Sonraí paisinéirí

Cé na sonraí atá sa taifead ainmneacha paisinéirí?

Is eolas pearsanta atá sna sonraí PNR; a sholáthraíonn na paisinéirí agus a thiomsaíonn agus a choinníonn na haeriompróirí. I measc an eolais, tá, mar shampla: ainm an phaisinéara, dátaí taistil, bealaí taistil, suíocháin, bagáiste, sonraí teagmhála agus modhanna íocaíochta.

Le Treoir PNR, rialaítear aistriú sonraí mar sin chuig údaráis forfheidhmithe dlí na mBallstát agus ar phróiseáil na sonraí sin chun cionta sceimhlitheoireachta agus an choireacht thromchúiseach a chosc, a bhrath, a imscrúdú agus a ionchúiseamh.

Tháinig Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle ar chomhaontú faoi théacs comhréitigh i mí na Nollag 2015. Ar an 14 Aibreán 2016, ghlac Parlaimint na hEorpa a seasamh. Ghlac an Chomhairle an treoir ansin ar an 21 Aibreán 2016. Bhí dhá bhliain ag na Ballstáit chun na dlíthe, na rialacháin agus na forálacha riaracháin is gá chun an treoir sin a chomhlíonadh a thabhairt i bhfeidhm.

Cad is réamhaisnéis faoi phaisinéirí ann?

Tagraíonn réamhaisnéis faoi phaisinéirí (API) do chéannacht phaisinéara, a fhaightear de ghnáth ó dhoiciméid taistil nó ó phasanna, mar shampla:

• ainm iomlán
• dáta breithe
• náisiúntacht

Cuirtear an t-eolas sin ar aghaidh chuig údaráis rialtais agus is féidir leis a bheith ina uirlis úsáideach le haghaidh rialú teorann na rialtas nó le haghaidh a bpróiseáil slándála.

I mí na Nollag 2022, ghlac an Coimisiún dhá thogra reachtacha le haghaidh rialacháin chun bainistiú teorainneacha seachtracha a éascú agus chun an tslándáil inmheánach a mhéadú. An 1 Márta 2024, tháinig an Chomhairle agus Parlaimint na hEorpa ar chomhaontú maidir leis an dlí nua.

• Sonraí as an taifead ainmneacha paisinéirí: An comhaontú idir an tAontas agus Ceanada tugtha i gcrích ag an gComhairle (preaseisiúint, an 14 Aibreán 2025)
• Sonraí aerphaisinéirí: An Chomhairle agus Parlaimint na hEorpa tagtha ar chomhaontú chun slándáil paisinéirí a mhéadú agus bainistiú teorainneacha a fheabhsú (preaseisiúint, an 1 Márta 2024)
• Sonraí aerthaistil: Seasamh glactha ag an gComhairle i ndáil le dlíthe an Aontais maidir le bailiú agus próiseáil sonraí (preaseisiúint, an 21 Meitheamh 2023)

Rialacha an Aontais chun dul i ngleic leis an gcoireacht trasteorann agus leis an sceimhlitheoireacht

Bíonn taisteal idirnáisiúnta i gceist go minic leis an gcoireacht eagraithe agus le gníomhaíochtaí na sceimhlitheoirí. Mar fhreagairt ar chealú na rialuithe teorann inmheánaí a rinneadh faoi Choinbhinsiún Schengen, forálann an tAontas gur féidir sonraí pearsanta a mhalartú idir údaráis fhorghníomhaithe dlí.

Cuireann córas PNR leis na huirlisí atá ann cheana chun déileáil leis an gcoireacht trasteorann. Le próiseáil sonraí PNR, tá na húdaráis forghníomhaithe dlí in ann teacht ar dhaoine nach bhfuiltear in amhras fúthu faoi choir nó sceimhlitheoireacht sula nochtfar a mhalairt, b’fhéidir, trí mhionanailís ar shonraí a dhéanamh.

D'úsáid tromlach na mBallstát sonraí PNR cheana féin, a thugtar do na póilíní nó d'údaráis eile faoin dlí náisiúnta. Le córas PNR de chuid an Aontais, déantar forálacha dlíthiúla na mBallstát a chomhchuibhiú, lena seachnaítear éiginnteacht dhlíthiúil agus bearnaí sa tslándáil, agus déantar cosaint sonraí a choimirciú ag an am céanna.

Tá comhaontuithe sínithe cheana féin ag an Aontas lena gceadaítear d’iompróirí de chuid an Aontais sonraí PNR a aistriú chuig na Stáit Aontaithe agus an Astráil.

I mí Feabhra 2020, ghlac an Chomhairle cinneadh lena n-údaraítear tús a chur le caibidlíocht idir an tAontas agus an tSeapáin maidir le comhaontú PNR.

I mí Aibreáin 2025, ghlac an Chomhairle cinneadh lena dtugtar comhaontú i gcrích go foirmiúil idir an tAontas agus Ceanada maidir le sonraí PNR a aistriú agus a úsáid.

Tá sé mar aidhm le treoir PNR aistriú sonraí PNR ó na haerlínte chuig na húdaráis náisiúnta a rialú, mar aon leis an mbealach a bpróiseáiltear na sonraí sin. Faoin treoir, tá oibleagáid ar na haerlínte sonraí PNR a chur ar fáil i gcás eitiltí a thagann isteach san Aontas nó a imíonn as an Aontas. Tá sé de chead ag na Ballstáit sonraí PNR maidir le heitiltí áirithe laistigh den Aontas a bhailiú, ach ní bheidh oibleagáid orthu sin a dhéanamh.

Leis an treoir, bunaítear nach féidir próiseáil a dhéanamh ar shonraí PNR a tiomsaíodh ach amháin chun coireanna sceimhlitheoireachta agus an choireacht thromchúiseach a chosc, a bhrath, a imscrúdú agus a ionchúiseamh.

Maidir leis na gníomhaíochtaí sin, féadfar sonraí PNR a úsáid ar roinnt mhaith bealaí:

• chun measúnú a dhéanamh ar phaisinéirí roimh theacht nó roimh imeacht i gcomparáid le critéir riosca, nó chun daoine sonracha a aithint
• mar ionchur chun na critéir riosca seo a fhorbairt
• maidir le himscrúduithe nó le hionchúisimh ar leith

D’fhonn na cearta bunúsacha a chosaint i leith sonraí pearsanta, príobháideachais agus neamh-idirdhealaithe, áirítear sa treoir sraith teorainneacha le haghaidh sonraí PNR a aistriú, a phróiseáil agus a choinneáil:

• leis an treoir, toirmisctear bailiú agus úsáid sonraí íogaire
• Ní féidir sonraí PNR a choimeád ach ar feadh tréimhse 5 bliana, agus ní mór iad a dhíphearsanú tar éis tréimhse 6 mhí i dtreo is nach mbeidh an duine is ábhar do na sonraí inaitheanta ar an bpointe boise a thuilleadh
• éilítear ar na Ballstáit aonad um fhaisnéis faoi phaisinéirí a bhunú chun na sonraí a láimhseáil agus a chosaint; ní mór oifigeach cosanta sonraí a bheith san aonad sin
• ní mór do na Ballstáit a chinntiú go gcuirfear in iúl go soiléir do na paisinéirí go mbíonn sonraí PNR á mbailiú agus go bhfuil cearta ag na paisinéirí ina leith sin
• ní féidir cinntí a dhéanamh ar bhonn uathphróiseáil sonraí PNR amháin más cinntí iad ag a mbeadh éifeacht dhíobhálach ó thaobh an dlí nó ag a mbeadh éifeacht thromchúiseach ar dhuine
• ní féidir sonraí PNR a aistriú chuig tríú tíortha ach amháin i gcúinsí an-teoranta agus de réir an cháis