Bijodiversità
Il-bijodiversità qed tonqos b'rati allarmanti. Il-pajjiżi tal-UE huma impenjati li jirrestawraw in-natura u jippreservaw id-diversità bijoloġika tagħha.
Strateġija tal-UE għall-bijodiversità għall-2030
L-istrateġija tal-UE għall-bijodiversità għall-2030, ippreżentata mill-Kummissjoni Ewropea f'Mejju 2020, hija element ewlieni tal-Patt Ekoloġiku Ewropew.
Il-Kunsill adotta konklużjonijiet dwar l-istrateġija u approva l-objettivi tagħha f'Ottubru 2020. Huwa enfasizza l-ħtieġa li jiżdiedu l-isforzi biex jiġu indirizzati l-ixpruni diretti u indiretti tat-telf tal-bijodiversità u tan-natura. Huwa tenna s-sejħa għal integrazzjoni sħiħa tal-objettivi għall-bijodiversità f'setturi oħra bħall-agrikoltura, is-sajd u l-forestrija kif ukoll għal implimentazzjoni koerenti tal-miżuri tal-UE f'dawn l-oqsma.
Il-ministri appellaw biex proporzjon sinifikanti ta' 30% tal-baġit tal-UE u n-nefqa ta' Next Generation EU allokati għall-indirizzar tal-azzjoni dwar il-klima jiġu investiti fil-bijodiversità u f'soluzzjonijiet ibbażati fuq in-natura li jippromwovu l-bijodiversità.
L-istrateġija "mill-għalqa sal-platt" u l-istrateġija tal-UE għall-bijodiversità, li ġew ippreżentati b'mod konġunt mill-Kummissjoni fl-2020, għandhom diversi għanijiet u miri komuni: pereżempju t-tnaqqis fl-użu tal-pestiċidi u l-fertilizzanti, ir-restawr tal-art agrikola u l-ġestjoni tal-ilma.
Liġi dwar ir-restawr tan-natura
Il-liġi tal-UE dwar ir-restawr tan-natura għandha l-għan li tirrestawra l-bijodiversità u l-ekosistemi, skont l-għanijiet tal-istrateġija tal-UE għall-bijodiversità għall-2030. Il-liġi għandha l-għan li tistabbilixxi miżuri ta' rkupru li ser ikopru mill-inqas 20% taż-żona tal-art u 20% taż-żona tal-baħar tal-UE sal-2030, u l-ekosistemi kollha li jeħtieġu restawr sal-2050.
Ir-regoli huma l-ewwel li qatt iffukaw speċifikament fuq l-irkupru tan-natura fl-istati membri tal-UE u jistabbilixxu miri vinkolanti fil-livell tal-UE għal azzjoni ta' restawr għal:
- ħabitats tal-art u tal-baħar degradati
- pollinaturi
- ekosistemi agrikoli
- żoni urbani
- xmajjar u pjanuri tal-għargħar
- foresti
Il-Kunsill qabel dwar il-pożizzjoni tiegħu (approċċ ġenerali) għal-liġi dwar ir-restawr tan-natura f'Ġunju 2023. F'Novembru 2023, intlaħaq ftehim mal-Parlament Ewropew wara negozjati fit-"trilogi".
F'Ġunju 2024, il-Kunsill adotta l-liġi dwar ir-restawr tan-natura.
Politiki oħra tal-UE għall-protezzjoni tal-bijodiversità
L-isforzi tal-UE biex twaqqaf it-telf tal-bijodiversità u l-ekosistemi huma bbażati fuq leġiżlazzjoni. Din tinkludi:
- id-direttivi dwar l-għasafar u l-ħabitats
- id-direttiva qafas dwar l-Ilma
- id-direttiva qafas dwar l-istrateġija marina
Il-leġiżlazzjoni li tkopri setturi bħat-tniġġis, l-ispeċijiet aljeni invażivi u t-tibdil fil-klima tikkontribwixxi wkoll għall-konservazzjoni tal-bijodiversità billi tindirizza l-fatturi li jwasslu għat-telf tagħha.
Biex tiffinanzja azzjonijiet fuq il-post għall-protezzjoni u r-restawr tan-natura, l-UE waqqfet il-programm LIFE. Filwaqt li tnieda fl-1992, huwa l-uniku programm ta' finanzjament tal-UE ddedikat kompletament għal objettivi ambjentali u klimatiċi. Mindu inħoloq, aktar minn 6 500 proġett ġew kofinanzjati minn LIFE.
Għaliex is-salamandri huma importanti għalik
L-iċken kreaturi, saħansitra iċken minn salamandra, iġorru responsabbiltà kbira għas-sostenn tax-xibka affaxxinanti tal-ħajja.
Bid-direttiva dwar il-ħabitats, l-UE ilha tissalvagwardja s-salamandri, flimkien ma' mijiet ta' speċijiet oħra ta' annimali, kif ukoll pjanti u żoni naturali. Mill-Finlandja sa Malta, mir-Rumanija sal-Portugall, il-liġi tal-UE għenet biex jiġu ppreservati l-ħabitats u l-ispeċijiet ħajjin li jgħixu fihom.
Miri globali għall-bijodiversità
L-UE taqdi rwol attiv fil-livell internazzjonali, billi tgħin biex jiġi żgurat it-twettiq tal-impenji globali tagħha dwar il-ħarsien tan-natura u l-bijodiversità skont konvenzjonijiet multilaterali, bħall-konvenzjoni dwar id-diversità bijoloġika u l-konvenzjoni dwar il-kummerċ internazzjonali fl-ispeċijiet ta' fawna u flora selvaġġi fil-periklu.
F'Ottubru 2024, il-Kunsill approva konklużjonijiet li servew bħala l-pożizzjoni ta' negozjar ġenerali tal-UE għas-16-il konferenza tan-Nazzjonijiet Uniti dwar il-bijodiversità (COP16) li saret f'Ottubru u Novembru 2024 fil-Kolombja. Fi Frar 2025 sar segwitu għall-konferenza fl-Italja fejn il-pajjiżi qablu dwar miżuri ta' finanzjament u monitoraġġ biex jiġu implimentati l-għanijiet u l-miri dinjin tal-bijodiversità.
Għaliex il-bijodiversità hija importanti?
Il-bijodiversità hija s-sinsla tal-ħajja. Hija essenzjali għall-bnedmin daqs kemm hija essenzjali għall-ħarsien tal-ambjent u tal-klima.
Tipprovdi lin-nies b'ikel, ilma ħelu u arja nadifa u taqdi rwol importanti fiż-żamma tal-bilanċ tan-natura. Hija tgħin biex jiġi indirizzat it-tibdil fil-klima u tipprevjeni t-tixrid ta' mard infettiv.
Skont il-Forum Ekonomiku Dinji, kważi nofs il-PDG globali (madwar €40 triljun) jiddependi fuq l-ambjent naturali u r-riżorsi tiegħu. L-akbar setturi ekonomiċi (il-kostruzzjoni, l-agrikoltura, u l-industrija tal-ikel u x-xorb) huma kollha dipendenti ħafna fuq in-natura, u flimkien jiġġeneraw kważi €7.3 triljun għall-ekonomija globali.
L-attivitajiet tal-bniedem li jikkawżaw tniġġis u bidliet lill-ħabitats, kif ukoll it-tibdil fil-klima, qed jitfgħu pressjoni fuq l-ispeċijiet u l-ekosistemi. Ix-xjenzjati jikkalkulaw li mad-dinja kollha bħalissa miljun speċi ta' pjanti, insetti, għasafar u mammiferi huma mhedda bl-estinzjoni.
Ara wkoll
L-aħħar reviżjoni: 12 ta' Marzu 2025