An chaoi a dtéann an tAontas i ngleic leis an gcibearchoireacht

An chibearchoireacht san Aontas Eorpach

Tá líon agus leibhéal sofaisticiúlachta na gcibirionsaithe agus na cibearchoireachta ag dul i méid fud fad na hEorpa. Tiocfaidh méadú breise ar an treocht sin de réir mar a thiocfaidh méadú ar líon na dteaghlach agus na ngléasanna nasctha. Bhí rochtain ar an idirlíon ag 94 % de theaghlaigh an Aontais in 2024, i gcomparáid le thart ar 80 % in 2014. D’úsáid 71 % de dhaoine idir 16-74 bliana d’aois san Aontas gléasanna nasctha idirlín in 2024.

Tagraíonn an chibearchoireacht do ghníomhaíochtaí coiriúla a dhéantar trí úsáid a bhaint as líonraí cumarsáide leictreonaí agus córais faisnéise. Bíonn cineálacha éagsúla ciníochais ann. Mar shampla, is féidir le coirpigh an méid seo a leanas a dhéanamh:

• smacht a fháil ar ghléasanna pearsanta ag baint úsáid as bogearraí mailíseach
• sonraí pearsanta agus maoin intleachtúil a ghoid nó a chur i mbaol chun calaois ar líne a dhéanamh
• ardáin ar an idirlíon agus ar na meáin shóisialta a úsáid chun ábhar neamhdhleathach a dháileadh
• an ‘t-idirlíon dorcha’ a úsáid chun earraí aindleathacha agus seirbhísí haiceála a dhíol

Déanann cineálacha áirithe cibearchoireachta, mar shampla teacht i dtír gnéasach ar leanaí ar líne, díobháil thromchúiseach dá n-íospartaigh.

Bearta an Aontais i gcoinne na cibearchoireachta

Tá an tAontas ag obair chun gníomhaíocht choiriúil ar líne a chomhrac agus chun slándáil ar líne a neartú ar fud na hEorpa. Tá a bhearta ceaptha chun an méid seo a leanas a dhéanamh:

cosc, imscrúdú agus ionchúiseamh na cibearchoireachta a fheabhsú, lena n-áirítear teacht i dtír gnéasach ar leanaí

comhoibriú le comhpháirtithe tionscail chun saoránaigh a chumhachtú agus a chosaint ar líne

cumais na ngníomhaireachtaí forfheidhmithe dlí agus na mbreithiúna a neartú

Trí na hiarrachtaí sin, tá sé d’aidhm ag an Aontas timpeallacht dhigiteach níos sábháilte agus níos athléimní a chruthú do chách.

• Comhrac an Aontais ar an gcoireacht eagraithe
• Ionad cibearchoireachta na hEorpa (Europol)
• Treoir an Aontais maidir le hionsaithe ar chórais faisnéise (Iris oifigiúil an Aontais)

An chibearchoireacht a chosc agus a imscrúdú

Tá ról ríthábhachtach ag roinnt príomhionaid laistigh den Aontas maidir le gníomhaíochtaí cibearchoireachta a chosc agus a imscrúdú:

• cabhraíonn ionad cibearchoireachta na hEorpa, gníomhaireacht speisialaithe a bhunaigh Europol, le tíortha an AE coireanna ar líne a imscrúdú agus líonraí coiriúla a dhíchur
• Is tionscnamh slándála é an t-ardán Eorpach ildisciplíneach i gcoinne bagairtí coiriúla (EMPACT) atá á spreagadh ag na Ballstáit chun bagairtí ón gcoireacht eagraithe idirnáisiúnta a shainaithint agus a chur in ord tosaíochta. Tá comhrac na gcibirionsaithe ar cheann dá thosaíochtaí.

Sábháilteacht leanaí ar líne

In 2021, ghlac an tAontas dlí maidir le bearta sealadacha lena gceadaítear do sholáthraithe seirbhísí cumarsáide leictreonaí, amhail seirbhísí ríomhphoist gréasánbhunaithe agus seirbhísí teachtaireachtaí, leanúint de mhí-úsáid ghnéasach leanaí ar líne a bhrath, a bhaint agus a thuairisciú, lena gcumhdaítear an mhealltóireacht ar líne freisin, go dtí go mbeidh reachtaíocht bhuan i bhfeidhm. Tháinig na bearta sin i bhfeidhm i mí Lúnasa 2021 agus chuaigh siad in éag in 2024. I mí Aibreáin 2024, chuir an tAontas síneadh leis na bearta go dtí mí Aibreáin 2026.

I mí na Bealtaine 2022, mhol an Coimisiún Eorpach reachtaíocht nua chun dul i ngleic le mí-úsáid ghnéasach leanaí agus le teacht i dtír gnéasach ar leanaí ar líne. Tá na rialacha nua á bplé faoi láthair ag an gComhairle.

• Cead tugtha ag an gComhairle maidir le síneadh a chur le beart cosanta maidir le mí-úsáid ghnéasach leanaí (preaseisiúint, an 29 Aibreán 2024)
• Mí-úsáid ghnéasach leanaí (an Coimisiún Eorpach)

Calaois íocaíochta neamhairgid

Tá calaois agus góchumadh a bhaineann le modhanna íocaíochta neamhairgid ina mbagairt thromchúiseach ar shlándáil an Aontais agus cuireann siad foinse suntasach ioncaim ar fáil don choireacht eagraithe. Thairis sin, tá tionchar ag an gcineál sin calaoise ar mhuinín tomhaltóirí as slándáil na dteicneolaíochtaí digiteacha.

I mí Aibreáin 2019, ghlac an tAontas rialacha nua chun calaois íocaíochtaí neamhairgid a chomhrac.

• Rialacha níos doichte curtha i bhfeidhm ag an Aontas chun calaois íocaíochta neamhairgid a chomhrac (preaseisiúint, an 9 Aibreán 2019)

Ceartas agus forfheidhmiú an dlí

Téann rialacha agus beartais an Aontais i ngleic freisin le gnéithe eile ceartais agus forfheidhmithe dlí de chomhrac na cibearchoireachta agus na coireachta i gcoitinne, mar shampla rochtain ar r-fhianaise, criptiú agus coinneáil sonraí.

Rochtain ar r-fhianaise

Baineann coirpigh leas as an teicneolaíocht dhigiteach chun cionta a dhéanamh agus chun gníomhaíochtaí aindleathacha a cheilt. Dá bhrí sin, tá na húdaráis forfheidhmithe dlí agus na húdaráis bhreithiúnacha ag brath níos mó agus níos mó ar fhianaise leictreonach, mar shampla téacsanna, ríomhphoist nó aipeanna teachtaireachtaí, dá n-imscrúduithe coiriúla agus dá n-ionchúisimh choiriúla.

Sin an fáth a bhfuil an tAontas ag obair ar rialacha nua lena dtabharfar rochtain níos éasca agus níos tapúla ar r-fhianaise thar theorainneacha.

• Rochtain níos fearr ar r-fhianaise i ngleic na coireachta

Criptiú

Tá an tAontas ar a dhícheall ag iarraidh plé gníomhach a thosú le lucht thionscal na teicneolaíochta chun an chothromaíocht cheart a bhaint amach idir a chinntiú go leanfar de theicneolaíocht láidir chriptiúcháin a úsáid, agus go ráthófar cumhachtaí lucht forfheidhmithe dlí agus na mbreithiúna feidhmiú ar na téarmaí céanna atá i bhfeidhm sa domhan as líne.

I mí na Nollag 2020, ghlac an Chomhairle rún faoi chriptiú, lena gcuirtear béim ar an ngá atá le slándáil trí chriptiú agus le slándáil in ainneoin criptiú.

• Criptiú: Rún glactha ag an gComhairle maidir le slándáil trí chriptiú agus slándáil in ainneoin criptiú (preaseisiúint, an 14 Nollaig 2020)

Coinneáil sonraí

Chun an choireacht a chomhrac go héifeachtach sa lá atá inniu ann, tá sé tábhachtach go gcoinneodh na soláthraithe seirbhíse sonraí faoi leith chun gur féidir na sonraí sin a nochtadh de réir coinníollacha dochta áirithe chun an choireacht a chomhrac. Mar sin féin, d’fhéadfadh an choinneáil sonraí cearta bunúsacha an duine a shárú, go háirithe an ceart chun príobháideachais agus an ceart chun sonraí pearsanta a chosaint.

Ghlac an Chomhairle conclúidí i dtaca le coinneáil sonraí cumarsáide leictreonaí chun an choireacht a chomhrac. Chuir an Chomhairle de chúram ar an gCoimisiún tuilleadh eolais a bhailiú agus comhairliúcháin spriocdhírithe a eagrú mar chuid de staidéar cuimsitheach ar réitigh fhéideartha maidir le sonraí a choinneáil, lena n-áirítear marana a dhéanamh maidir le tionscnamh reachtach a réiteach amach anseo.

• Sonraí a choinneáil chun an choireacht a chomhrac: Conclúidí glactha ag an gComhairle (preaseisiúint, an 6 Meitheamh 2019)

Féach freisin