar is-sigurtà taċ-ċittadini
• qafas ta' governanza ġenerali

Il-ftehim dwar il-kummerċ u l-kooperazzjoni jmur lil hinn mill-ftehimiet tradizzjonali ta' kummerċ ħieles. Dan jinkludi arranġamenti preferenzjali f'oqsma bħall-kummerċ ta' oġġetti u servizzi, il-proprjetà intellettwali, l-akkwist pubbliku, it-trasport, il-kooperazzjoni tematika u l-parteċipazzjoni fil-programmi tal-UE.

Il-ftehim jistabbilixxi wkoll qafas ġdid għall-infurzar tal-liġi u l-kooperazzjoni ġudizzjarja f'materji tal-liġi kriminali u ċivili. Permezz ta' kapitolu ddedikat dwar il-governanza, il-ftehim jagħti ċertezza legali u ċarezza massima lin-negozji, lill-konsumaturi u liċ-ċittadini dwar kif il-ftehim ser jiġi implimentat u kkontrollat.

Matul l-ewwel summit bejn l-UE u r-Renju Unit li sar fid-19 ta' Mejju 2025, iż-żewġ naħat qablu dwar sħubija strateġika. Din is-sħubija hija mirfuda mill-ftehim dwar il-ħruġ bejn l-UE u r-Renju Unit, inkluż il-Qafas ta' Windsor, u mill-ftehim dwar il-kummerċ u l-kooperazzjoni bejn l-UE u r-Renju Unit. Iż-żewġ naħat intrabtu li jiżguraw l-implimentazzjoni sħiħa, f'waqtha u leali tagħhom.

• Il-Ftehim dwar il-Kummerċ u l-Kooperazzjoni bejn l-UE u r-Renju Unit (Kummissjoni Ewropea)

Ftehim dwar is-sigurtà tal-informazzjoni

Il-ftehim dwar is-sigurtà tal-informazzjoni bejn l-UE u r-Renju Unit ġie ffirmat fit-30 ta' Diċembru 2020 u ġie applikat b'mod proviżorju mill-1 ta' Jannar 2021. Dan daħal fis-seħħ fl-1 ta' Mejju 2021.

Il-ftehim isaħħaħ il-kooperazzjoni bejn l-UE u r-Renju Unit fit-theddid komuni għas-sigurtà permezz tal-iskambju ta' informazzjoni klassifikata.

• Il-Ftehim dwar is-Sigurtà tal-Informazzjoni bejn l-UE u r-Renju Unit (Kummissjoni Ewropea)

Ftehim dwar kooperazzjoni dwar l-enerġija nukleari

Il-ftehim bejn l-UE u r-Renju Unit għall-kooperazzjoni dwar l-użi sikuri u paċifiċi tal-enerġija nukleari ġie ffirmat u ratifikat mill-UE u mir-Renju Unit fit-30 ta' Diċembru 2020. Dan kien japplika b'mod proviżorju mill-1 ta' Jannar 2021 u daħal fis-seħħ fl-1 ta' Mejju 2021.

Il-ftehim jiffaċilita l-kooperazzjoni dwar użi sikuri u paċifiċi tal-enerġija nukleari u jinkludi impenji miż-żewġ naħat biex jikkonformaw mal-obbligi internazzjonali ta' nonproliferazzjoni u biex iżommu livell għoli ta' standards ta' sikurezza nukleari.

Il-ftehim jipprevedi wkoll li jitkompla l-iskambju ta' informazzjoni u ta' data radjoloġiċi. F'każ ta' inċidenti nukleari, dan ser jiffaċilita notifika bikrija, informazzjoni affidabbli u koordinazzjoni rapida bejn l-istati membri tal-UE u r-Renju Unit.

• Il-ftehim bejn l-UE u r-Renju Unit għall-kooperazzjoni dwar l-użi sikuri u paċifiċi tal-enerġija nukleari (Kummissjoni Ewropea)

Stokkijiet tal-ħut u enerġija

Bħala parti mill-ftehim dwar il-kummerċ u l-kooperazzjoni, l-UE u r-Renju Unit qablu dwar qafas ġdid għall-ġestjoni konġunta tal-istokkijiet tal-ħut fl-ilmijiet tal-UE u tar-Renju Unit. Skont dan il-qafas, ir-Renju Unit jista' jkompli jiżviluppa l-attivitajiet tas-sajd Brittaniċi filwaqt li l-attivitajiet u l-għajxien tal-komunitajiet tas-sajd Ewropej ser jiġu protetti u r-riżorsi naturali jiġu ppreżervati.

Fid-19 ta' Mejju 2025, il-Kummissjoni Ewropea qablet ma' aċċess reċiproku sħiħ għall-ilmijiet sat-30 ta' Ġunju 2038 u estensjoni tal-kooperazzjoni fl-enerġija fuq bażi kontinwa.

• Stokkijiet tal-ħut kondiviżi bejn l-UE u r-Renju Unit
• Il-kwoti tas-sajd wara l-Brexit (ħarsa mill-qrib)

Ġibiltà

L-UE u r-Renju Unit laħqu ftehim dwar Ġibiltà, territorju Brittaniku li jinsab fil-Peniżola Iberika.

Minħabba s-sitwazzjoni ġeografika partikolari u l-karatteristiċi speċifiċi ta' Ġibiltà, l-għan ewlieni tal-ftehim huwa li jiżgura l-prosperità futura tar-reġjun kollu. Dan ser isir billi jitneħħew l-ostakli fiżiċi kollha għall-persuni u l-merkanzija li jimxu bejn Spanja u Ġibiltà, filwaqt li jiġu protetti bis-sħiħ Schengen, is-suq uniku tal-UE, u l-unjoni doganali tagħha.

Fl-1 ta' April 2026, l-ambaxxaturi għall-UE approvaw il-ftehim, li ġie ffirmat fl-14 ta' Lulju 2026 u japplika proviżorjament mill-15 ta' Lulju 2026. Preċedentement, f'Ottubru 2021, il-Kunsill adotta deċiżjoni biex jinfetħu negozjati għal ftehim bejn l-UE u r-Renju Unit dwar Ġibiltà, li witta t-triq għal negozjati formali bejn il-Kummissjoni Ewropea u r-Renju Unit.

• Relazzjonijiet bejn l-UE u r-Renju Unit: l-istati membri japprovaw il-ftehim bejn l-UE u r-Renju Unit dwar Ġibiltà (stqarrija għall-istampa, 1 ta' April 2026)
• Ir-relazzjonijiet bejn l-UE u r-Renju Unit: il-Kunsill jawtorizza l-bidu ta' negozjati għal ftehim fir-rigward ta' Ġibiltà (stqarrija għall-istampa, 5 ta' Ottubru 2021)

Ftehim ta' kooperazzjoni dwar il-kompetizzjoni

F'Ġunju 2023, il-ministri għall-ġustizzja u l-intern adottaw deċiżjoni li tawtorizza l-ftuħ ta' negozjati mar-Renju Unit dwar il-kooperazzjoni fi kwistjonijiet ta' kompetizzjoni.

Il-ftehim li jmiss ser jissupplimenta l-ftehim kummerċjali u ta' kooperazzjoni u ser ikopri kwistjonijiet relatati mal-applikazzjoni tal-liġi tal-kompetizzjoni tal-UE.

• Kunsill Ġustizzja u Affarijiet Interni, 8-9 ta' Ġunju 2023
• Deċiżjoni tal-Kunsill dwar il-ftuħ ta' negozjati mar-Renju Unit għal ftehim ta' kooperazzjoni għall-kompetizzjoni

Sħubija għas-sigurtà u d-difiża

Fid-19 ta' Mejju 2025, l-UE u r-Renju Unit stabbilew sħubija għas-sigurtà u d-difiża li għandha l-għan li tagħti qafas għall-kooperazzjoni f'firxa wiesgħa ta' oqsma bħas-sigurtà reġjonali, il-bini tal-paċi u l-ġestjoni tal-kriżijiet, is-sigurtà marittima u kwistjonijiet taċ-ċiberspazju.

• Sħubija għas-sigurtà u d-difiża bejn l-UE u r-Renju Unit

Ftehimiet futuri

F'Mejju 2025, l-UE u r-Renju Unit intrabtu li jġeddu l-kooperazzjoni bilaterali, bħala parti mill-fehim komuni maqbul bejn il-Kummissjoni Ewropea u r-Renju Unit. Il-fehim komuni jidentifika oqsma ta' ħidma futura biex jissaħħu r-relazzjonijiet, inkluż il-ħidma lejn:

• skema ta' esperjenza taż-żgħażagħ
• l-assoċjazzjoni tar-Renju Unit mal-programm Erasmus+
• il-parteċipazzjoni tar-Renju Unit fis-suq tal-elettriku tal-UE
• żona komuni għall-prodotti sanitarji u fitosanitarji (agroalimentari)
• kollegament tas-sistemi għall-iskambju ta' kwoti tal-emissjonijiet

Fit-13 ta' Novembru 2025, il-Kunsill awtorizza lill-Kummissjoni tiftaħ negozjati bejn l-UE u r-Renju Unit rigward ftehimiet dwar prodotti agroalimentari u li jikkollegaw is-sistemi għall-iskambju ta' kwoti tal-emissjonijiet taż-żewġ partijiet. Fit-30 ta' Marzu 2026, awtorizza lill-Kummissjoni tiftaħ negozjati dwar żewġ ftehimiet oħra, wieħed dwar il-parteċipazzjoni tar-Renju Unit fis-suq intern tal-elettriku tal-UE u l-ieħor dwar kontribuzzjoni finanzjarja xierqa tar-Renju Unit għall-politika ta' koeżjoni tal-UE.

Ladarba jitlestew in-negozjati, il-Kunsill irid japprova l-ftehimiet qabel ma jkunu jistgħu jidħlu fis-seħħ.

Fit-30 ta' Marzu 2026, il-Kunsill qabel ukoll li jippermetti lir-Renju Unit jipparteċipa fil-programm Erasmus+ tal-UE għas-sena 2027.

• Aġenda mġedda għall-kooperazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u r-Renju Unit: fehim komuni (Kummissjoni Ewropea)
• Ir-relazzjonijiet bejn l-UE u r-Renju Unit: il-Kunsill japprova taħdidiet għal ftehimiet dwar l-elettriku u l-koeżjoni, kif ukoll il-parteċipazzjoni tar-Renju Unit f'Erasmus+ għall-2027 (stqarrija għall-istampa, 30 ta' Marzu 2026)
• Ir-relazzjonijiet bejn l-UE u r-Renju Unit: il-Kunsill japprova n-negozjati dwar ftehim agroalimentari u l-kollegament tas-sistemi għall-iskambju ta' kwoti tal-emissjonijiet (stqarrija għall-istampa, 13 ta' Novembru 2025)