Nós imeachta comhchoiteann tearmainn

An nós imeachta tearmainn a chuíchóiriú

Chun nósanna imeachta tearmainn an Aontais a chomhchuibhiú, cuirfear an rialachán leasaithe in ionad na treorach maidir le nósanna imeachta tearmainn. I measc nithe eile, déanfar an méid a leanas leis na rialacha athbhreithnithe:

• nósanna imeachta éigeantacha teorann a thabhairt isteach chun a mheas go tapa ag teorainneacha seachtracha an Aontais an bhfuil iarratais gan bhunús nó neamh-inghlactha
• caighdeáin a leagan síos do chearta agus oibleagáidí na n-iarrthóirí tearmainn
• mí-úsáid an chórais a chosc trí nósanna imeachta soiléire a leagan amach

Nós imeachta teorann

Leis an rialachán maidir leis an nós imeachta tearmainn, tugtar isteach nós imeachta teorann éigeantach le haghaidh catagóirí áirithe iarratasóirí, agus é mar aidhm leis measúnú tapa a dhéanamh ag teorainneacha seachtracha an Aontais ar cibé an bhfuil iarratais gan bhunús nó neamh-inghlactha.

Ní údaraítear do dhaoine atá faoi réir an nós imeachta teorann dul isteach i gcríoch an Bhallstáit.

Príomhghnéithe an nós imeachta teorann:

Tugtar isteach leis nós imeachta teorann éigeantach do dhaoine a bhfuil riosca slándála ag baint leo, a chuireann na húdaráis ar míthreoir trí fhaisnéis bhréagach a sholáthar nó faisnéis a choinneáil siar, nó atá ag teacht ó thíortha ina bhfuil ráta íseal aitheantais.

Bunaítear leis acmhainneacht leordhóthanach i ngach Ballstát, ó thaobh glacadh agus acmhainní daonna de, chun scrúdú a dhéanamh tráth ar bith ar líon sonraithe iarratas mar chuid den nós imeachta teorann. Ar leibhéal an Aontais, socraíodh gur 30 000 an acmhainneacht leordhóthanach sin.

Bunófar acmhainn leordhóthanach gach Ballstáit ar bhonn foirmle lena gcuirfear san áireamh an méid seo a leanas:

• líon na dtrasnuithe teorann neamhrialta
• teacht i dtír cuardaigh agus tarrthála
• cead isteach a dhiúltú thar thréimhse trí bliana

Seo a leanas príomhghnéithe eile den nós imeachta teorann:

Tugtar isteach leis córas tosaíochta chun tosaíocht a thabhairt do na daoine ba cheart a bheith faoi réir an nós imeachta teorann, i.e. iarratasóirí a bhfuil ionchais níos airde acu go gcuirfear ar ais iad, a bhfuil baol slándála ag baint leo nó nach mionaoisigh nó baill teaghlaigh iad. Nuair a chuirtear an nós imeachta teorann i bhfeidhm maidir leis an gcatagóir dheireanach sin, ba cheart tús áite a thabhairt do scrúdú a n-iarratas.

Foráiltear leis freisin d’eisceachtaí ón nós imeachta teorann, mar shampla do mhionaoisigh nach bhfuil riosca slándála ag baint leo nó nach féidir an tacaíocht is gá a sholáthar d’iarratasóirí a bhfuil riachtanais speisialta glactha nó nós imeachta acu.

Agus ar deireadh, cuireann sé d’oibleagáid ar na Ballstáit sásra a bhunú chun faireachán a dhéanamh ar chearta bunúsacha i ndáil leis an nós imeachta teorann.

Cearta agus oibleagáidí iarrthóirí tearmainn

Ní hamháin go ndéantar na socruithe nós imeachta a chuíchóiriú leis an APR athchóirithe ach leagtar síos ann freisin caighdeáin maidir le cearta agus oibleagáidí na n-iarrthóirí tearmainn, mar shampla:

• ráthaíochtaí nós imeachta lena gcosnaítear cearta iarratasóirí, i measc nithe eile, trí fhaisnéis leordhóthanach agus thráthúil a chur ar fáil dóibh, rud a chuirfidh ar a gcumas éisteacht a thabhairt dóibh in agallamh pearsanta agus rochtain a bheith acu ar ateangaireacht
• an ceart chun comhairle dlí saor in aisce a fháil do gach iarratasóir le linn an nós imeachta riaracháin chomh maith le cúnamh dlí agus ionadaíocht dlí saor in aisce le linn an nós imeachta achomhairc
• níos mó airde a thabhairt ar dhaoine leochaileacha a bhfuil riachtanais speisialta nós imeachta acu, amhail mionaoisigh neamhthionlactha

ráthaíochtaí nós imeachta

comhairleoireacht dhlíthiúil saor in aisce

níos mó airde a thabhairt ar dhaoine leochaileacha

Coincheapa Tíre Sábháilte

Leagtar amach sa rialachán maidir leis an nós imeachta tearmainn freisin rialacha comhchuibhithe chun tíortha sábháilte a bhunú, i.e. tíortha nach ngineann riachtanais chosanta de ghnáth, nó nach bhfuil iarrthóirí tearmainn i mbaol iontu. Má áirithíonn tríú tír cosaint éifeachtach, braitheann sé sin ar chritéir mar shampla:

• an ceart fanacht ar chríoch an tríú tír
• rochtain ar ghléas leordhóthanach beatha chun caighdeán leordhóthanach maireachtála a choinneáil maidir le staid fhoriomlán an tríú tír
• rochtain ar chúram sláinte agus ar chóireáil riachtanach do bhreoiteachtaí faoi na coinníollacha dá bhforáiltear go ginearálta sa tríú tír
• oideachas faoi na coinníollacha dá bhforáiltear go ginearálta sa tríú tír
• go mbeidh cosaint éifeachtach ar fáil go dtí go dtiocfar ar réiteach marthanach

Obair ar an gcomhshocrú imirce agus tearmainn

An 20 Nollaig 2023, tháinig an Chomhairle agus Parlaimint na hEorpa ar chomhaontú maidir leis an reachtaíocht thábhachtach sin ina leagtar amach na nósanna imeachta atá le leanúint, chomh maith le go leor comhad eile sa chomhshocrú imirce agus tearmainn.

An 8 Feabhra 2024, d’fhormhuinigh ionadaithe Bhallstáit an Aontais an socrú ar thángthas air i mí na Nollag mar aon leis na trí dhlí a comhaontaíodh cheana idir an Chomhairle agus an Pharlaimint in 2022.

Formheasadh rialachán maidir le teorann um fhilleadh freisin lena gceadaítear feidhm a bheith ag an gcomhshocrú maidir leis na tíortha Eorpacha sin a bhfuil rialacha Schengen éagsúla acu.

Ghlac an Chomhairle comhshocrú an Aontais maidir le himirce agus tearmann an 14 Bealtaine 2024.

• An beartas imirce: An Chomhairle tagtha ar chomhaontú maidir le príomhdhlíthe tearmainn agus imirce (preaseisiúint, an 8 Meitheamh 2023)
• An Chomhairle agus Parlaimint na hEorpa tagtha ar thobréiteach san athchóiriú ar chóras imirce agus tearmainn an Aontais (preaseisiúint, an 20 Nollaig 2023)
• Athchóiriú ar thearmann agus imirce: comhaontú le Parlaimint na hEorpa formheasta ag ionadaithe Bhallstáit an Aontais (preaseisiúint, an 8 Feabhra 2024)
• Comhshocrú an Aontais maidir le himirce agus tearmann glactha ag an gComhairle (preaseisiúint, an 14 Bealtaine 2024)