Sreabha imirce ar bhealaí an Iarthair
Tá roinnt beart déanta ag an Aontas agus a Bhallstáit chun aghaidh a thabhairt ar an imirce i mbealaí na Meánmhara Thiar agus na hAfraice Thiar.
Tugann imircigh faoi thurais chontúirteacha ar chósta na hAfraice Thiar chun na hOileáin Chanáracha a bhaint amach. Aistear é a d'fhéadfadh a bheith idir níos lú ná 100 ciliméadar ón bpointe is gaire de chósta na hAfraice agus breis agus 1 600 ciliméadar ón nGaimbia.
Téann na himircigh trí Mharacó agus tríd an Ailgéir chun an Spáinn a bhaint amach chomh maith.
Ar an leathanach seo, gheobhaidh tú eolas breise faoi na hábhair seo a leanas:
- an staid sa Mheánmhuir Thiar agus ar bhealaí na hAfraice Thiar
- Bearta an Aontais i dtíortha idirthurais
- Beart an Aontais chun aghaidh a thabhairt ar bhunchúiseanna na himirce san Afraic
Sreabha imirce: bealaí an Oirthir, an Láir agus an Iarthair (Grafaic faisnéise)
Bealach na Meánmhara Thiar
Le bealach na Meánmhara Thiar, tagraítear do na himircigh neamhrialta ag teacht isteach dóibh sa Spáinn tríd an Meánmhuir chuig mórthír na Spáinne, agus ar tír chuig iamhchríocha Ceuta agus Melilla na Spáinne i dTuaisceart na hAfraice.
Téann na himircigh trí Mharacó agus tríd an Ailgéir chun an Spáinn a bhaint amach. Ba é bealach na Meánmhara Thiar an bealach ba mhinice a úsáideadh chun teacht chun na hEorpa in 2018. Tar éis bhuaic theacht na n-imirceach in 2018, tháinig laghdú seasta ar a líon ó 2019 amach mar gheall ar fhachtóirí éagsúla, agus thar aon rud eile:
- iarrachtaí breise ó Mharacó an imirce neamhdhleathach a chomhrac
- dlúthchomhar idir Maracó, an Spáinn agus an tAontas
- Paindéim COVID-19
Tacaíonn an Ghníomhaireacht Eorpach um an nGarda Teorann agus Cósta (Frontex) leis an Spáinn a cuid teorainneacha seachtracha a rialú ar an mórthír trí oibríochtaí comhpháirteacha muirí amhail Oibríocht Indalo.
Cabhraíonn na hoifigigh, na soithí agus na sócmhainní faireachais eile arna n-imscaradh ag an nGníomhaireacht leis na húdaráis náisiúnta nuair a bhíonn faireachas ar theorainneacha, agus cuardach agus tarrtháil á dhéanamh acu.
I mí na Nollag 2022, sheol an tAontas agus comhpháirtithe na hAfraice Tionscnaimh Fhoireann na hEorpa (TEI), ina ndírítear, i measc nithe eile, ar bhealaí na Meánmhara Thiar agus na hAfraice Thiar chun a chinntiú go ndéanfaidh na Ballstáit agus an tAontas iarrachtaí comhpháirteacha chun aghaidh a thabhairt ar na dúshláin imirce. Áirítear leis sin tionscnamh sonrach lena slógtar EUR 950 milliún chun oibriú le comhpháirtithe ábhartha na hAfraice.
Bealach na hAfraice Thiar
Le bealach na hAfraice Thiar tagraítear do na himircigh neamhrialta ag teacht isteach dóibh sna hOileáin Chanáracha, san Aigéan Atlantach. Imíonn imircigh go príomha ó Mharacó, ón Sahára Thiar, ón Máratáin, ón tSeineagáil agus ón nGaimbia agus tugann siad faoi thurais chontúirteacha feadh chósta na hAfraice Thiar chun na hOileáin Chanáracha a bhaint amach. Aistear é a d'fhéadfadh a bheith idir níos lú ná 100 ciliméadar ón bpointe is gaire ar chósta na hAfraice agus breis agus 1 600 ciliméadar ón nGaimbia.
In 2006, tháinig breis agus 31 000 imirceach neamhrialta go dtí na hOileáin Chanáracha. Baisteadh géarchéim Cayucos air sin, as na báid choitianta iascaireachta a úsáidtear sa tSeineagáil agus sa Mháratáin.
Sna blianta ina dhiaidh sin, thit líon na n-imirceach neamhrialta a tháinig isteach go níos lú ná 1 500 imirceach in aghaidh na bliana. Tar éis méadú suntasach in 2020 agus 2021, tháinig laghdú arís ar líon na n-imirceach neamhrialta in 2022.
Bearta an Aontais i dtíortha idirthurais
Tar éis an mhéadaithe mhóir ar líon na n-imirceach a tháinig isteach in 2018 trí bhealach na Meánmhara Thiar, sheol an tAontas roinnt tionscnamh nua in éineacht le tíortha comhpháirtíochta, lena n-áirítear comhar treisithe mar chuid den chomhpháirtíocht idir an tAontas agus Maracó.
I measc na réimsí a chumhdaítear leis an gcomhar le Maracó tá:
- bainistiú teorainneacha
- comhtháthú socheacnamaíoch
- tacaíocht institiúideach agus forbairt acmhainní
- cosaint agus cearta na n-imirceach
Tá an tAontas ag obair go dlúth le húdaráis ó thíortha idirthurais eile chun dlús a chur leis an gcomhar leanúnach atá ar bun chun an imirce a bhainistiú.
Beart an Aontais chun aghaidh a thabhairt ar bhunchúiseanna na himirce san Afraic
Plean gníomhaíochta Vaileite
I mí na Samhna 2015, ag an gcruinniú mullaigh i Vaileite maidir leis an imirce, tugadh le chéile na ceannairí stáit agus rialtais ón Eoraip agus ón Afraic, chun an comhar a neartú agus aghaidh a thabhairt ar na dúshláin atá ann faoi láthair, agus ar na deiseanna a bhaineann leis an imirce freisin.
Ghlac na ceannairí a bhí ag an gcruinniú mullaigh dearbhú polaitiúil agus plean gníomhaíochta lena ndéanfar an méid a leanas:
- aghaidh a thabhairt ar na bunchúiseanna atá leis an imirce neamhrialta agus leis an easáitiú éigeantach
- feabhas a chur ar an gcomhar maidir le himirce dhleathach agus leis an tsoghluaisteacht
- Cosaint imirceach agus lucht iarrtha tearmainn a threisiú
- cosc agus comhrac a dhéanamh i leith na himirce neamhrialta, smuigleáil imirceach agus an gháinneáil ar dhaoine
- oibriú níos dlúithe chun an comhar a fheabhsú maidir le filleadh, le hathligean isteach agus le hathimeascadh
Ciste iontaobhais éigeandála an Aontais Eorpaigh don Afraic
Sheol comhpháirtithe na hEorpa agus na hAfraice Ciste Iontaobhais Éigeandála an Aontais Eorpaigh don Afraic ag Cruinniú Mullaigh Vaileite maidir leis an imirce i mí na Samhna 2015. Is ar cheithre chuspóir straitéiseacha a dhírítear gníomhaíochtaí an chiste:
- deiseanna eacnamaíocha agus fostaíochta a fhorbairt
- athléimneacht na bpobal a neartú
- feabhas a chur ar bainistiú feabhsaithe imirce
- feabhas a chur ar rialachas agus coinbhleachtaí a chosc
Go nuige seo, formheasadh 248 ngníomhaíocht ar fud na dtrí réigiún a chumhdaítear le EUTF don Afraic (Tuaisceart na hAfraice; an tSaiheil agus Loch Shead; Corn na hAfraice), le haghaidh méid iomlán de thart ar EUR 4.9 billiún de mhaoiniú. Tacaíonn cistí sonracha ó Chiste iontaobhais éigeandála an Aontais Eorpaigh le tionscadail agus le gníomhaíochtaí a théann i ngleic le bunchúiseanna na himirce neamhrialta agus a fheabhsaíonn bainistiú na himirce sna príomhthíortha tionscnaimh, fágála agus idirthurais.
D'éirigh go maith leis na cláir go dtí seo agus baineadh amach an méid a leanas:
- 127 800 post a cruthaíodh
- 668 500 duine ar cuidíodh leo gníomhaíochtaí ginte ioncaim a cheapadh
- 9.5 milliún duine ag fáil seirbhísí sóisialta bunúsacha
- 4.4 milliún duine ag fáil cúnamh cothaithe
- 509 000 imirceach atá faoi bhealach agus a easáitíodh arna gcosaint
- Cuireadh 2 mhilliún duine ar an eolas trí fheachtas faisnéise faoi na rioscaí a bhaineann leis an imirce
- 2 100 íospartach gáinneála ar tugadh cúnamh dóibh
- 1.9 milliún duine ag glacadh páirte i ngníomhaíochtaí maidir le cosc coinbhleachta agus cothú na síochána
Ciste iontaobhais éigeandála an Aontais Eorpaigh don Afraic (Grafaic faisnéise)
An cruinniú mullaigh idir an tAontas Eorpach agus an tAontas Afracach
Tháinig cinn stáit nó rialtais Bhallstáit an Aontais Afracaigh agus an Aontais Eorpaigh le chéile don séú cruinniú mullaigh idir an tAontas Eorpach agus an tAontas Afracach sa Bhruiséil an 17 agus an 18 Feabhra 2022. Chomhaontaigh ceannairí an Aontais Eorpaigh agus an Aontais Afracaigh comhpháirtíocht fheabhsaithe chómhalartach le haghaidh na himirce agus na soghluaisteachta.
Leanfaidh an tAontas Eorpach agus an tAontas Afracach d’aghaidh a thabhairt ar gach gné den imirce agus den tsoghluaisteacht, i gcomhréir leis na hinniúlachtaí náisiúnta, ar bhealach comhtháite, cuimsitheach agus cothrom.
An t-athbhreithniú deireanach: an 16 Iúil 2025